ચાતુર્માસ ચાર મહિનાનો એવો પવિત્ર સમયગાળો છે, જેમાં ભગવાન વિષ્ણુ યોગનિદ્રામાં જાય છે એવી ધાર્મિક માન્યતા છે. આ સમય દરમિયાન અનેક શુભ અને માંગલિક કાર્યો પર વિરામ મૂકવામાં આવે છે.
માન્યતા અનુસાર ભગવાન વિષ્ણુના યોગનિદ્રામાં જવાના કારણે લગ્ન, ગૃહ પ્રવેશ, મુંડન સંસ્કાર અને અન્ય શુભ કાર્યો કરવાનું ટાળવામાં આવે છે. વર્ષ 2026માં પણ ચાતુર્માસ શરૂ થતાં જ આવા માંગલિક કાર્યો પર રોક લાગી જશે.
ઘણા લોકોના મનમાં પ્રશ્ન છે કે ચાતુર્માસની શરૂઆત 25 જુલાઈથી થશે કે 26 જુલાઈથી? ચાલો જાણીએ ચાતુર્માસની સાચી તારીખ, તેનું મહત્વ અને આ સમય દરમિયાન કયા કાર્યો ટાળવા જોઈએ.
પંચાંગ અનુસાર ચાતુર્માસની શરૂઆત આષાઢ માસના શુક્લ પક્ષની દેવશયની એકાદશીથી થાય છે. વર્ષ 2026માં દેવશયની એકાદશીનું વ્રત શનિવાર, 25 જુલાઈના રોજ રાખવામાં આવશે. ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર આ જ દિવસે ભગવાન વિષ્ણુ ક્ષીરસાગરમાં યોગનિદ્રામાં પ્રવેશ કરે છે અને ત્યારથી ચાતુર્માસનો આરંભ માનવામાં આવે છે.
ચાતુર્માસનો અંત કારતક માસના શુક્લ પક્ષની દેવઉઠની એકાદશીના દિવસે થાય છે. વર્ષ 2026માં દેવઉઠની એકાદશી 20 નવેમ્બરના રોજ આવશે. એટલે કે ચાતુર્માસ 25 જુલાઈ 2026થી શરૂ થઈને 20 નવેમ્બર 2026 સુધી રહેશે.
ચાતુર્માસની શરૂઆતની તારીખને લઈને કેટલાક લોકોમાં મૂંઝવણ જોવા મળી રહી છે. કેટલીક જગ્યાએ 26 જુલાઈનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવે છે, પરંતુ ધાર્મિક પરંપરા અનુસાર ચાતુર્માસની શરૂઆત દેવશયની એકાદશીથી જ માનવામાં આવે છે.
વર્ષ 2026માં દેવશયની એકાદશીનું વ્રત 25 જુલાઈના રોજ છે, તેથી આ જ દિવસથી ચાતુર્માસ શરૂ ગણવામાં આવશે. પંચાંગ અને ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર 25 જુલાઈ 2026 ચાતુર્માસની શરૂઆતની યોગ્ય તારીખ માનવામાં આવે છે.
ચાતુર્માસ દરમિયાન ભગવાન વિષ્ણુની પૂજા, જપ, તપ અને દાનનું વિશેષ મહત્વ માનવામાં આવે છે. આ સમયગાળામાં ભક્તો ઉપવાસ, ધાર્મિક પાઠ અને આધ્યાત્મિક કાર્યો કરીને ભગવાનની આરાધના કરે છે.
આ ચાર મહિનાને આત્મચિંતન અને ભક્તિ માટે ખૂબ જ શુભ માનવામાં આવે છે. ઘણા લોકો આ દરમિયાન સાત્વિક જીવનશૈલી અપનાવે છે અને ધાર્મિક નિયમોનું પાલન કરે છે.
ચાતુર્માસ દરમિયાન કયા કાર્યો ટાળવા જોઈએ?
ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર ચાતુર્માસ દરમિયાન લગ્ન, ગૃહ પ્રવેશ, નવા મકાનનું નિર્માણ શરૂ કરવું અને અન્ય મોટા માંગલિક કાર્યો કરવાનું ટાળવામાં આવે છે.
જોકે, આ સમયગાળામાં પૂજા, દાન, ધાર્મિક અભ્યાસ અને આધ્યાત્મિક સાધના કરવી શુભ માનવામાં આવે છે. ચાતુર્માસ સાથે જોડાયેલી તમામ માન્યતાઓ ધાર્મિક પરંપરાઓ પર આધારિત છે. લોકો પોતાની શ્રદ્ધા અને પરંપરા અનુસાર આ નિયમોનું પાલન કરે છે.
આ પણ વાંચો: Garud Puran: આ લક્ષણોથી જાણો તમારો આત્મા કેટલી વખત લઇ ચુક્યો છે જન્મ?
(Disclaimer: આ સમાચારમાં આપવામાં આવેલી માહિતી ધાર્મિક માન્યતાઓ અને સામાન્ય માહિતી પર આધારિત છે. (sandesh news) સંદેશ ન્યૂઝ આની પુષ્ટિ કરતું નથી.)