શાસ્ત્રો અને પુરાણો આ મહિનાને અત્યંત પવિત્ર ગણાવે છે. ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, માઘ મહિનામાં કરવામાં આવતા જપ, તપ, સ્નાન અને દાનનું ફળ શાશ્વત છે, એટલે કે તેમના પુણ્યનો ક્યારેય અંત આવતો નથી. આ પવિત્ર મહિનામાં કલ્પવાસની પરંપરાનું વિશેષ મહત્વ છે, જે પ્રયાગરાજમાં ત્રિવેણી સંગમના કિનારે રહીને પૂર્ણ થાય છે. દ્રિક કેલેન્ડર મુજબ, 2026 માં 4 જાન્યુઆરીથી માઘ મહિનો શરૂ થશે.
કલ્પવાસ શું છે?
'કલ્પ' શબ્દનો અર્થ ચોક્કસ સમયનો સમયગાળો થાય છે, જ્યારે 'વાસ' નો અર્થ રહે છે. આધ્યાત્મિક રીતે, કલ્પવાસ એ એક એવી પ્રથા છે જેમાં વ્યક્તિ અમુક સમય માટે ભગવાનની પૂજામાં મગ્ન રહે છે, પોતાને દુન્યવી આકર્ષણો, આનંદ અને દુન્યવી ઇચ્છાઓથી દૂર રાખે છે. શાસ્ત્રોમાં, તેને ગૃહસ્થ જીવનથી ત્યાગ તરફ જવાની પ્રથા માનવામાં આવે છે. પરંપરાગત રીતે, કલ્પવાસ પોષ પૂર્ણિમાએ શરૂ થાય છે અને માઘ પૂર્ણિમા સુધી ચાલુ રહે છે. જો કે, ભક્તો તેમની શ્રદ્ધા, ક્ષમતા અને ઉપલબ્ધ સમયના આધારે 5, 11 અથવા 21 દિવસ માટે કલ્પવાસ પણ કરી શકે છે.
કલ્પવાસના નિયમો અને પદ્ધતિઓ
કલ્પવાસ એ ફક્ત ગંગાના કિનારે રોકાણ નથી, તે એક કઠોર આધ્યાત્મિક શિસ્ત છે. કલ્પવાસીઓ નદી કિનારે એક છાંટાવાળી ઝૂંપડીમાં રહે છે અને દુન્યવી સુખોથી દૂર રહે છે. આ સમયગાળા દરમિયાન, તેમને દિવસમાં ફક્ત એક જ સાત્વિક, સ્વ-તૈયાર ભોજન લેવાની જરૂર છે. તેઓ બ્રહ્મમુહૂર્ત સહિત દિવસમાં ત્રણ વખત પવિત્ર ગંગાના પાણીમાં સ્નાન કરે છે અને ધાર્મિક પૂજા કરે છે.
ક્રોધ, જૂઠાણુ અને કઠોર વાણી પર સખત પ્રતિબંધ છે. ઝૂંપડીમાં તુલસીનો છોડ વાવવામાં આવે છે અને તેની નિયમિત પૂજા કરવામાં આવે છે. આખો સમય ભજન-કીર્તન, સંતો સાથે સત્સંગ અને ધાર્મિક ગ્રંથોના પાઠમાં વિતાવવામાં આવે છે. કલ્પવાસના અંતે, ભગવાન સત્યનારાયણની કથા સંભળાવવી, બ્રાહ્મણોને ભોજન કરાવવું અને પોતાની ક્ષમતા મુજબ દાન કરવું શુભ માનવામાં આવે છે.
માઘ સ્નાન માટેની મુખ્ય તારીખો
પહેલું સ્નાન: પોષ પૂર્ણિમા - ૩ જાન્યુઆરી, 2026
બીજું સ્નાન: મકરસંક્રાંતિ - 15 જાન્યુઆરી, 2026
ત્રીજું સ્નાન: મૌની અમાવસ્યા - 18 જાન્યુઆરી, 2026
ચોથું સ્નાન: માઘ પૂર્ણિમા - 1 ફેબ્રુઆરી, 2026
કલ્પવાસનો સમયગાળો
શાસ્ત્રો અનુસાર, કલ્પવાસ પોષ પૂર્ણિમાથી શરૂ થાય છે અને માઘ પૂર્ણિમા સુધી ચાલુ રહે છે. 2026માં, કલ્પવાસ 3 જાન્યુઆરીથી શરૂ થશે અને 1 ફેબ્રુઆરી, 2026ના રોજ માઘ પૂર્ણિમાના રોજ સમાપ્ત થશે. પરંપરાગત રીતે, આ દિવસે માઘ મહિનાના કલ્પવાસ પૂર્ણ થાય છે.
આ પણ વાંચો: Lucky Zodiac Signs: સૂર્ય-વરૂવણના શુભ યોગથી જીવનમાં આવશે સમૃદ્ધિ, આ રાશિને અઢળક ફાયદો
(Disclaimer: આ સમાચારમાં આપવામાં આવેલી માહિતી ધાર્મિક માન્યતાઓ અને સામાન્ય માહિતી પર આધારિત છે. (sandesh news) સંદેશ ન્યૂઝ આની પુષ્ટિ કરતું નથી.)
