હિંદુ ધર્મમાં નવરાત્રિના પર્વનું વિશેષ મહત્ત્વ છે. આ તહેવાર માતા દુર્ગા અને તેમના વિવિધ સ્વરૂપોની ઉપાસનાને સમર્પિત છે. ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, નવરાત્રિ દરમિયાન માતા ભગવતીની પૂજા, આરાધના અને વ્રત કરવાથી ભક્તોને સુખ, સમૃદ્ધિ અને શાંતિના આશીર્વાદ મળે છે. આ વર્ષે શારદીય નવરાત્રિની શરૂઆત 11 ઑક્ટોબર 2026થી થશે. નવ દિવસ દરમિયાન માતા દુર્ગાનાં નવ સ્વરૂપોની પૂજા કરવામાં આવે છે અને દરેક દિવસે દેવીને અલગ-અલગ ભોગ ધરાવવાની પરંપરા છે.
માન્યતા છે કે માતાનાં દરેક સ્વરૂપને તેમની પ્રિય વસ્તુઓનો ભોગ ધરાવવાથી દેવીની વિશેષ કૃપા પ્રાપ્ત થાય છે. તો ચાલો જાણીએ નવરાત્રિના નવ દિવસ દરમિયાન કયા દિવસે કઈ માતાની પૂજા કરવી અને તેમને કયો ભોગ ધરાવવો.
નવરાત્રિના નવ દિવસના ભોગની સંપૂર્ણ યાદી
પ્રથમ દિવસ – મા શૈલપુત્રી
નવરાત્રિના પ્રથમ દિવસે માતા દુર્ગાના પ્રથમ સ્વરૂપ મા શૈલપુત્રીની પૂજા કરવામાં આવે છે. આ દિવસે માતાને દૂધ અને શુદ્ધ ઘીમાંથી બનાવેલી સફેદ મીઠાઈનો ભોગ ધરાવવાની પરંપરા છે. ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, માતા શૈલપુત્રીની ઉપાસનાથી જીવનમાં સુખ અને સમૃદ્ધિની પ્રાપ્તિ થાય છે.
બીજો દિવસ – મા બ્રહ્મચારિણી
નવરાત્રિના બીજા દિવસે મા બ્રહ્મચારિણીની આરાધના કરવામાં આવે છે. આ દિવસે માતાને સાકર અથવા ગોળનો ભોગ ધરાવી શકાય છે. માન્યતા અનુસાર, માતા બ્રહ્મચારિણીની કૃપાથી ઘરમાં સુખ-શાંતિ અને સમૃદ્ધિ જળવાઈ રહે છે.
ત્રીજો દિવસ – મા ચંદ્રઘંટા
ત્રીજા દિવસે મા ચંદ્રઘંટાની પૂજા કરવામાં આવે છે. આ દિવસે માતાને દૂધ અથવા સૂકા મેવામાંથી બનાવેલી મીઠાઈનો ભોગ ધરાવવાની પરંપરા છે. ભક્તો માતાની પૂજા કરીને જીવનમાં શાંતિ અને સકારાત્મકતા માટે પ્રાર્થના કરે છે.
ચોથો દિવસ – મા કુષ્માંડા
નવરાત્રિના ચોથા દિવસે મા કુષ્માંડાની પૂજા કરવામાં આવે છે. આ દિવસે માતાને માલપુઆનો ભોગ ધરાવવો શુભ માનવામાં આવે છે. ભક્તો શ્રદ્ધાપૂર્વક માતાની આરાધના કરીને સુખ અને સમૃદ્ધિની કામના કરે છે.
પાંચમો દિવસ – મા સ્કંદમાતા
પાંચમો દિવસ મા સ્કંદમાતાને સમર્પિત છે. આ દિવસે માતાને કેળાંનો ભોગ ધરાવવાની પરંપરા છે. ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, માતા સ્કંદમાતાની ઉપાસનાથી સંતાનસુખ અને પરિવારની ખુશહાલી માટે આશીર્વાદ મળે છે.
છઠ્ઠો દિવસ – મા કાત્યાયની
નવરાત્રિના છઠ્ઠા દિવસે મા કાત્યાયનીની પૂજા કરવામાં આવે છે. આ દિવસે માતાને મધ અથવા મીઠા પાનનો ભોગ ધરાવી શકાય છે. બંગાળી પરંપરામાં આ સમય દરમિયાન દુર્ગાપૂજાની ષષ્ઠી સાથે બિલ્વ નિમંત્રણ અને દેવીના આવાહન જેવી વિધિઓ પણ કરવામાં આવે છે.
સાતમો દિવસ – મા કાલરાત્રિ
સાતમો દિવસ મા કાલરાત્રિની આરાધના માટે સમર્પિત છે. આ દિવસે માતાને ગોળનો ભોગ ધરાવવો શુભ માનવામાં આવે છે. ભક્તો માતાની પૂજા કરીને ભય અને નકારાત્મકતાથી મુક્તિ માટે પ્રાર્થના કરે છે.
આઠમો દિવસ – મા મહાગૌરી
નવરાત્રિના આઠમા દિવસે મા મહાગૌરીની પૂજા કરવામાં આવે છે. આ દિવસે અનેક પરિવારોમાં કન્યા પૂજન કરવાની પરંપરા છે. માતાને હલવો, ખીર, પૂરી અને નાળિયેરનો ભોગ ધરાવવામાં આવે છે.
નવમો દિવસ – મા સિદ્ધિદાત્રી
નવમા દિવસે મા સિદ્ધિદાત્રીની પૂજા કરવામાં આવે છે. આ દિવસે માતાને ચણા અને હલવાનો ભોગ ધરાવવાની પરંપરા છે. અનેક ભક્તો આ દિવસે કન્યા પૂજન કરીને નવરાત્રિના વ્રતની પૂર્ણાહુતિ કરે છે.
આ પણ વાંચો: Shardiya Navratri 2026: નવરાત્રિમાં અખંડ જ્યોત પ્રગટાવતાં ન કરતા આ ભૂલો, જાણો માતા દુર્ગાની પૂજાની યોગ્ય રીત
(Disclaimer: આ સમાચારમાં આપવામાં આવેલી માહિતી ધાર્મિક માન્યતાઓ અને સામાન્ય માહિતી પર આધારિત છે. (sandesh news) સંદેશ ન્યૂઝ આની પુષ્ટિ કરતું નથી.)
