દર વર્ષે પિતૃ પક્ષમાં પૂર્વજોના આત્માઓની શાંતિ માટે શ્રાદ્ધ વિધિ કરવામાં આવે છે. આ વર્ષે પિતૃ પક્ષ 7 સપ્ટેમ્બરથી શરૂ થયો છે. ભાદ્રપદ મહિનાની અમાસ સુધી ચાલતો આ સમયગાળો પૂર્વજોના આત્માઓની શાંતિ અને મુક્તિ માટે સમર્પિત છે. સોળ શ્રાદ્ધ નાખવાથી પિતૃઓ પ્રસન્ન રહે છે. પિતૃ પક્ષનું નામ આવતાની સાથે જ, ગયાજીની ચર્ચા સૌથી પહેલા થાય છે. બિહારના ગયામાં દર વર્ષે આ સમય દરમિયાન એક ભવ્ય મેળો ભરાય છે. દેશ-વિદેશથી ભક્તો અહીં આવીને તેમના પૂર્વજો માટે પિંડદાન કરે છે.
ગયાજીમાં પિંડદાન કરવાથી પિતૃઓ મોક્ષ મેળવે છે
ગયાજીમાં પિંડદાન કરવાથી પિતૃઓ મોક્ષ મેળવે છે અને તેમના આત્માઓ સંતુષ્ટ થાય છે. પરંતુ જો કોઈ કારણોસર તમે ગયાજી પહોંચી શકતા નથી, તો આવી સ્થિતિમાં તમે આ સ્થળોએ પણ શ્રાદ્ધ કરી શકો છો. તો ચાલો જાણીએ તે સ્થાનો વિશે...
ઘરે પણ શ્રાદ્ધ કરી શકાય છે
જો કોઈ વ્યક્તિ કોઈ કારણોસર ગાયજી જઈ શકતો નથી, તો ઘરની દક્ષિણ દિશામાં શ્રાદ્ધ કરી શકાય છે. પરંતુ આ માટે, કોઈ વિદ્વાન પંડિતને બોલાવવા જોઈએ. ઘરની દક્ષિણ દિશાને પૂર્વજોની દિશા માનવામાં આવે છે.
પવિત્ર નદીઓમાં તર્પણ
શ્રાદ્ધ અને તર્પણ કરવા માટે ગંગા અથવા કોઈપણ પવિત્ર નદીના કિનારે જવું પણ શુભ માનવામાં આવે છે. પવિત્ર નદીના કિનારે શ્રાદ્ધ કરવાથી પૂર્વજોના આત્માને શાંતિ મળે છે.
હરિદ્વારનું મહત્વ
હરિદ્વારને 'હરિ કા દ્વાર' કહેવામાં આવે છે. ગંગા નદીમાં સ્નાન અને શ્રાદ્ધનું વિશેષ મહત્વ છે. ગંગા કિનારે બેસીને પિંડદાન કરવાથી પિતૃઓ મોક્ષ ગતિને પ્રાપ્ત કરે છે.
કાશી એટલે વારાણસી
કાશી ભગવાન શિવનું શહેર છે અને તેને મોક્ષદાયિની પણ કહેવામાં આવે છે. ગંગા ઘાટ પર શ્રાદ્ધ કરવાની પરંપરા સદીઓથી ચાલી આવી છે. વારાણસીમાં પિંડદાન કરવાથી પિતૃદોષમાંથી મુક્તિ મળે છે અને પિતૃઓ સ્વર્ગ પ્રાપ્ત કરે છે.
પ્રયાગરાજ સંગમ
પ્રયાગરાજને 'તીર્થરાજ' કહેવામાં આવે છે. અહીં ગંગા, યમુના અને સરસ્વતીનો સંગમ છે. સંગમ કિનારે શ્રાદ્ધ કરવાથી પાપોમાંથી મુક્તિ મળે છે અને પૂર્વજોની આત્માને શાંતિ મળે છે.
બદ્રીનાથ
ઉત્તરાખંડમાં સ્થિત બદ્રીનાથ ધામમાં 'બ્રહ્મકપાલ' નામનો ઘાટ છે. અહીં પિંડદાનનું વિશેષ મહત્વ છે. બદ્રીનાથમાં એક વાર પિંડદાન કર્યા પછી, ફરીથી પિંડદાન કરવાની જરૂર નથી.
રામેશ્વરમ
તમિલનાડુના રામેશ્વરમને 'દક્ષિણનું કાશી' કહેવામાં આવે છે. અહીં સમુદ્રમાં સ્નાન કરીને શ્રાદ્ધ કરવાથી પિતૃઓને મોક્ષ મળે છે. ભગવાન રામે પણ અહીં પોતાના પૂર્વજોનું શ્રાદ્ધ કર્યું હતું.
