આ તહેવાર કારતક મહિનાની શુક્લ એકાદશીના દિવસે ઉજવવામાં આવે છે, જેને દેવઉઠી એકાદશી અથવા પ્રબોધિની એકાદશી પણ કહેવામાં આવે છે. આ દિવસે ભગવાન વિષ્ણુ ચાર મહિનાની યોગનિદ્રામાંથી જાગે છે અને દેવી તુલસી સાથે વિવાહ કરે છે. તુલસી વિવાહનું ધાર્મિક મહત્વ ખૂબ મોટું છે આ વિધિ કરવાથી સદભાગ્ય, સમૃદ્ધિ અને દાંપત્ય સુખની પ્રાપ્તિ થાય છે.
દીપદાનનો ધાર્મિક અર્થ
દીવો પ્રગટાવવો એ ફક્ત પૂજાની વિધિ નથી, પરંતુ અંધકારથી પ્રકાશ તરફની સફરનું પ્રતીક છે. તુલસી વિવાહ દરમિયાન દીવો પ્રગટાવવાનો અર્થ જીવનમાંથી નકારાત્મકતા, અજ્ઞાન અને દુ:ખના અંધકારને દૂર કરવા અને જ્ઞાન, પ્રેમ અને શુભતાના પ્રકાશનું સ્વાગત કરવાનો છે.
શાસ્ત્રોમાં જણાવાયું છે કે તુલસી વિવાહના દિવસે પ્રગટાવેલો દીવો આખા વર્ષ દરમિયાન ઘરમાં સકારાત્મક ઉર્જા જાળવી રાખે છે. તે દેવી લક્ષ્મીના આશીર્વાદ, સંપત્તિ અને વૈવાહિક સુખ લાવે છે. તુલસી માતા પોતે દેવી લક્ષ્મીનું સ્વરૂપ છે, તેથી દીવો પ્રગટાવવાથી તેમને પ્રસન્ન કરવાથી ભગવાન વિષ્ણુ અને દેવી લક્ષ્મી બંનેના આશીર્વાદ મળે છે.
કેટલા દીવા પ્રગટાવવા જોઈએ
તુલસી વિવાહના દિવસે દીવા પ્રગટાવવાનું ખૂબ શુભ માનવામાં આવે છે. પૂજા સમયે 11, 21 અથવા 51 દીવા પ્રગટાવવાની પરંપરા છે. આ સંખ્યા તમારી શ્રદ્ધા અને શક્તિ પર આધારિત છે.
11 દીવા સામાન્ય ગૃહસ્થ પૂજામાં શુભ ગણાય છે.
21 દીવા પ્રગટાવવાથી લક્ષ્મી કૃપા અને દાંપત્ય સુખમાં વધારો થાય છે.
51 દીવા પ્રગટાવવાનું વિશેષ મહત્વ છે, તે સંપૂર્ણ સમૃદ્ધિ, ધન અને પરિવારના સુખનું પ્રતિક છે.
દીવામાં ઘી અથવા તલનું તેલ વાપરવું ઉત્તમ માનવામાં આવે છે, કારણ કે તે વાતાવરણને શુદ્ધ કરે છે અને સકારાત્મક ઉર્જા ફેલાવે છે.
કઈ દિશામાં મોઢું રાખીને કરવી પૂજા
તુલસી વિવાહ સમયે પૂજા કરનાર વ્યક્તિએ પૂર્વ અથવા ઉત્તર દિશામાં મોઢું રાખવું જોઈએ. પૂર્વ દિશા જ્ઞાન, પ્રકાશ અને ભગવાન વિષ્ણુની દિશા માનવામાં આવે છે.
ઉત્તર દિશા ધન અને સમૃદ્ધિની દિશા છે, જે દેવી લક્ષ્મીનું નિવાસ સ્થાન છે. તેથી જો તમે તુલસી વિવાહ ઘરેથી કરી રહ્યા છો, તો તુલસીનો છોડ ઉત્તર અથવા પૂર્વ દિશામાં મૂકો અને ત્યાં દીવા પ્રગટાવો.
પૂજાની મુખ્ય વિધિ
તુલસી વિવાહ ભગવાન વિષ્ણુ અથવા શાલિગ્રામજી સાથે કરાવો. તુલસીના કુંડાને પીળા અથવા લાલ કપડાથી સજાવો. તુલસી પર હળદર, સિંદૂર અને ચુડીઓ અર્પિત કરો. વિવાહ સમયે “ૐ તુલસ્યૈ નમઃ” અને “ૐ નારાયણાય નમઃ” મંત્રોનો જાપ કરો. અંતે આરતી કરીને પ્રસાદ અર્પણ કરો.
તુલસી વિવાહ માત્ર ધાર્મિક વિધિ નથી, પણ તે પરિવારના પ્રેમ, શાંતિ અને સૌહાર્દનું પ્રતિક છે. દીવા અને ભક્તિની રોશની આ દિવસે ઘરમાં દેવી લક્ષ્મીના આગમનનું સૂચન કરે છે. શ્રદ્ધા અને ભક્તિપૂર્વક કરાયેલ આ પૂજા જીવનમાં સુખ-સમૃદ્ધિ અને શાંતિ લાવે છે.
(Disclaimer: આ સમાચારમાં આપવામાં આવેલી માહિતી ધાર્મિક માન્યતાઓ અને સામાન્ય માહિતી પર આધારિત છે. (sandesh news) સંદેશ ન્યૂઝ આની પુષ્ટિ કરતું નથી.)