પેટ્રોલિયમ સેક્ટરના રેગ્યુલેટર, પેટ્રોલિયમ અને પ્રાકૃતિક ગેસ નિયામક બોર્ડ (PNGRB) એ શહેરી ગેસ રિટેલર્સને એક મહત્વપૂર્ણ આદેશ જારી કર્યો છે. હવેથી, રસોઈ માટે ઘરોમાં પાઇપ દ્વારા આવતી કુદરતી ગેસ (PNG) માટે વપરાશના સ્તરને ધ્યાનમાં લીધા વિના એકસમાન કિંમત વસૂલવાનો આદેશ આપવામાં આવ્યો છે. આ નિર્ણયનો મુખ્ય હેતુ ચોક્કસ ઉપયોગ મર્યાદાથી વધુ વપરાશ પર વધુ કિંમત વસૂલવાની પ્રવૃત્તિ પર અંકુશ લગાવવાનો છે.
સરકારની PNG પર સબસિડી અને તેનો હેતુ
સરકાર શહેરી ગેસ રિટેલર્સને બજાર ભાવ કરતાં ઓછી કિંમતે કુદરતી ગેસ ફાળવે છે, જેને APM ગેસ કહેવાય છે. આ ગેસ ઘરોમાં પાઇપ દ્વારા આવતી કુદરતી ગેસ (PNG) તરીકે વેચાણ માટે ઉપલબ્ધ હોય છે. સરકાર આ ફાળવણી બજાર ભાવ કરતાં ઓછી કિંમતે કરતી હોવાથી, અપેક્ષા રાખવામાં આવે છે કે શહેરી ગેસ રિટેલર્સ તેનો લાભ ગ્રાહકોને આપશે. ઘરેલુ રસોઈ માટે ઉપયોગમાં લેવાતી ગેસની કિંમત બજાર ભાવ કરતાં ઓછી હોય છે, જ્યારે હોટલ જેવા વ્યવસાયિક સંસ્થાનોને પૂરી પાડવામાં આવતી ગેસની કિંમત બજાર ભાવે હોવી જોઈએ.
PNGRB દ્વારા જારી કરાયેલી નોટિસ
PNGRB એ એક નોટિસમાં જણાવ્યું છે કે, એવું જાણવા મળ્યું છે કે કેટલીક શહેરી ગેસ વિતરણ (CGD) કંપનીઓ PNG ના ઘરેલુ ગ્રાહકો માટે વધતી કિંમત નિર્ધારણ માળખું (increasing pricing structure) લાગુ કરી રહી છે. આમાં, જ્યારે વપરાશ પૂર્વ નિર્ધારિત મર્યાદા કરતાં વધી જાય છે, ત્યારે કુદરતી ગેસના પ્રતિ યુનિટની કિંમત વધી જાય છે. PNGRB એ આવી પ્રથાને ખોટી ગણાવી છે. નિયમનકારે કહ્યું કે, "આ પ્રકારનું કિંમત નિર્ધારણ વર્તન અજાણતામાં સબસિડીવાળા પ્રશાસિત મૂલ્ય તંત્ર (APM) ગેસના અનધિકૃત ઉપયોગને પ્રોત્સાહન આપી શકે છે." જોકે, નિયમનકારે આવી પ્રથામાં સામેલ CGD કંપનીઓના નામ જાહેર કર્યા નથી.
વર્તમાન PNG કિંમતો
રાષ્ટ્રીય રાજધાની દિલ્હીમાં પાઇપ્ડ નેચરલ ગેસ (PNG) ની કિંમતો 48.59 રૂપિયા પ્રતિ SCM પર સ્થિર છે. IGL (ઇન્દ્રપ્રસ્થ ગેસ લિમિટેડ) એ છેલ્લા 7 મહિનામાં દિલ્હી-NCR ના કોઈપણ ભાગમાં રસોઈ ગેસની કિંમતોમાં કોઈ વધારો કર્યો નથી. જો નોઈડા, ગાઝિયાબાદ અને ગ્રેટર નોઈડાની વાત કરીએ તો અહીં PNG ની કિંમતો 48.46 રૂપિયા પ્રતિ SCM પર સ્થિર છે. જ્યારે હરિયાણાના ગુરુગ્રામ અને કરનાલમાં PNG ના ભાવ 47.40 રૂપિયા પ્રતિ SCM જોવા મળી રહ્યા છે.