કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ સંગઠન (EPFO) એ PF ઉપાડ પર TDSમાંથી છૂટ મેળવવા માટે ફોર્મ 15G અને 15Hના સ્થાને નવા ફોર્મ 121 અંગે ફેરફાર કર્યા છે. આ ફેરફાર આવકવેરા કાયદા, 2025 હેઠળ કરવામાં આવ્યો છે.
જો તમે તમારા પ્રોવિડન્ટ ફંડ (PF)ના પૈસા ઉપાડવાની તૈયારી કરી રહ્યા છો, તો તમારા માટે આ મહત્ત્વનું અપડેટ છે. કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ સંગઠન (EPFO) એ PF ઉપાડ પર કરમુક્તિ સાથે જોડાયેલા ફોર્મમાં ફેરફાર કર્યો છે. હવે નાણાકીય વર્ષ 2026-27 એટલે કે નવા કરવર્ષથી PF ઉપાડ પર TDSમાંથી છૂટ મેળવવા માટે જૂનાં ફોર્મ 15G અને 15Hને બદલે ફોર્મ 121નો ઉપયોગ કરવો પડશે. આ ફેરફાર નવા આવકવેરા કાયદા, 2025 હેઠળ કરવામાં આવ્યો છે.
EPFOએ પોતાના સત્તાવાર સોશિયલ મીડિયા હેન્ડલ 'X' પર આ માહિતી આપી છે. આ ફેરફારનો સીધો અર્થ એ છે કે જે કર્મચારીઓ અગાઉ TDS કપાત ટાળવા માટે ફોર્મ 15G અથવા 15H ભરતા હતા, તેમણે હવે નવા ફોર્મ વિશે જાણકારી મેળવવી પડશે.
જોકે, આ ફોર્મ દરેક કર્મચારી માટે જરૂરી નથી. તેનો ઉપયોગ માત્ર એવા લોકો કરી શકે છે, જેઓ નક્કી કરેલી શરતો પૂરી કરતા હોય અને જેમની સંબંધિત કરવર્ષમાં અંદાજિત કર જવાબદારી શૂન્ય હોય.
https://x.com/officialepfo/status/2108092912500388033?ref_src=twsrc%5Etfw%7Ctwcamp%5Etweetembed%7Ctwterm%5E2108092912500388033%7Ctwgr%5E%7Ctwcon%5Es1_c10&ref_url=
5 વર્ષ પહેલાં PF ઉપાડશો તો TDS કપાઈ શકે છે
નિયમો મુજબ, જો કોઈ કર્મચારી સતત 5 વર્ષની નોકરી પૂરી કરતાં પહેલાં પોતાના EPF ખાતામાંથી પૈસા ઉપાડે છે, તો અમુક સંજોગોમાં તેના પર TDS લાગી શકે છે. આવકવેરા કાયદા, 2025ની કલમ 192A હેઠળ, જો ઉપાડવામાં આવતી રકમ 50,000 રૂપિયાથી વધુ હોય, તો લાગુ પડતી શરતો અનુસાર 10%ના દરે TDS કપાઈ શકે છે.
આથી PF ઉપાડતી વખતે 3 બાબતો ધ્યાનમાં રાખવી જરૂરી છે. પ્રથમ, તમે સતત કેટલાં વર્ષ નોકરી કરી છે. બીજી, તમે કેટલી રકમ ઉપાડો છો. ત્રીજી, સંબંધિત કરવર્ષમાં તમારી કુલ અંદાજિત આવક કેટલી છે.
આ બાબતોના આધારે નક્કી થશે કે તમારા કિસ્સામાં TDS લાગુ પડશે કે નહીં અને તમે તેમાંથી છૂટ મેળવવા માટે પાત્ર છો કે નહીં.
શું છે ફોર્મ 121 અને તેનાથી કેવી રીતે મળશે રાહત?
ફોર્મ 121 એ આવકવેરા નિયમો, 2026 હેઠળ નક્કી કરવામાં આવેલું સ્વ-ઘોષણા ફોર્મ છે. તેમાં કરદાતા જાહેર કરે છે કે સંબંધિત કરવર્ષમાં તેની અંદાજિત કુલ આવક પર કર જવાબદારી શૂન્ય રહેશે. જો કરદાતા પાત્રતાની શરતો પૂરી કરે, તો આ ઘોષણાના આધારે ચુકવણી કરનાર સંસ્થા TDS કાપવાનું ટાળી શકે છે.
PF ઉપાડ ઉપરાંત, નક્કી કરેલી શરતો હેઠળ બેંક અથવા પોસ્ટ ઓફિસમાં જમા રકમ પર મળતા વ્યાજ અને આવકના કેટલાક અન્ય નિર્દિષ્ટ પ્રકારો પર TDSમાંથી છૂટ મેળવવા માટે પણ આ ફોર્મનો ઉપયોગ કરી શકાય છે.
ધ્યાનમાં રાખવા જેવી મહત્ત્વની વાત એ છે કે માત્ર ફોર્મ 121 ભરવાથી TDSમાંથી છૂટ મળશે તેની ખાતરી નથી. આ માટે પાત્રતાની તમામ શરતો પૂરી કરવી જરૂરી છે.