સોનામાં રોકાણ કરનારા લોકો માટે છેલ્લા કેટલાક મહિનાનો સમય ઉતાર-ચઢાવથી ભરેલો રહ્યો છે. જાન્યુઆરી 2026માં રેકોર્ડ સપાટીએ પહોંચ્યા બાદ સોનાના ભાવમાં મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે. હવે પ્રશ્ન એ છે કે આ ઘટાડા પછી સોનું ફરી ઊંચાઈ તરફ આગળ વધશે કે રોકાણકારોએ હજુ વધુ રાહ જોવી પડશે? ભારતમાં સોનાનો ભાવ જાન્યુઆરીમાં પ્રતિ 10 ગ્રામ ₹1,76,306ની સર્વોચ્ચ સપાટીએ પહોંચ્યો હતો. ત્યારબાદ 28 ઑક્ટોબરે ભાવ ઘટીને ₹1,42,253 પ્રતિ 10 ગ્રામ પર બંધ થયો હતો. એટલે કે રેકોર્ડ સ્તરથી સોનામાં લગભગ ₹34,000નો ઘટાડો થયો છે. ટકાવારીની દૃષ્ટિએ આ ઘટાડો લગભગ 20% છે. હવે જો સોનાએ જાન્યુઆરીનો રેકોર્ડ ફરી મેળવવો હોય, તો હાલના સ્તરથી લગભગ 24%નો ઉછાળો જરૂરી છે. પરંતુ આટલી મોટી તેજી ક્યારે આવશે તે અંગે બજારમાં અનિશ્ચિતતા છે. 

સોનાના ભાવ કેમ ઘટ્યા?

સોનાના ભાવ પર અમેરિકાની નાણાકીય નીતિની મોટી અસર પડે છે. અમેરિકામાં વ્યાજદર ઊંચા રહે ત્યારે રોકાણકારો બોન્ડ જેવા વ્યાજ આપતા વિકલ્પો તરફ આકર્ષાઈ શકે છે. સોનું નિયમિત વ્યાજ આપતું નથી, તેથી ઊંચા બોન્ડ યીલ્ડ તેની માંગ પર દબાણ લાવી શકે છે. આ ઉપરાંત, અમેરિકન ડૉલર મજબૂત બને ત્યારે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ડૉલરમાં વેપાર થતું સોનું અન્ય ચલણ ધરાવતા ખરીદદારો માટે મોંઘું બને છે. આ પરિબળ પણ ભાવમાં ઘટાડાને વેગ આપી શકે છે. અમેરિકાની ફેડરલ રિઝર્વે તાજેતરની બેઠકમાં વ્યાજદર યથાવત્ રાખ્યા હતા, પરંતુ આગળના નિર્ણય અંગે સ્પષ્ટ સંકેત આપ્યો નહોતો. કેટલાક અધિકારીઓએ વ્યાજદરમાં 0.25 ટકા પોઇન્ટના વધારાની તરફેણ પણ કરી હતી. તેથી બજારની નજર હવે મોંઘવારીના આંકડા અને ફેડના આગામી સંકેતો પર છે. 

શું સોનામાં ફરી તેજી આવી શકે?

સોનાની તરફેણમાં પણ કેટલાક પરિબળો છે. વિશ્વભરની કેન્દ્રીય બેંકો સોનાની ખરીદી કરી રહી છે અને ગોલ્ડ ETFમાં રોકાણકારોની માંગ ભાવને ટેકો આપી શકે છે. વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતા અને ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ પણ સોનાને સુરક્ષિત રોકાણ તરીકે આકર્ષક બનાવી શકે છે. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં સોનું પ્રતિ ઔંસ આશરે 4,000 ડૉલરની આસપાસ ટક્યું છે. તેલના ભાવ અને બોન્ડ યીલ્ડમાં ઘટાડો થાય તો સોનાને વધુ ટેકો મળી શકે છે. બીજી તરફ, મોંઘવારી ઊંચી રહે, ડૉલર મજબૂત બને અને વ્યાજદર વધવાની શક્યતા વધે તો સોનાની રિકવરી ધીમી પડી શકે છે. 

રોકાણકારોએ અત્યારે શું કરવું?

સોનાના ભાવમાં ઘટાડો થયો છે એટલે તે હવે ચોક્કસ વધશે એવું માનવું યોગ્ય નથી. ટૂંકા ગાળામાં ભાવમાં વધુ ઉતાર-ચઢાવ આવી શકે છે. લાંબા ગાળા માટે રોકાણ કરવાનું વિચારતા લોકો એકસાથે મોટી રકમ લગાવવાને બદલે તબક્કાવાર રોકાણનો વિકલ્પ સમજી શકે છે. જ્વેલરી ખરીદનારાઓએ પોતાની જરૂરિયાત, મેકિંગ ચાર્જ અને શુદ્ધતાને ધ્યાનમાં રાખવી જોઈએ. રોકાણના હેતુથી સોનું ખરીદતા લોકોએ ગોલ્ડ ETF સહિતના વિકલ્પોની કિંમત, ખર્ચ અને જોખમ સમજવાં જોઈએ.

હાલ સોનાની આગળની દિશા અમેરિકાના વ્યાજદર, ડૉલર, બોન્ડ યીલ્ડ, મોંઘવારી અને વૈશ્વિક પરિસ્થિતિ પર નિર્ભર રહેશે. એટલે સોનામાં થયેલો ઘટાડો તક બની શકે છે, પરંતુ તેનાથી નફો થવાની ખાતરી મળતી નથી.

આ પણ વાંચો: FII Stocks: મોટા રોકાણકારોની ગુપ્ત નજર આ 3 શેરો પર! શું આ સ્ટોક્સ આગામી સમયમાં મચાવશે મોટો ધમાકો?