ડોલર સામે રૂપિયો નબળો પડી રહ્યો હોવાથી ઘણા શ્રીમંત ભારતીયો વિદેશમાં નાણાં મોકલવાનું વિચારી રહ્યા છે. પરિણામે, કેટલીક મોટી બેન્કો હવે ગ્રાહકો પાસેથી ભંડોળના સ્ત્રોત અંગે પ્રમાણપત્રોની માગણી કરી રહી છે. ગયા મહિનામાં મુંબઈમાં મુખ્ય મથક ધરાવતી ઓછામાં ઓછી બે મોટી ખાનગી બેન્કોએ સ્થાનિક ઉચ્ચ નેટવર્થ વ્યક્તિઓ (HNIs), NRIs અને એક ફિલ્મ પ્રોડક્શન કંપનીને ચાર્ટર્ડ એકાઉન્ટન્ટ (CA) દ્વારા વિદેશમાં મોકલવામાં આવેલા ભંડોળના સ્ત્રોતને પ્રમાણિત કરવા કહ્યું છે. વધુમાં, કેટલીક બેન્કો એ પણ જરૂરી બનાવી રહી છે કે આ પ્રમાણપત્ર ફક્ત બેન્ક સાથે પેનલમાં રહેલા CAs પાસેથી જ મેળવવું જોઈએ.
કેટલા પૈસા મોકલી શકાય છે?
RBIની લિબરલાઈઝ્ડ રેમિટન્સ સ્કીમ (LRS) હેઠળ, નિવાસી વ્યક્તિઓ રોકાણ, મિલકત ખરીદી, મુસાફરી અથવા અન્ય માન્ય હેતુઓ માટે વાર્ષિક $2,50,000 સુધી મોકલી શકે છે. NRI ભારતમાં મિલકત અથવા સંપત્તિ વેચ્યા પછી વાર્ષિક $1 મિલિયન સુધી મોકલી શકે છે. વ્યવસાયો વિદેશમાં વિક્રેતાઓ અથવા સેવા પ્રદાતાઓને પણ ચુકવણી કરી શકે છે, જેમ કે ફિલ્મ શૂટિંગ અથવા હોટેલ ખર્ચ માટે નાણાં મોકલવા.
શેનું દબાણ વધ્યું?
ટેક્સ અને વિદેશી વિનિમય બાબતોના નિષ્ણાતના મતે RBIના નિયમો સ્પષ્ટપણે જણાવે છે કે LRS હેઠળ ફક્ત વ્યક્તિગત ભંડોળ જ મોકલી શકાય છે. એકવાર CA પ્રમાણપત્ર આપે પછી ભંડોળના પ્રમાણપત્રના અલગ સ્ત્રોતની વિનંતી કરવાની જરૂર રહેતી નથી. જોકે, બેન્કો વધારાના દસ્તાવેજોની માગ કરી રહી છે, જે ગ્રાહકોની સમસ્યાઓમાં વધારો કરી રહી છે.
NRO ખાતામાંથી પૈસા મોકલવા પર કડકતા
NRIના NRO ખાતામાંથી વિદેશમાં પૈસા મોકલવા પર પણ પ્રતિબંધો છે. આ ખાતામાં ભારતમાં કમાયેલા પૈસા, જેમ કે FD વ્યાજ, ભાડું, ડિવિડન્ડ, મ્યુચ્યુઅલ ફંડ અથવા મિલકત વેચાણની રકમ રાખવામાં આવે છે. ફક્ત કાયદેસર આવક જ વિદેશમાં મોકલી શકાય છે, ઉછીના લીધેલા પૈસા નહીં. RBIના નિયમો હેઠળ બેન્કો FEMA નિયમોનું પાલન કરે છે કે નહીં તે તપાસવાની જવાબદારી ધરાવે છે.
વ્યવસાય ટ્રાન્સફર પર કોઈ પ્રતિબંધ નથી
જોકે, વ્યવસાયોના કિસ્સામાં વિદેશી વિક્રેતાઓને ચૂકવણી પર કોઈ મર્યાદા નથી અને આ કાર્યકારી મૂડીમાંથી કરી શકાય છે. તેમ છતાં, ઘણા લોકોને આવા કિસ્સાઓમાં પણ ભંડોળના સ્ત્રોતની તપાસ કરવી વિચિત્ર લાગે છે. રૂપિયાના નબળા પડવાથી, શ્રીમંત ભારતીયો વિદેશમાં નાણાં મોકલવા માટે વધુને વધુ તૈયાર થયા છે. ત્યારે બેન્કો વધુ કડક બની છે, જેના કારણે ગ્રાહકોની મુશ્કેલીઓ વધી રહી છે.