સોશિયલ મીડિયા પર અત્યારે એવા દાવા કરવામાં આવી રહ્યા છે કે 1 જાન્યુઆરી 2027થી ચેકબુકના નિયમોમાં ફેરફાર થવાના છે. આ વાયરલ દાવાની હકીકત હવે ખુદ ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI)એ જણાવી છે.
સોશિયલ મીડિયા પર દરરોજ અનેક તસવીરો, વીડિયો અને વિવિધ દાવાઓ વાયરલ થતા હોય છે. આ જ કડીમાં તાજેતરમાં ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) સાથે જોડાયેલો એક દાવો પણ ઝડપથી વાયરલ થઈ રહ્યો છે. તેમાં કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે 1 જાન્યુઆરી 2027થી બેંકોની જૂની ચેકબુક બંધ થઈ જશે અને નવી ચેકબુક આપવામાં આવશે. આ મેસેજમાં એવો પણ દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે 50 હજાર રૂપિયાથી વધુની રકમના જૂના ચેક સ્વીકારવામાં નહીં આવે.
https://x.com/RBI/status/2119057448380268707?ref_src=twsrc%5Etfw%7Ctwcamp%5Etweetembed%7Ctwterm%5E2119057448380268707%7Ctwgr%5E%7Ctwcon%5Es1_c10&ref_url=
હવે ખુદ RBIએ આ દાવાની હકીકત સામે લાવી છે. RBIએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થઈ રહેલો આ દાવો સંપૂર્ણપણે ખોટો છે. કેન્દ્રીય બેંક દ્વારા હાલમાં આવો કોઈ નિયમ લાગુ કરવામાં આવ્યો નથી.
શું છે વાયરલ દાવો?
હકીકતમાં સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થઈ રહેલી એક પોસ્ટમાં લોકોને 31 ડિસેમ્બર 2026 સુધીમાં પોતાની જૂની ચેકબુક બદલાવી લેવાનું કહેવામાં આવી રહ્યું છે. ત્યારબાદ 1 જાન્યુઆરી 2027થી નવી ચેકબુકનો ઉપયોગ કરવો ફરજિયાત બનશે એવો દાવો કરવામાં આવ્યો છે.
આ પોસ્ટમાં નવી ચેકબુકમાં થનારા અનેક ફેરફારોનો પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. તેમાં આલ્ફા-ન્યૂમેરિક કોડ, નવો MICR નંબર, UV કોડ અને RBI સાથે જોડાયેલી સુરક્ષા વ્યવસ્થાનો સમાવેશ થાય છે.
આ મેસેજમાં એવો પણ દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે 50 હજાર રૂપિયાથી વધુની રકમના જૂના ચેક સ્વીકારવામાં નહીં આવે. લોકોને નવી ચેકબુક મેળવવા માટે બેંકની શાખા અથવા મોબાઇલ બેંકિંગ એપ દ્વારા અરજી કરવાની સલાહ પણ આપવામાં આવી રહી છે.
RBIએ જણાવી વાયરલ દાવાની હકીકત
RBIએ આ વાયરલ દાવાને સંપૂર્ણપણે ફગાવી દીધો છે. RBIએ પોતાના સત્તાવાર X (અગાઉનું ટ્વિટર) એકાઉન્ટ પર આ પોસ્ટ શેર કરી છે, જેમાં સ્પષ્ટ રીતે FAKE લખવામાં આવ્યું છે.
આ સાથે RBIએ પોસ્ટના કેપ્શનમાં જણાવ્યું છે કે, 'ભારતીય રિઝર્વ બેંકના ધ્યાનમાં આવ્યું છે કે સોશિયલ મીડિયા પર એક મેસેજ વાયરલ થઈ રહ્યો છે. તેમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે હાલમાં ઉપયોગમાં લેવાતી સ્ટાન્ડર્ડ ચેક ટ્રંક્શન સિસ્ટમ (CTS) ચેકબુક 31 ડિસેમ્બર 2026થી બદલાઈ જશે અને 1 જાન્યુઆરી 2027થી વધુ સુરક્ષા ધોરણો ધરાવતી નવી ચેકબુક અમલમાં આવશે.'
RBIએ વધુમાં સ્પષ્ટતા કરી છે કે, 'ભારતીય રિઝર્વ બેંક હાલમાં CTS ચેકબુક અંગે આવું કોઈ પગલું લઈ રહી નથી. તેથી આ મેસેજ હકીકતથી વિપરીત અને ગેરમાર્ગે દોરનારો છે. સામાન્ય જનતાને વિનંતી છે કે આવા મામલામાં ભારતીય રિઝર્વ બેંક દ્વારા સમયાંતરે જાહેર કરવામાં આવતી સત્તાવાર માહિતી પર જ વિશ્વાસ રાખે.'
ઉલ્લેખનીય છે કે RBIએ લોકોને અપીલ કરી છે કે સોશિયલ મીડિયા પર કોઈ માહિતી કે દાવો વાયરલ થાય એટલે તેને સાચો માની ન લેવો. આવા દાવાઓ પર વિશ્વાસ કરતાં પહેલાં તેની સત્તાવાર પુષ્ટિ કરવી જરૂરી છે. નાણાકીય બાબતોને લગતી માહિતી માટે હંમેશાં RBI અથવા સંબંધિત બેંક દ્વારા આપવામાં આવેલી સત્તાવાર માહિતી પર જ ભરોસો રાખવો જોઈએ.