ભારતમાં સોનું ફક્ત શણગાર માટે જ નહીં પણ તે એક મહત્વપૂર્ણ રોકાણ પણ છે. તહેવારોમાં જ નહીં પરંતુ લગ્ન સહિત વિવિધ પ્રસંગો માટે સોનું ખરીદવું શુભ માનવામાં આવે છે. આ પરંપરા લાંબા સમયથી ચાલી આવી છે.

ભારતમાં સોનું એટલું લોકપ્રિય છે કે લોકો પેઢી દર પેઢી તેને એકઠા કરે છે પરંતુ શું તમે જાણો છો કે ઘરમાં કેટલું સોનું સંગ્રહિત કરી શકાય છે? મર્યાદા શું છે? શું તમે જાણો છો કે આવકવેરા વિભાગ તમારી સોનાની ખરીદી પર નજર રાખે છે અને નિર્ધારિત મર્યાદા કરતાં વધુ રાખવાથી તમારા ઘર પર નોટિસ અથવા દરોડા પડી શકે છે. ચાલો ઘરે સોનું સંગ્રહ કરવાના નિયમો સમજાવીએ જેથી તમે સમજી શકો કે આવકવેરાની તપાસથી બચવા માટે તમે કાયદેસર રીતે ઘરે કેટલું સોનું સંગ્રહ કરી શકો છો.

સોનું ખરીદવા અને સંગ્રહ કરવાના નિયમો

ભારતમાં સોનું ખરીદવા અને સંગ્રહ કરવાના નિયમો પુરુષો, પરિણીત સ્ત્રીઓ અને અપરિણીત સ્ત્રીઓ માટે અલગ અલગ છે. પરિણીત સ્ત્રીઓને 500 ગ્રામ સુધીનું સોનું રાખવાની છૂટ છે. અપરિણીત મહિલાઓ 250 ગ્રામ સુધી અને પુરુષો 100 ગ્રામ સુધી સોનું રાખી શકે છે.

જો તમારી પાસે આ મર્યાદા કરતાં વધુ સોનું હોય તો તમારે તમારા બિલ અથવા આવકવેરા રિટર્નમાં ઘોષણાપત્ર હોવું આવશ્યક છે. જો તમારી પાસે માન્ય પુરાવો હોય તો તમે ગમે તેટલો સોનો સંગ્રહ કરી શકો છો. આવકવેરા વિભાગની આ મર્યાદા ફક્ત દસ્તાવેજો વિનાના સોના પર જ લાગુ પડે છે. આનો અર્થ એ છે કે તમારી પાસે ગમે તેટલો સોનો હોય તે પુરાવા જરૂરી છે.

ઘરે સોનું સંગ્રહ કરવા પર કોઈ કર નહીં

જો તમે જાહેર કરેલી આવકમાંથી અથવા કૃષિ આવક જેવી કરમુક્ત આવકમાંથી સોનું ખરીદ્યું હોય અથવા જો તમને કાયદેસર રીતે વારસામાં મળ્યું હોય, તો તે કરપાત્ર રહેશે નહીં. જો તમે નિર્ધારિત મર્યાદામાં સોનું સંગ્રહ કરો છો અથવા મર્યાદા કરતાં વધુ સોનું રાખો છો પરંતુ માન્ય પુરાવો હોય, તો દરોડા પડે તો પણ તમારા દાગીના જપ્ત કરી શકાતા નથી. ઘરે સોનું સંગ્રહ કરવા પર કોઈ કર નથી પરંતુ જો કોઈ સોનું વેચે છે તો તેણે કર ચૂકવવો પડશે.