ભારતના કરોડો નોકરિયાત વર્ગ માટે પ્રોવિડન્ટ ફંડ (PF) એ ભવિષ્યની સૌથી સુરક્ષિત અને મોટી બચત છે. દર વર્ષની જેમ આ વર્ષે પણ કર્મચારીઓમાં ઉત્સુકતા છે કે તેમના ખાતામાં વ્યાજની રકમ ક્યારે જમા થશે. તાજેતરમાં EPFO (કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ સંગઠન) ના સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ ટ્રસ્ટીઝે નાણાકીય વર્ષ 2025-26 માટે 8.25% વ્યાજ દર નક્કી કર્યો છે.
વ્યાજ ક્યારે જમા થશે?
પીએફનું વ્યાજ સીધું ખાતામાં આવતું નથી, તેની પાછળ એક ચોક્કસ વહીવટી પ્રક્રિયા હોય છે. સૌ પ્રથમ EPFO નું બોર્ડ વ્યાજ દર નક્કી કરે છે, જે પ્રક્રિયા પૂર્ણ થઈ ચૂકી છે. હવે આ દરખાસ્ત કેન્દ્ર સરકારના નાણાં મંત્રાલય પાસે મંજૂરી માટે મોકલવામાં આવશે. સરકારની અંતિમ મહોર લાગ્યા બાદ જ વ્યાજની રકમ કર્મચારીઓના ખાતામાં ટ્રાન્સફર કરવામાં આવે છે. પાછલા વર્ષોના અનુભવ મુજબ, આ પ્રક્રિયામાં સામાન્ય રીતે 2 થી 3 મહિનાનો સમય લાગે છે. એટલે કે જુલાઈ કે ઓગસ્ટ મહિના સુધીમાં ગ્રાહકોના ખાતામાં વ્યાજ દેખાવાનું શરૂ થઈ શકે છે.
પીએફ વ્યાજની ગણતરીની પદ્ધતિ
ઘણા લોકોને લાગે છે કે વર્ષના અંતે જે બેલેન્સ હોય તેના પર સીધું વ્યાજ મળે છે, પણ હકીકતમાં એવું નથી. EPFO 'મંથલી રનિંગ બેલેન્સ' (Monthly Running Balance) ના આધારે વ્યાજની ગણતરી કરે છે:
વાર્ષિક બેલેન્સ: ગયા નાણાકીય વર્ષના અંતે જે બેલેન્સ હતું, તેના પર આખા 12 મહિનાનું વ્યાજ મળે છે.
ઉપાડ પરની અસર: જો વર્ષ દરમિયાન તમે પીએફમાંથી પૈસા ઉપાડ્યા છે, તો ઉપાડના મહિના સુધીનું જ વ્યાજ તે રકમ પર મળશે. ત્યારબાદની ગણતરીમાં તે રકમ બાદ કરી દેવામાં આવે છે.
નવું યોગદાન: દર મહિને તમારા પગારમાંથી જે રકમ કપાઈને પીએફમાં જમા થાય છે, તેના પર જમા થયાના આગામી મહિનાની પહેલી તારીખથી વ્યાજ ગણવામાં આવે છે.
રાઉન્ડ ઓફ: વર્ષના અંતે જે કુલ વ્યાજ બને છે, તેને નજીકના પૂરા રૂપિયામાં ફેરવવામાં આવે છે.
શા માટે PF શ્રેષ્ઠ બચત છે?
હાલના સમયમાં બેંકોના ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) કે અન્ય નાની બચત યોજનાઓની સરખામણીમાં પીએફ પર મળતું 8.25% વ્યાજ ઘણું આકર્ષક છે. આ એક 'કમ્પાઉન્ડિંગ' (ચક્રવૃદ્ધિ) વ્યાજની શક્તિ ધરાવે છે, જે નિવૃત્તિ સમયે એક મોટું ભંડોળ પૂરું પાડે છે.
કર્મચારીઓએ ચિંતા કરવાની જરૂર નથી, કારણ કે વ્યાજ મોડું જમા થાય તો પણ તે તે જ તારીખથી ગણવામાં આવે છે જે તારીખે તે મળવાપાત્ર હોય. તમારી પાસબુક અપડેટ રાખવા માટે તમે EPFO ની સત્તાવાર વેબસાઈટ અથવા 'Umang' એપનો ઉપયોગ કરી શકો છો.
