આજે 30 એપ્રિલના રોજ બજાર ખુલતાની સાથે જ, રૂપિયો ફરી એકવાર યુએસ ડોલર સામે 95ના સ્તરથી નીચે આવી ગયો. આજે રૂપિયો પ્રતિ ડોલર આશરે 95.21 ના સ્તરને સ્પર્શી ગયો છે. ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં વધારો અને ડોલરની માંગમાં વધારો થવાને કારણે, રૂપિયો અત્યાર સુધીના સૌથી નીચા સ્તરે પહોંચી ગયો છે.

ગુરુવારે, રૂપિયો પ્રતિ ડોલર 95.02 પર ખુલ્યો - જે યુએસ ડોલર સામે તેના અગાઉના બંધ ભાવ 94.84 ની સરખામણીમાં 0.2 ટકાનો ઘટાડો છે. ત્યારબાદ તે ડોલર સામે વધુ ઘટીને 95.27ના નવા રેકોર્ડ નીચા સ્તરે પહોંચ્યો.  જે માર્ચમાં સ્થાપિત 95.22 પ્રતિ ડોલરના અગાઉના રેકોર્ડ નીચા સ્તરથી પણ નીચે આવી ગયો.

ડોલર સમક્ષ રૂપિયો કેમ ઘટ્યો? 

આજે ચલણની નબળાઈનું મુખ્ય કારણ તેલના ભાવમાં તીવ્ર ઉછાળો છે. બ્રેન્ટ ક્રૂડ ફ્યુચર્સ પ્રતિ બેરલ $૧૨૨ ની ઉપર ટ્રેડ કરી રહ્યા છે - જે ત્રણ વર્ષમાં તેમના ઉચ્ચતમ સ્તર છે. દરમિયાન, યુએસ બેન્ચમાર્ક, વેસ્ટ ટેક્સાસ ઇન્ટરમીડિયેટ (WTI), પણ ઊંચા સ્તરે ટ્રેડ થઈ રહ્યો છે, જે પ્રતિ બેરલ $110 ની આસપાસ ફરે છે. ભારત તેની તેલ જરૂરિયાતોનો નોંધપાત્ર ભાગ આયાત કરે છે, તેથી તેલના વધતા ભાવ ડોલરની જરૂરિયાતમાં વધારો દર્શાવે છે. પરિણામે, તેલ કંપનીઓ મોટા પ્રમાણમાં ડોલર ખરીદી રહી છે; ડોલરની આ વધતી માંગ, બદલામાં, રૂપિયાના મૂલ્યમાં ઘટાડો તરફ દોરી જાય છે.

વિદેશી રોકાણકારો તરફથી વેચાણ દબાણ એ બીજું એક મુખ્ય ફાળો આપતું પરિબળ છે. યુએસ અને ઈરાન વચ્ચેના તણાવ વચ્ચે, વૈશ્વિક રોકાણકારો ભારત જેવા જોખમી બજારોમાંથી મૂડી પાછી ખેંચી રહ્યા છે અને તેને યુએસ ડોલરમાં ફરીથી ફાળવી રહ્યા છે, જેને સલામત-હેવન સંપત્તિ તરીકે માનવામાં આવે છે. આ વલણ ડોલરની મજબૂતાઈને વધુ મજબૂત બનાવી રહ્યું છે.

ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) ના હસ્તક્ષેપનો મર્યાદિત અવકાશ પણ આ ઘટાડા પાછળનું મુખ્ય પરિબળ છે. જ્યારે RBI ખરેખર રૂપિયાને સ્થિર કરવા માટે વિદેશી વિનિમય અનામતમાં દખલ કરી રહી છે, ત્યારે તેના પ્રયાસો ભારે વૈશ્વિક પરિબળો - જેમ કે સતત વધતા તેલના ભાવ અને મજબૂત થતા ડોલર સામે બિનઅસરકારક સાબિત થઈ રહ્યા છે.

ભારત પર શું થશે અસર ? 

  • જેમ જેમ ડોલર મજબૂત થશે તેમ તેમ વિદેશમાં અભ્યાસથી લઈને આંતરરાષ્ટ્રીય મુસાફરી સુધીની દરેક વસ્તુ મોંઘી થશે, કારણ કે તમારે પહેલા કરતાં વધુ પૈસા ખર્ચવા પડશે.
  • સ્માર્ટફોન અને લેપટોપ જેવા અન્ય આયાતી ઇલેક્ટ્રોનિક સામાન પણ મોંઘા થશે.
  • જો રૂપિયો નબળો પડશે, તો તેલ કંપનીઓ માટે ખર્ચ વધુ વધશે. પરિણામે, સ્થાનિક બજારમાં ઇંધણના ભાવ પણ વધી શકે છે તેવા સંકેતો છે.

આ પણ વાંચો- હાથમાં ત્રિશૂલ અને ડમરુ..કપાળે ત્રિપુંડ..બાબા વિશ્વનાથના શરણે PM Modi