પશ્ચિમ એશિયામાં છેલ્લા કેટલાક સમયથી ચાલી રહેલી ગંભીર સૈન્ય અશાંતિ વચ્ચે એક આશાસ્પદ સમાચાર સામે આવ્યા છે. અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન સામે સૂચિત સૈન્ય કાર્યવાહીને હાલ પૂરતી બે અઠવાડિયા માટે સ્થગિત કરવાનો મહત્વપૂર્ણ નિર્ણય લીધો છે. ટ્રમ્પના આ આકસ્મિક પગલાથી વિશ્વભરમાં ફાટી નીકળનારા સંભવિત યુદ્ધના વાદળો હાલ પૂરતા વિખેરાયા હોય તેવું લાગી રહ્યું છે.

હોર્મુઝની ખાડી અને યુદ્ધવિરામની શરત

રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે આ યુદ્ધવિરામ માટે એક અત્યંત મહત્વની શરત મૂકી છે. તેમણે જણાવ્યું છે કે જો ઈરાન 'હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ' (Strait of Hormuz) માંથી પસાર થતા આંતરરાષ્ટ્રીય વ્યાપારી જહાજોને સુરક્ષિત અને અવરોધ વિનાનો માર્ગ પૂરો પાડશે, તો જ અમેરિકા આક્રમક સૈન્ય કાર્યવાહીથી દૂર રહેશે. આ 'પરસ્પર યુદ્ધવિરામ' અંતર્ગત આગામી ૧૪ દિવસ સુધી બંને પક્ષો કોઈ પણ પ્રકારના હુમલા કે ઉશ્કેરણીજનક પ્રવૃત્તિ કરશે નહીં.

તેલના ભાવમાં મોટું ગાબડું

આ રાજદ્વારી સફળતાની સૌથી મોટી અને તાત્કાલિક અસર કાચા તેલના ભાવ પર જોવા મળી છે. યુદ્ધની આશંકા ઓછી થતા જ વૈશ્વિક બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ નીચે ગબડ્યા છે:

  • યુએસ ક્રૂડ (WTI): ભાવમાં આશરે 18% નો તોતિંગ ઘટાડો નોંધાયો છે, જે હવે બેરલ દીઠ $92.60 ની આસપાસ ટ્રેડ થઈ રહ્યો છે.
  • બ્રેન્ટ ક્રૂડ: આંતરરાષ્ટ્રીય બેન્ચમાર્ક બ્રેન્ટ ક્રૂડમાં પણ 6% નો ઘટાડો થયો છે, જે ઘટીને $103.40 પર પહોંચ્યું છે.
  • જોકે, આ ભાવ યુદ્ધની સ્થિતિ સર્જાયા પહેલાના સ્તર કરતા હજુ પણ થોડા વધારે છે, પરંતુ ઘટાડાને કારણે તેલ આયાત કરતા દેશોએ રાહતનો શ્વાસ લીધો છે

શેરબજારમાં ઉત્સાહનો માહોલ

ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવ ઘટવાના સંકેતો મળતા જ શેરબજારમાં રોકાણકારોનો આત્મવિશ્વાસ પુનઃસ્થાપિત થયો છે. અમેરિકન બજારમાં S&P 500 ફ્યુચર્સમાં ૨.૪% નો ઉછાળો જોવા મળ્યો છે. રોકાણકારોને આશા છે કે જો શાંતિ પ્રક્રિયા આગળ વધશે, તો વૈશ્વિક અર્થતંત્રમાં ફરી સ્થિરતા આવશે.

શાંતિ પ્રસ્તાવ અને ભવિષ્યની દિશા

માત્ર અમેરિકા જ નહીં, ઈરાને પણ નરમાશના સંકેત આપતા ૧૦ મુદ્દાઓનો એક વિગતવાર શાંતિ પ્રસ્તાવ અમેરિકાને મોકલ્યો છે. ફેબ્રુઆરીના અંતથી ચાલી રહેલા આ લોહિયાળ સંઘર્ષને કાયમી ધોરણે સમાપ્ત કરવા માટે આ પ્રસ્તાવ પાયાનું કામ કરી શકે છે. હાલમાં સમગ્ર વિશ્વની નજર આગામી ૧૪ દિવસ પર છે. આ સમયગાળો નક્કી કરશે કે પશ્ચિમ એશિયા કાયમી શાંતિ તરફ આગળ વધશે કે ફરીથી વિનાશક સંઘર્ષમાં ધકેલાશે.

આ પણ વાંચો: Stock Market Opening: ટ્રમ્પના સીઝ ફાયરની જાહેરાતથી શેરબજારમાં તેજી, સેન્સેક્સ 2637 પોઇન્ટ ઉછળ્યો