Indiaમાં તહેવારોની સિઝન શરૂ થાય તે પહેલાં જ ખાંડનો ભાવ વધી રહ્યો છે. સરકાર કહી રહી છે કે ઇથેનોલના કારણે ખાંડના ભાવમાં કોઈ વધારો થઈ રહ્યો નથી, પરંતુ તેમ છતાં ખાંડની અછતની સ્થિતિ ઊભી થઈ છે. જેના કારણે વિશ્વમાં ખાંડની નિકાસ કરતો દેશ હવે ખાંડની આયાત કરવા જઈ રહ્યો છે.
વૈશ્વિક સ્તરે ખાંડના પુરવઠામાં ઘટાડો
સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, હાલમાં ખાંડના ભાવમાં વધારો અનેક પરિબળોના સંયોજનને કારણે થયો છે. તેમાં ઘરેલુ ઉત્પાદન અંદાજ કરતાં ઓછું રહેવું, તહેવારોની મોસમ પહેલાં માંગમાં વધારો, હવામાન સંબંધિત કારણોસર શેરડીના પાકને નુકસાન, વૈશ્વિક સ્તરે ખાંડના પુરવઠામાં ઘટાડો અને ઉદ્યોગના કેટલાક વર્ગો દ્વારા સટ્ટાબાજી તથા સંગ્રહખોરી છે. હાલ ચાલુ સિઝનમાં ખાંડનું ઉત્પાદન લગભગ 306 લાખ મેટ્રિક ટન (LMT) રહેવાની આશા છે, જ્યારે શેરડી ઉત્પાદક રાજ્યો દ્વારા શરૂઆતમાં લગભગ 343 LMTનો અંદાજ લગાવવામાં આવ્યો હતો. શેરડીનો પાક રેડ રોટ (લાલ સડન) અને ટોપ બોરર રોગથી પ્રભાવિત થયો છે.
ભારત 16% શેરડીનું ઉત્પાદન કરે છે
ખાંડના ભાવમાં વધારો માત્ર ભારતમાં જ નથી. ખાંડનું સંકટ હવે સમગ્ર દુનિયામાં જોવા મળી શકે છે. વિશ્વમાં સૌથી વધુ શેરડીની ખેતી કરતા બ્રાઝિલમાં પણ ખાંડનું સંકટ ઊભું થઈ રહ્યું છે. US ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ ફોરેન એગ્રીકલ્ચર સર્વિસના ડેટા અનુસાર, બ્રાઝિલ વિશ્વના 24% શેરડીનું ઉત્પાદન કરે છે, ત્યારબાદ ભારત 16% શેરડીનું ઉત્પાદન કરે છે.
બ્રાઝિલમાં પણ ખાંડનું સંકટ ઊભું થયું
બ્રાઝિલ પોતાની શેરડીને ઇથેનોલના ઉત્પાદન તરફ વાળવાના કારણે ત્યાં પણ ખાંડનું સંકટ ઊભું થયું છે. બ્રાઝિલની નેશનલ સપ્લાય કંપની કોનાબના જણાવ્યા અનુસાર, ખાંડના ઉત્પાદનમાં લગભગ 3% ઘટાડો થઈ શકે છે, એટલે કે આ વર્ષે બ્રાઝિલમાં ખાંડનું ઉત્પાદન લગભગ 43 મિલિયન ટન ઓછું રહેવાનો અંદાજ છે. બીજું કારણ અલ નીનોને લઈને છે, જેના કારણે બ્રાઝિલના મધ્ય અને દક્ષિણ ભાગમાં વરસાદમાં વિલંબ અને તાપમાનમાં વધારો થવાથી શેરડીના ઉત્પાદન પર અસર પડી છે. એટલે કે સમગ્ર દુનિયામાં ખાંડની નિકાસ કરનારા બ્રાઝિલમાં ખેડૂતોનું ઇથેનોલ તરફ વળવું વૈશ્વિક ખાંડ પુરવઠા સાંકળને અસર કરી શકે છે.
હવામાનને કારણે ખાંડના ભાવમાં ઉછાળો આવવાની શક્યતા
અન્ય દેશોમાં હવામાનને કારણે ખાંડના ભાવમાં ઉછાળો આવવાની શક્યતા છે. વેલોર ઇન્ટરનેશનલના અહેવાલ મુજબ, આ વર્ષે સક્રિય અલ નીનો ખાંડનું ઉત્પાદન કરતા વિસ્તારો પર નકારાત્મક અસર કરી રહ્યો છે. હવામાનમાં ફેરફાર ભારત અને થાઇલેન્ડ જેવા શેરડી ઉત્પાદક વિસ્તારોને અસર કરી રહ્યો છે. વિશ્વના કુલ શેરડી ઉત્પાદનમાંથી 6% શેરડીનું ઉત્પાદન કરનારા થાઇલેન્ડમાં આગામી સપ્તાહથી હવામાનની નકારાત્મક અસર જોવા મળી શકે છે. અલ નીનોના કારણે વરસાદમાં ઘટાડાની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
ખાંડની અછત વધુ વધવાની શક્યતા
અમેરિકન કોમોડિટી માર્કેટ અનુસાર, અમેરિકામાં ખાંડના વાયદાના ભાવ પ્રતિ પાઉન્ડ 17 સેન્ટથી ઉપર ટ્રેડ થઈ રહ્યા છે અને મે 2025 પછીના પોતાના સૌથી ઊંચા સ્તરની નજીક છે. વૈશ્વિક સ્તરે ખાંડનો પુરવઠો વધુ મર્યાદિત થવાની શક્યતાને કારણે બજારને સપોર્ટ મળી રહ્યો છે. દાયકાઓના સૌથી મજબૂત અલ નીનોએ ઉત્પાદન સંબંધિત જોખમોમાં વધારો કર્યો છે. વિશ્લેષકોએ 2026/27માં વૈશ્વિક ખાંડની અછતના પોતાના અંદાજમાં વધારો કર્યો છે. શેરડી અને બીટની ઓછી વાવણીને કારણે 2027/28માં આ અછત વધુ વધવાની શક્યતા છે.
બ્રાઝિલ ઇથેનોલ તરફ કેમ આગળ વધી રહ્યું છે?
ભારત, યુરોપિયન યુનિયન (EU) અને થાઇલેન્ડને પ્રતિકૂળ હવામાનની સ્થિતિ પ્રત્યે સૌથી વધુ સંવેદનશીલ વિસ્તારો માનવામાં આવી રહ્યા છે. આ દરમિયાન, કાચા તેલના ઊંચા ભાવ બ્રાઝિલ જેવા મોટા ખાંડ ઉત્પાદક દેશોમાં શેરડીને ખાંડના ઉત્પાદનને બદલે ઇથેનોલના ઉત્પાદન તરફ વાળવા માટે પ્રોત્સાહિત કરી રહ્યા છે. બ્રાઝિલે જુલાઈના અંતમાં ફરજિયાત ઇથેનોલ મિશ્રણનો દર વધારીને 32% કરી દીધો હતો, જે એક મહિના પહેલાં 30% અને એક વર્ષ પહેલાં 27% હતો. આ કારણે ખાંડની ઉપલબ્ધતામાં વધુ ઘટાડો થઈ શકે છે. આનાથી વૈશ્વિક બજારમાં ખાંડના પુરવઠા અને માંગ પર પણ અસર પડી શકે છે.
વધુ સમાચાર વાંચવા ડાઉનલોડ કરો સંદેશ ન્યૂઝ એપ
