જો અલી ખામેનીએ પદ છોડ્યું તો બે દૃશ્યો જોવા મળી શકે. આ ભારત માટે ફાયદાકારક અને નુકસાનકારક બંને સાબિત થઈ શકે છે.
1971ની યાદ અને ભૂતકાળનો અનુભવ
જો ઈરાનમાં સુપ્રીમ લીડર આયાતુલ્લા અલી ખામેનીએ સત્તા છોડી દીધી તો તેની અસર ફક્ત મધ્ય પૂર્વ સુધી મર્યાદિત રહેશે નહીં. પરંતુ ભારતના વ્યૂહાત્મક અને આર્થિક હિતોને પણ સીધી અસર કરશે. ઈરાનનો ઇતિહાસ ભારત માટે સંપૂર્ણપણે અનુકૂળ રહ્યો નથી. પાકિસ્તાનને માન્યતા આપનાર ઈરાન પહેલો દેશ હતો. 1965 અને 1971ના ભારત-પાકિસ્તાન યુદ્ધો દરમિયાન, ઈરાને પાકિસ્તાનને શસ્ત્રો પૂરા પાડ્યા હતા.
વર્તમાનમાં ભારત-ઈરાન સંબંધો
છેલ્લા બે દાયકામાં, ભારત અને ઈરાનનો સંબંધ વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીમાં વિકસિત થયો છે. બંને દેશો વચ્ચે ઊર્જા, કનેક્ટિવિટી અને પ્રાદેશિક સ્થિરતાના મુદ્દાઓ પર સહયોગ રહ્યો છે. ભારત હંમેશા ઈરાન સાથે સંતુલિત સંબંધ જાળવવાનો પ્રયાસ કરે છે. યુએસ પ્રતિબંધો છતાં, તેણે ઈરાન સાથે સંબંધો જાળવી રાખ્યા છે. 2024 માં, ઈરાનની કુલ આયાત આશરે $68 બિલિયન હતી. યુએઈ સૌથી મોટો ભાગીદાર હતો, જે 30% હતો. આ પછી ચીન 26 ટકા, તુર્કી 16 ટકા અને યુરોપિયન યુનિયન 9 ટકાનો ક્રમ આવે છે. ભારતનો હિસ્સો ફક્ત 1.2 અબજ ડોલર અથવા લગભગ 2.3ટકા હતો. આ આંકડો દર્શાવે છે કે ભારત-ઈરાન વેપાર મર્યાદિત રહે છે.
ચાબહાર બંદર: એક મુખ્ય ચિંતા
ભારત માટે એક મુખ્ય ચિંતા ઈરાનનું ચાબહાર બંદર છે. આ બંદર ઈરાનના દક્ષિણ-પશ્ચિમ કિનારા પર સ્થિત છે અને ભારત માટે અફઘાનિસ્તાન અને મધ્ય એશિયા સુધી પહોંચવા માટે એક મહત્વપૂર્ણ માર્ગ છે. ભારત લાંબા સમયના કરાર હેઠળ આ બંદરનું સંચાલન કરે છે. અમેરિકાએ તેને છ મહિનાની પ્રતિબંધ મુક્તિ આપી, જે એપ્રિલ સુધી માન્ય છે.
આ પણ વાંચોઃ Tej Pratap Yadavએ Tejashwi Yadav પર કર્યા પ્રહાર, દહીં-ચૂડામાં ગેરહાજર રહેતા 'જયચંદ'ના નામે કર્યો કટાક્ષ