રાષ્ટ્રીય રાજમાર્ગ અને પરિવહન મંત્રાલયે દેશમાં જીપીએસ સિસ્ટમ દ્વારા ટોલ ટેક્સ વસૂલવાનું શરૂ કર્યું છે. હાલમાં તે હરિયાણાના પાણીપત-હિસાર નેશનલ હાઈવે 709 પર માત્ર હાઈબ્રિડ મોડમાં કાર્યરત છે. તમને જણાવી દઈએ કે જો તમારું વાહન જીપીએસ ટોલ ટેક્સ હેઠળ નેશનલ હાઈવે પર પહોંચે છે, તો તમે ચૂકવણી કર્યા વિના માત્ર 20 કિમી સુધી જ મુસાફરી કરી શકો છો. હાલમાં જીપીએસ ટોલ ટેક્સ માત્ર પસંદગીના વાહનો પર જ લાગુ થશે.
દેશમાં GNSS સિસ્ટમ લાગુ કરવામાં આવી
દેશમાં ગ્લોબલ નેવિગેશન સેટેલાઇટ સિસ્ટમ (GNSS) આધારિત ટોલ કલેક્શન સિસ્ટમ લાગુ કરવામાં આવી છે. રોડ, ટ્રાન્સપોર્ટ અને હાઈવે મંત્રાલયે મંગળવારે તેને બદલવા માટે નવા નિયમો જારી કર્યા હતા. GNSSથી સજ્જ વાહનોને જ ફાયદો થશે. તેમની સંખ્યા હજુ ઓછી છે, તેથી આ સિસ્ટમ અત્યારે હાઇબ્રિડ મોડ પર કામ કરશે. એટલે કે રોકડ, ફાસ્ટેગ અને ઓટોમેટિક નંબર પ્લેટ રેકગ્નિશન દ્વારા ટોલ કલેક્શન ચાલુ રહેશે.
GPS ટોલ ટેક્સ શું છે?
રોડ ટ્રાન્સપોર્ટ અને હાઇવે મંત્રાલયે આ સિસ્ટમને ગ્લોબલ નેવિગેશન સેટેલાઇટ સિસ્ટમ (GNSS) નામ આપ્યું છે. આ સિસ્ટમ રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગો અને એક્સપ્રેસવે પર 'પે એઝ યુ યુઝ'ના ધોરણે ટોલ ટેક્સ વસૂલશે. આ ટોલ સિસ્ટમમાં, તમારું GNSS સજ્જ વાહન ફક્ત 20 કિમી સુધી મફતમાં દોડી શકશે. તમારું વાહન 20 કિમીની સફર પૂર્ણ કરે કે તરત જ ટોલ ટેક્સ વસૂલવાનું શરૂ થઈ જશે.
GNSS સિસ્ટમ શું છે?
દેશના તમામ રાષ્ટ્રીય ધોરીમાર્ગોનું GIS (ભૌગોલિક માહિતી સિસ્ટમ) મેપિંગ કરવામાં આવ્યું છે. ફાસ્ટેગથી વિપરીત, GNSS સેટેલાઇટ આધારિત ટેક્નોલોજી પર કામ કરે છે. આ સચોટ ટ્રેકિંગમાં પરિણમે છે. તે ટોલની ગણતરી કરવા માટે GPS અને ભારતની GPS સહાયિત GEO ઓગમેન્ટેડ નેવિગેશન (GAGAN) સિસ્ટમનો ઉપયોગ કરે છે.
GNSS ટોલ સિસ્ટમના ફાયદા
ગ્લોબલ નેવિગેશન સેટેલાઇટ સિસ્ટમમાં, તમારે એટલો જ ટોલ ટેક્સ ચૂકવવો પડશે કારણ કે તમારું વાહન નેશનલ હાઇવે અથવા એક્સપ્રેસવે પર ચાલશે. આ સિવાય આ સિસ્ટમને કારણે તમારા વાહનનું રિયલ ટાઈમ લોકેશન પણ જાણી શકાશે. ટોલ ટેક્સ બૂથ પર જામથી રાહત મળશે.
GNSS ટોલ સિસ્ટમના ગેરફાયદા
ગ્લોબલ નેવિગેશન સેટેલાઇટ સિસ્ટમમાં જેટલા ફાયદા છે તેટલા જ ગેરફાયદા પણ છે. ટનલ અને ઘાટ વિભાગોમાં GNSS ટોલ સિસ્ટમમાં સિગ્નલની સમસ્યા હશે. આ સિસ્ટમ સંપૂર્ણપણે સેટેલાઇટ સિગ્નલ પર નિર્ભર રહેશે. આવી સ્થિતિમાં ખરાબ હવામાનમાં મુશ્કેલી આવી શકે છે. આ સાથે GNSS વાહનની મૂવમેન્ટને ટ્રેક કરશે જેના કારણે પ્રાઈવસીની ચિંતા રહેશે.
GNSS ટોલ સિસ્ટમ હાલમાં ટ્રાયલ ધોરણે શરૂ કરાઇ
GNSS ટોલ સિસ્ટમ હાલમાં ટ્રાયલ ધોરણે શરૂ કરવામાં આવી છે. આવી સ્થિતિમાં ફાસ્ટેગ દ્વારા જ ટોલ ટેક્સ વસૂલવામાં આવશે. ફાસ્ટેગ રેડિયો ફ્રીક્વન્સી આઇડેન્ટિફિકેશન અથવા RFID ટેક્નોલોજી પર કામ કરે છે. આ ટેક્નોલોજી દ્વારા ટોલ પ્લાઝા પર લગાવવામાં આવેલા કેમેરા સ્ટીકરના બાર કોડને સ્કેન કરે છે અને ફાસ્ટેગ વોલેટમાંથી ટોલ ફી આપોઆપ કપાઈ જાય છે.