- લોકસભા ચૂંટણી 2024ના રુજાનમાં NDAને બહુમતી મળી
- વિપક્ષી ગઠબંધન INDIAએ આપી જોરદાર સ્પર્ધા
- 'INDIA ગઠબંધન' 230થી વધુ બેઠક પર આગળ
લોકસભા ચૂંટણી 2024ના રુજાનમાં NDAને બહુમતી મળી છે પરંતુ તે વિપક્ષી ગઠબંધન INDIA તરફથી જોરદાર સ્પર્ધાનો સામનો કરી રહી છે અને BJPનું 'આ વખતે અમે 400 પાર કરીશું'નું સૂત્ર બિનઅસરકારક સાબિત થઈ રહ્યું છે.
મમતા બેનર્જીએ પોતાને દૂર કર્યા પછી અને નીતીશ કુમાર એનડીએમાં જોડાયા બાદ INDIAનો બ્લોક ખૂબ જ નબળો દેખાઈ રહ્યો હતો પરંતુ તેની કામગીરી અપેક્ષાઓ કરતાં વધુ સારી દેખાઈ રહી છે. એવું લાગે છે કે મોદી સરકાર પ્રત્યે લોકોમાં જે પણ અસંતોષ હતો તે દૂર થઈ ગયો છે વિપક્ષી ગઠબંધન તેનો ફાયદો ઉઠાવવામાં સફળ જણાય છે.
2019 થી વિપરીત વિપક્ષ આ વખતે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી વિરુદ્ધ સત્તા વિરોધી લહેરનો લાભ લેવામાં કંઈક અંશે સફળ થયો હોય તેવું લાગે છે અને એવું પણ લાગે છે કે રામ મંદિર ઉદ્ઘાટન સમારોહ પર વિપક્ષના નેતાઓનું વલણ રાજકીય રીતે સાચું હતું. એવું લાગે છે કે જો વિપક્ષે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની સરખામણીમાં વડા પ્રધાન પદ માટે કોઈ ચહેરો રજૂ કર્યો હોત તો પરિણામો તદ્દન અલગ હોઈ શક્યા હોત. જો કે, વિપક્ષે કહ્યું છે કે જો ચૂંટણી પરિણામો ભારતની તરફેણમાં આવશે તો 48 કલાકમાં વડાપ્રધાનના નામની જાહેરાત કરવામાં આવશે.
1. ચૂંટણી પ્રચારમાં વિપક્ષનો નારો પ્રચલિત
ચૂંટણી પ્રચાર દરમિયાન વિપક્ષ અનામતનો અંત લાવવા અને બંધારણ બદલવાનો મુદ્દો બનાવવામાં સફળ રહ્યો હતો અને તમામ પદ્ધતિઓ અપનાવવા છતાં ભાજપની કંઈક ચૂક લાગી રહી છે. વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ તેમની આગવી શૈલીમાં વિપક્ષના નિવેદનને તટસ્થ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો પરંતુ એવું લાગે છે કે લોકોને 'વધુ બાળકો', 'ઘૂસણખોરો', 'મંગલસૂત્ર' જેવા રાજકીય કીવર્ડ્સ પસંદ નથી આવ્યા.
2. પ્રાદેશિક પક્ષોના વર્ચસ્વની અસર
ચૂંટણી પહેલાના એક સર્વેએ સૂચવ્યું હતું કે ભાજપને પ્રાદેશિક પક્ષો તરફથી સખત પડકારનો સામનો કરવો પડી શકે છે અને દેશભરમાં આવી 200થી વધુ બેઠકો નોંધવામાં આવી હતી વલણો તે જ સૂચવે છે. પ્રાદેશિક પક્ષોમાં, યુપીમાં અખિલેશ યાદવની સમાજવાદી પાર્ટી, તમિલનાડુમાં ડીએમકે અને પશ્ચિમ બંગાળમાં તૃણમૂલ કોંગ્રેસ સૌથી વધુ અસરકારક છે. તેજસ્વી યાદવની આરજેડીનું પ્રદર્શન બિહારમાં જેવું નથી પરંતુ મહારાષ્ટ્રમાં ઉદ્ધવ ઠાકરેની શિવસેના મજબૂત દેખાય છે.
3. મુસ્લિમ વોટર ઈન્ડિયા ગઠબંધન સાથે
ભલે એક્ઝિટ પોલના પરિણામો વલણો સાથે મેળ ખાતા ન હોય પણ મુસ્લિમ મતોના સંદર્ભમાં સર્વે સાચો જણાય છે. એવું સ્પષ્ટ લાગે છે કે INDIA બ્લોકને મુસ્લિમ સમુદાયના સૌથી વધુ મત મળ્યા છે.
4. યુવાનો પરિવર્તન અને ઝડપી પરિણામો ઇચ્છતા હતા
એક્ઝિટ પોલમાં યુવાનોનો પણ ખાસ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો. એવું જાણવા મળ્યું હતું કે ભાજપના મોટાભાગના મતદારો 35 વર્ષથી વધુ ઉંમરના છે પરંતુ યુવાનોના બે વર્ગ 18-25 અને 25-35 - પરિવર્તન અને ઝડપી પરિણામો ઇચ્છે છે અને તેમના મતો ભારત બ્લોકમાં ગયા હોવાનું જણાય છે.
5. કોંગ્રેસના પ્રદર્શનમાં સુધારાની પણ અસર
લાગે છે કે આ વખતે કોંગ્રેસની ન્યાય યોજના કામ કરી ગઈ છે. રાહુલ ગાંધી 2019 માં પણ ન્યાય યોજના લાવ્યા હતા પરંતુ તેઓ મનાવી શક્યા ન હતા આ વખતે તેમાં કેટલીક એડ-ઓન સુવિધાઓ ઉમેરવામાં આવી હતી અને તે કામ કરી ગઈ હતી.
રાહુલ ગાંધીએ ભારત જોડો ન્યાય યાત્રા દરમિયાન કોંગ્રેસ તરફથી '5 ન્યાય, 25 ગેરંટી'નું વચન આપ્યું હતું અને ત્યારથી કોંગ્રેસના નેતાઓએ સમગ્ર ચૂંટણી પ્રચાર દરમિયાન આ મુદ્દા પર ભાર મૂક્યો છે જેમાં યુવા ન્યાય હેઠળ 'પ્રથમ નોકરીની ગેરંટી' અને 'એકનું વચન' સામેલ છે. મહિલાઓના ખાતામાં લાખ રૂપિયા' મહિલા ન્યાય હેઠળ પણ અસરકારક સાબિત થયા છે.
