કેન્દ્ર સરકારે ઘઉંના લઘુત્તમ ટેકાના ભાવ (MSP) પ્રતિ ક્વિન્ટલ રૂ. 150 વધારીને રૂ. 2,425 ક્વિન્ટલ કર્યા છે. અન્ય 5 રવિ પાક જવ, ચણા, મસૂર, સરસવ અને કુસુમના MSPમાં પણ વધારો કરવામાં આવ્યો છે. આ નિર્ણય આજે એટલે કે 16 ઓક્ટોબરે કેબિનેટની બેઠકમાં લેવામાં આવ્યો હતો.
રવિ પાકનું વાવેતર ચોમાસા બાદ અને ઉત્તર-પૂર્વ ચોમાસાના સમયે કરવામાં આવે છે. આ પાક સામાન્ય રીતે એપ્રિલમાં ઉનાળાની ઋતુમાં લેવામાં આવે છે. આ પાકોને વરસાદની બહુ અસર થતી નથી. મુખ્ય રવિ પાકો ઘઉં, ચણા, વટાણા, સરસવ અને જવ છે.
| પાક | નવી MSP રૂપિયા/ક્વિન્ટલ | જૂની MSP રૂપિયા/ક્વિન્ટલ | તફાવત |
| ઘઉં | ₹2,425 | ₹2,275 | ₹150 |
| જવ | ₹1,980 | ₹1,850 | ₹130 |
| ચણા | ₹5,650 | ₹5,440 | ₹210 |
| મસૂર | ₹6,700 | ₹6,425 | ₹275 |
| સરસવ-તેલીબિયાં | ₹5,950 | ₹5,650 | ₹300 |
| કુસુમ | ₹5,940 | ₹5,800 | ₹140 |
આ પાકો પર MSPમાં વધારો
કેબિનેટની બેઠકમાં રવિ પાકની MSP વધારવાનો પણ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે, જે ખેડૂતો માટે દિવાળીની મોટી ભેટ છે. સરકારે માર્કેટિંગ સીઝન 2025-26 માટે રવિ પાક માટે નવી લઘુત્તમ સમર્થન કિંમત (MSP) નક્કી કરી છે. આ અંતર્ગત ઘઉંની MSP 150 રૂપિયા પ્રતિ ક્વિન્ટલ વધારીને 2,425 રૂપિયા કરવામાં આવી છે, જે અત્યાર સુધી 2,275 રૂપિયા પ્રતિ ક્વિન્ટલ હતી. સરસવ પર MSP 300 રૂપિયા પ્રતિ ક્વિન્ટલ 5,650 રૂપિયા પ્રતિ ક્વિન્ટલથી વધારીને 5,950 રૂપિયા પ્રતિ ક્વિન્ટલ કરવામાં આવી છે. એવી જ રીતે ચણાના MSPમાં 210 રૂપિયા પ્રતિ ક્વિન્ટલનો વધારો કરવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે અને તેની નવી MSP 5,650 રૂપિયા પ્રતિ ક્વિન્ટલ થઈ ગઈ છે, જે પહેલા 5440 રૂપિયા પ્રતિ ક્વિન્ટલ હતી.
MSP અથવા ન્યૂનતમ સમર્થન કિંમત શું છે?
લઘુત્તમ ટેકાના ભાવ એ બાંયધરીકૃત ભાવ છે જે ખેડૂતોને તેમના પાક માટે મળે છે. ભલે તે પાકના ભાવ બજારમાં ઓછા હોય. તેની પાછળનો તર્ક એ છે કે બજારમાં પાકના ભાવમાં થતી વધઘટની ખેડૂતોને અસર ન થવી જોઈએ. તેમને લઘુત્તમ ભાવ મળતો રહેવો જોઈએ.
સરકાર CACP એટલે કે કમિશન ફોર એગ્રીકલ્ચરલ કોસ્ટ એન્ડ પ્રાઇસની ભલામણ પર દરેક પાકની સીઝન પહેલા MSP નક્કી કરે છે. જો કોઈ પાકનું બમ્પર ઉત્પાદન હોય અને તેની બજાર કિંમત ઓછી હોય, તો MSP તેમના માટે નિશ્ચિત ખાતરીપૂર્વકની કિંમત તરીકે કામ કરે છે. એક રીતે જ્યારે ભાવ ઘટે ત્યારે ખેડૂતોને બચાવવા માટે તે વીમા પોલિસીની જેમ કામ કરે છે.
MSPમાં 23 પાકનો સમાવેશ થાય છે:
- 7 પ્રકારના અનાજ (ડાંગર, ઘઉં, મકાઈ, બાજરી, જુવાર, રાગી અને જવ)
- 5 પ્રકારની કઠોળ (ચણા, અરહર/તુવેર, અડદ, મૂંગ અને મસૂર)
- 7 તેલીબિયાં (રેપસીડ-સરસવ, મગફળી, સોયાબીન, સૂર્યમુખી, તલ, કુસુમ, નાઇજરસીડ)
- 4 વેપારી પાક (કપાસ, શેરડી, કોપરા, કાચો શણ)
