- લોકસભા ચૂંટણીના પરિણામો BPJ માાટે ચોંકાવનારા
- ઉત્તર પ્રદેશમાં 62 બેઠકો જીતનાર ભાજપની બેઠક ઘટીને 32 પર આવી
- મહારાષ્ટ્રમાં ભાજપની હારનો સૌથી વધુ ફાયદો કોંગ્રેસને થયો
આ લોકસભા ચૂંટણીના પરિણામો BPJ માાટે ચોંકાવનારા રહ્યા છે કારણે નરેન્દ્ર મોદી ખાસ ચમત્કાર કરી શક્યા નથી. BJPએ 400ને પારનું સપનું જોયું હતું પરંતુ તે 300ને પાર પણ નથી પહોંચી. BJPએ બહુમતી ચોક્કસપણે મેળવી છે પરંતુ ઘણી જગ્યાએ ભાજપનું જે કમળ ખીલવાનું હતું તે ના ખીલ્યું અને ચોંકાવનારુ સાબિત થયું હતું.
પરંતુ સમજવા જેવી સરળ અને સ્પષ્ટ વાત એ છે કે ઉત્તર પ્રદેશ, રાજસ્થાન, મહારાષ્ટ્ર અને પશ્ચિમ બંગાળ આ 4 રાજ્યોએ નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વમાં અજેય ગણાતી INDIA ગઠબંધન સરકાર બનાવવા દબાણ કર્યું છે.
ભાજપની સીટો 5 વર્ષમાં અડધી થઈ
હકીકતમાં આ 4 રાજ્યોમાં લોકસભાની કુલ સીટોની સંખ્યા 195 છે. 2014માં ભાજપે આ ચારમાંથી 121 રાજ્યોમાં પોતાના દમ પર જીત મેળવી હતી જે છેલ્લી સામાન્ય ચૂંટણી (2019)માં 127 સુધી પહોંચી હતી પરંતુ 2024ની ચૂંટણી અલગ હતી. આ વખતે આ રાજ્યોમાં ભાજપનું પ્રદર્શન તેના અગાઉના પ્રદર્શન કરતાં બરાબર અડધું થઈ ગયું છે.
પાર્ટી આ રાજ્યોમાં માત્ર 68 સીટો જીતવામાં સફળ રહી છે જે કુલ સીટોના માત્ર 35 ટકા છે. આ જ ભાજપે છેલ્લી બે ચૂંટણીઓમાં આ 4 રાજ્યોની કુલ બેઠકોમાંથી લગભગ 60 થી 65 ટકા બેઠકો જીતી હતી. છેલ્લી ચૂંટણીમાં જ્યારે ઉત્તર પ્રદેશમાં ભાજપની બેઠકો ઘટી હતી ત્યારે પશ્ચિમ બંગાળમાં તેણે સારું પ્રદર્શન કર્યું હતું અને 300ને પાર કરી હતી પરંતુ આ વખતે એવું થઈ શક્યું નથી.
ઉત્તર પ્રદેશ સપાએ BJPને પાછળ છોડી
ગત સામાન્ય ચૂંટણીમાં રાજ્યમાં 62 બેઠકો જીતનાર ભાજપ આ વખતે ઘટીને 32 પર આવી ગયો છે. આનો એક અર્થ એ થયો કે ભાજપે લગભગ અડધી બેઠકો ગુમાવી છે. સમાજવાદી પાર્ટીને સૌથી વધુ ફાયદો થયો છે. તે રાજ્યમાં નંબર 1 પાર્ટી બની ગઈ છે અને 37ના આંકડા પર પહોંચી ગઈ છે.
મહારાષ્ટ્ર બીજેપી ડબલ સીટ પણ મેળવી શકી નથી
ઉત્તર પ્રદેશ પછી દિલ્હીમાં સૌથી વધુ સાંસદો મોકલનાર રાજ્ય મહારાષ્ટ્ર (48 બેઠકો) છે. અહીં 3 પક્ષો સાથે ગઠબંધન કરીને ચૂંટણી લડી રહેલી ભાજપને મોટો ઝટકો લાગ્યો છે. ભાજપે 28 બેઠકો પર પોતાના ઉમેદવારો ઉભા રાખ્યા હતા. પાર્ટીના માત્ર ત્રીજા ભાગના ઉમેદવારો જ જીત્યા છે.
છેલ્લી બે ચૂંટણીમાં સતત 23 બેઠકો જીતી રહેલી ભાજપ આ વખતે બે આંકડાનો આંકડો પણ સ્પર્શી શકી નથી. મહારાષ્ટ્રમાં ભાજપની હારનો સૌથી વધુ ફાયદો કોંગ્રેસને થયો છે. કોંગ્રેસ 1 સીટથી 13 સીટ પર પહોંચી છે. લોકોને નવાઈ લાગે છે કે માત્ર 17 બેઠકો પર ચૂંટણી લડીને પણ કોંગ્રેસે આ સિદ્ધિ કેવી રીતે હાંસલ કરી?
બંગાળમાં ચોંકાવનારૂ પરિણામ
કદાચ એક રાજ્ય કે જેમાંથી ભારતીય જનતા પાર્ટીને આ ચૂંટણીમાં સૌથી વધુ અપેક્ષાઓ હતી તે પશ્ચિમ બંગાળ હતું. ગત ચૂંટણીઓમાં ઉત્તર અને પશ્ચિમ ભારતમાં શાનદાર પ્રદર્શન કરનાર ભાજપ આ વખતે તેનું પુનરાવર્તન કરી શકે તેવી સ્થિતિમાં નથી. તે પૂર્વ અને દક્ષિણ ભારતના રાજ્યોમાં કંઈક અદ્ભુત કરવા માંગતી હતી.
નિરાશાજનક કારણ કે આ ચૂંટણી વર્ષમાં નરેન્દ્ર મોદીએ જ્યાં સૌથી વધુ ભાર મૂક્યો તે રાજ્ય પશ્ચિમ બંગાળ હતું. તેમણે અહીં દરેક બીજી સીટ પર રેલી યોજી હતી. ઉત્તર પ્રદેશની સરખામણીમાં અડધી બેઠકો હોવા છતાં સમાન સંખ્યામાં રેલીઓ યોજીને મોદીએ દાવો કર્યો હતો કે ભાજપ આ વખતે પશ્ચિમ બંગાળમાં શ્રેષ્ઠ પ્રદર્શન કરશે. પણ એવું ન થયું ભાજપ જે ઓછામાં ઓછી 30 સીટો જીતવાનો પ્રયાસ કરી રહી હતી તે ઘટીને 12 થઈ ગઈ છે. આ તેના અગાઉના પ્રદર્શન કરતા 6 ઓછી છે.
રાજસ્થાન: ભાજપ ક્લીન સ્વીપથી દૂર
ડિસેમ્બરમાં જ યોજાયેલી વિધાનસભાની ચૂંટણીમાં બહુમતીની સરકાર બનાવનાર પાર્ટીને વિશ્વાસ હતો કે તે રાજ્યમાં ફરી એકવાર ક્લીન સ્વીપ કરશે પરંતુ રાજસ્થાને બધાને ચોંકાવી દીધા હતા.
2014માં 25માંથી 25 બેઠકો જીતનાર નરેન્દ્ર મોદીની ભાજપને 2019માં 1 ઓછી બેઠકો પર આ વખતે માત્ર 14 બેઠકોથી સંતોષ માનવો પડ્યો હતો. 11 બેઠકો જીતીને કોંગ્રેસની આગેવાની હેઠળના INDIA ગઠબંધને એ માન્યતાને તોડી નાખી છે કે જો ભાજપ અને કોંગ્રેસ વચ્ચે સીધી સ્પર્ધા થાય તો કોંગ્રેસ ભાજપને હરાવી શકશે નહીં.
આ રાજ્યોમાં ભાજપના ખરાબ પ્રદર્શન બાદ એ પણ નોંધવું જોઈએ કે પાર્ટી સૌથી મોટી પાર્ટી તરીકે ઉભરી આવી છે અને એનડીએને ત્રીજી વખત બહુમતી મળી છે. પરંતુ શું ભાજપ આ વખતે આસાનીથી સરકાર બનાવી શકશે? બનાવશો તો પણ છીનવી લેશે? કહેવું મુશ્કેલ.