દેશમાં ઇન્સ્ટાગ્રામ પર અનેક એકાઉન્ટ, પોસ્ટ અને વીડિયો સામે થઈ રહેલી કાર્યવાહીને લઈને વિવાદ વધી રહ્યો છે. પત્રકારો, યુટ્યુબર્સ અને કેટલાક ડિજિટલ મીડિયા મંચો આક્ષેપ કરી રહ્યા છે કે સરકારની ટીકા કરતા અથવા રાજકીય વ્યંગ ધરાવતા એકાઉન્ટ સામે સીધી જ કાર્યવાહી કરવામાં આવી રહી છે.
હવે કોક્રોચ જનતા પાર્ટી (CJP)ના સહ-સંયોજક આશુતોષ રાંકા બાદ પાર્ટીના સ્થાપક અભિજીત દીપકેએ પણ આ મામલે પ્રતિક્રિયા આપી છે. તેમણે કહ્યું કે આવી કાર્યવાહીથી લોકોમાં સરકાર પ્રત્યે અવિશ્વાસ વધી શકે છે. જમીની હકીકતોને આવી કાર્યવાહીથી દબાવી શકાતી નથી.
દીપકેએ સેન્સરશિપ સામે સવાલ ઉઠાવ્યા
અભિજીત દીપકેએ સેન્સરશિપ અંગે સવાલ ઉઠાવતાં એક્સ પર પોસ્ટ કરી હતી.
તેમણે લખ્યું, “ઇન્સ્ટાગ્રામ પર થઈ રહેલી કાર્યવાહીથી કોઈ ઉકેલ આવવાનો નથી! સરકાર દરરોજ હજારો પોસ્ટ અને એકાઉન્ટ હટાવી રહી છે, પરંતુ એવું લાગે છે કે તે એક મહત્ત્વની વાતને નજરઅંદાજ કરી રહી છે.”
તેમણે વધુમાં કહ્યું કે ઇન્સ્ટાગ્રામ માત્ર એક એવું માધ્યમ છે, જ્યાં લોકો પોતાના સવાલો ઉઠાવે છે. આ સવાલો પાછળનાં અસલી કારણો સોશિયલ મીડિયાની બહાર રહેલાં છે.
દીપકેએ લખ્યું, “એકાઉન્ટ હટાવી દેવાથી એ સવાલોનો અંત આવતો નથી. ઊલટું, આ પ્રકારની સેન્સરશિપથી એવા લોકોમાં સરકાર પ્રત્યે વધુ અવિશ્વાસ પેદા થઈ શકે છે, જેમને સરકારે ખરેખર જવાબ આપવો જોઈએ.”
શું છે સમગ્ર મામલો?
આ વિવાદની શરૂઆત ત્યારે થઈ હતી, જ્યારે CJPના સહ-સંયોજક આશુતોષ રાંકાએ એક્સ પર દાવો કર્યો હતો કે ભારતમાં હજારો ઇન્સ્ટાગ્રામ એકાઉન્ટ પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે અને લાખો વીડિયો હટાવી દેવામાં આવ્યા છે.
તેમણે કટાક્ષ કરતાં લખ્યું હતું કે હવે માર્ક ઝકરબર્ગનો વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સાથેનો સેલ્ફી વીડિયો જ બાકી રહ્યો છે.
આ મામલે સમાજવાદી પાર્ટીના અધ્યક્ષ અખિલેશ યાદવ અને 'ધ દેશભક્ત'ના સ્થાપક આકાશ બેનર્જીએ પણ મેટા પર સરકારના દબાણ હેઠળ વિપક્ષની પોસ્ટ અને સરકારની ટીકા કરતી સામગ્રીને દબાવવાનો આક્ષેપ કર્યો હતો.
બીજી તરફ, મેટાએ સ્પષ્ટતા કરી છે કે કોઈ પણ એકાઉન્ટ કે પોસ્ટ સામે સ્થાનિક કાયદાકીય નિયમો અને સરકારની વિનંતીઓને અનુરૂપ જ કાર્યવાહી કરવામાં આવે છે.
માર્ચથી જુલાઈ 2026 દરમિયાન મોટા પાયે કાર્યવાહી
તાજેતરમાં 25 ઓક્ટોબરે ઇન્સ્ટાગ્રામે 'ખુરપેંચ' નામના એક અનામી એકાઉન્ટ પર નિયંત્રણો મૂક્યાં હતાં. આ એકાઉન્ટના આશરે 2,92,000 અનુયાયીઓ છે. આ કાર્યવાહી માટે ભારતમાં લાગુ માહિતી પ્રૌદ્યોગિકી નિયમોનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો.
'ધ ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસ'ના એક અહેવાલ અનુસાર, માર્ચથી જુલાઈ 2026 દરમિયાન ઇન્સ્ટાગ્રામ, ફેસબુક અને યુટ્યુબને આશરે 1.95 લાખ સામગ્રી હટાવવાના આદેશ આપવામાં આવ્યા હતા.
