શુક્રવારે RBI એ દેશના ફોરેક્સ રિઝર્વ પર ડેટા શેર કર્યો જેમાં કેટલાક આશ્ચર્યજનક ડેટા બહાર આવ્યા છે. નોંધપાત્ર રીતે એક અઠવાડિયામાં જ દેશની તિજોરીમાંથી ₹1.28 લાખ કરોડનું સોનું ખાલી થઈ ગયું છે. આનો અર્થ એ થયો કે સોનાના ભંડારમાં $14 બિલિયનથી વધુનો ઘટાડો થયો છે, જ્યારે ચલણ સંપત્તિમાં $7.50 બિલિયનથી વધુનો વધારો થયો છે.
સોનાના ભંડારમાં થયો ઘટાડો
આ જ કારણ છે કે દેશના એકંદર ફોરેક્સ રિઝર્વમાં $6.7 બિલિયનનો ઘટાડો થયો છે, જેના કારણે દેશનો ફોરેક્સ રિઝર્વ તેમના જીવનકાળના ઉચ્ચતમ સ્તરથી નીચે આવી ગયો છે. ગયા અઠવાડિયે દેશના ફોરેક્સ રિઝર્વમાં $14 બિલિયનથી વધુનો વધારો જોવા મળ્યો હતો જેમાં સમગ્ર હિસ્સો સોનાનો હતો. જ્યારે દેશની ચલણ સંપત્તિમાં આશરે $500 મિલિયનનો ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો.
ચાર અઠવાડિયા પછી ફોરેક્સ રિઝર્વમાં ઘટાડો
રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) એ શુક્રવારે અહેવાલ આપ્યો હતો કે 6 ફેબ્રુઆરીના રોજ પૂરા થયેલા સપ્તાહમાં ભારતનો વિદેશી હૂંડિયામણ અનામત $6.711 બિલિયન ઘટીને $717.064 બિલિયન થયો છે. પાછલા રિપોર્ટિંગ સપ્તાહમાં અનામત $14.361 બિલિયન વધીને $723.774 બિલિયનના સર્વકાલીન ઉચ્ચ સ્તરે પહોંચી હતી. નોંધપાત્ર રીતે આ ઘટાડો સતત ચાર અઠવાડિયાના વધારા પછી આવ્યો છે. આ ચાર અઠવાડિયા દરમિયાન દેશના ફોરેક્સ રિઝર્વમાં $36.97 બિલિયનનો વધારો થયો હતો.નિષ્ણાંતોના મતે દેશના ફોરેક્સ રિઝર્વમાં વધારો EU અને પછી યુએસ સાથેના વેપાર કરારને કારણે થયો હતો.
ચલણ સંપત્તિમાં વધારો
નોંધપાત્ર રીતે દેશની હૂંડિયામણ સંપત્તિમાં વધારો જોવા મળ્યો છે. ડોલરના સંદર્ભમાં વ્યક્ત કરાયેલી વિદેશી હૂંડિયામણ સંપત્તિમાં યુરો, પાઉન્ડ અને યેન જેવા વિદેશી હૂંડિયામણ અનામતમાં રાખવામાં આવેલા બિન-યુએસ ચલણોના મૂલ્યમાં વધારો અથવા ઘટાડોનો સમાવેશ થાય છે. RBI ના ડેટા અનુસાર 6 ફેબ્રુઆરીના રોજ પૂરા થયેલા સપ્તાહ દરમિયાન, વિદેશી ચલણ સંપત્તિ, જે અનામતનો મુખ્ય ઘટક છે, તે 7.661 અબજ યુએસ ડોલર વધીને 570.053 અબજ યુએસ ડોલર થઈ ગઈ છે, જે અગાઉના સપ્તાહમાં 493 મિલિયન યુએસ ડોલરનો ઘટાડો હતો. હકીકતમાં, છેલ્લા છ અઠવાડિયામાં ત્રણ વખત દેશની ચલણ સંપત્તિમાં ઘટાડો થયો છે.
ચાર અઠવાડિયા પછી સોનાના ભંડારમાં ઘટાડો
બીજી બાજુ, દેશના સોનાના ભંડારમાં ઘટાડો થયો છે. નોંધપાત્ર રીતે, સોનાના ભંડારમાં ઘટાડો ચાર અઠવાડિયા સુધી સતત વધારા પછી થયો છે. RBI ના ડેટા અનુસાર, અઠવાડિયા દરમિયાન સોનાના ભંડારનું મૂલ્ય 14.208 અબજ યુએસ ડોલર ઘટીને 123.476 અબજ યુએસ ડોલર થયું છે. ગયા સપ્તાહે સોનાના ભંડારમાં 14.595 અબજ ડોલરનો વધારો થયો હતો, જ્યારે અગાઉનો ઘટાડો 2 જાન્યુઆરીના રોજ પૂરા થયેલા સપ્તાહમાં જોવા મળ્યો હતો, જ્યારે સોનાના ભંડારમાં $2.058 અબજનો ઘટાડો થયો હતો.
IMF પાસે ભારતનો અનામત જથ્થો
ભારતના બેંકિંગ નિયમનકાર, RBI એ જણાવ્યું હતું કે સ્પેશિયલ ડ્રોઇંગ રાઇટ્સ (SDRs) $132 મિલિયન ઘટીને $18.821 બિલિયન થયા છે. આ દરમિયાન, IMF પાસે દેશનો અનામત જથ્થો પણ ઘટ્યો છે. RBI ના ડેટા અનુસાર, રિપોર્ટિંગ સપ્તાહમાં IMF પાસે ભારતનો અનામત જથ્થો $32 મિલિયન ઘટીને $4.715 બિલિયન થયો છે.