મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારને પદ પરથી દૂર કરવાની વિપક્ષની માગ વચ્ચે લોકસભાના અધ્યક્ષ ઓમ બિરલાએ જણાવ્યું છે કે આવો કોઈ પ્રસ્તાવ આવશે તો નિર્ધારિત બંધારણીય પ્રક્રિયાનું પાલન કરવામાં આવશે. બીજી તરફ, સીમાંકન અને મહિલા અનામત સાથે જોડાયેલાં ખરડા રજૂ કરવા માટે સંસદનું વિશેષ સત્ર બોલાવવું કે નહીં તેનો નિર્ણય સરકાર લેશે.
મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારને પદ પરથી દૂર કરવાની વિપક્ષની માગ વચ્ચે લોકસભાના અધ્યક્ષ ઓમ બિરલાએ કહ્યું છે કે જો આ અંગે પ્રસ્તાવ રજૂ કરવામાં આવશે તો નિયમો અનુસાર કાર્યવાહી થશે. તેમણે જણાવ્યું કે આ પ્રક્રિયા સુપ્રીમ કોર્ટના ન્યાયાધીશને પદ પરથી દૂર કરવા માટે અપનાવવામાં આવતી પ્રક્રિયા જેવી જ છે.
નોંધનીય છે કે વિપક્ષ જ્ઞાનેશ કુમારને પદ પરથી દૂર કરવા માટે પ્રસ્તાવ લાવવાની તૈયારી કરી રહ્યો છે. અગાઉ પણ વિપક્ષે લોકસભા અને રાજ્યસભા બંનેમાં આ અંગે નોટિસ આપી હતી. 12 માર્ચે આપવામાં આવેલી આ નોટિસ પર લોકસભાના 130 અને રાજ્યસભાના 63 સાંસદોની સહી હતી. જોકે, આ નોટિસ નામંજૂર કરવામાં આવી હતી. વિપક્ષનો આક્ષેપ હતો કે નોટિસ નામંજૂર કરવાનું કોઈ કારણ જણાવવામાં આવ્યું નહોતું.
વિશેષ સત્ર બોલાવવાનો નિર્ણય સરકાર લેશે
આજે લોકસભાના અધ્યક્ષ ઓમ બિરલાએ જણાવ્યું કે આવો પ્રસ્તાવ રજૂ કરવામાં આવશે ત્યારે નિયમો અનુસાર નિર્ણય લેવામાં આવશે. તેમણે કહ્યું કે આ અંગેની પ્રક્રિયા સ્પષ્ટ છે.
બિરલાએ વધુમાં જણાવ્યું કે સીમાંકન અને મહિલા અનામત સાથે જોડાયેલા બંધારણીય સુધારા ખરડા અંગે વિશેષ સત્ર બોલાવવું કે નહીં તેનો નિર્ણય સરકારે લેવાનો છે. તેમણે કહ્યું કે અગાઉ પણ અનેક વખત એવું બન્યું છે કે સંસદનું સત્ર લાંબા સમય સુધી અનિશ્ચિત મુદત માટે સ્થગિત કર્યા પછી સત્રાવસાન જાહેર કરવામાં આવ્યું ન હોય.
નોંધનીય છે કે સંસદનું ચોમાસુ સત્ર 13 ઓગસ્ટે અનિશ્ચિત મુદત માટે સ્થગિત કરવામાં આવ્યું હતું, પરંતુ અત્યાર સુધી સત્રાવસાન જાહેર કરવામાં આવ્યું નથી. લોકસભા સચિવાલયનાં સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, કાયદાકીય રીતે સંસદનું સત્ર હજુ પણ ચાલુ છે. સત્રાવસાન થયું ન હોવાથી ગૃહની બેઠક ફરી બોલાવવા માટે રાષ્ટ્રપતિની મંજૂરીની જરૂર પડશે નહીં.
બેઠક પહેલાં 3થી 7 દિવસની નોટિસ આપી શકાય
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, સંસદની બેઠક ફરી બોલાવવા માટે કોઈ નોટિસ આપવી ફરજિયાત નથી. જોકે, સાંસદોને પોતાના કાર્યક્રમો ગોઠવવામાં સરળતા રહે અને તેઓ બેઠકમાં હાજર રહી શકે તે માટે લોકસભાના અધ્યક્ષ બેઠક પહેલાં 3થી 7 દિવસની નોટિસ આપી શકે છે.
લોકસભા સચિવાલયનાં સૂત્રોએ એમ પણ જણાવ્યું કે જો સંસદનું સત્ર ફરી બોલાવવામાં આવે તો તેને વિશેષ સત્ર અથવા અગાઉના સત્રની જ આગળની કાર્યવાહી તરીકે ઓળખાવી શકાય છે.
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, સંસદનું શિયાળુ સત્ર બોલાવવા માટે 14 દિવસની નોટિસ આપવી પણ ફરજિયાત નથી. જોકે, સામાન્ય રીતે સાંસદોને પ્રશ્નકાળ માટે પ્રશ્નો રજૂ કરવા પૂરતો સમય મળે તે માટે આટલી અગાઉથી જાણ કરવામાં આવે છે.
વિશેષ સત્ર પૂર્ણ થયા પછી તરત જ શિયાળુ સત્ર બોલાવી શકાય નહીં એવું પણ નથી. બંધારણીય જોગવાઈ મુજબ, સંસદનાં બે સત્રો વચ્ચે 6 મહિનાથી વધુનો સમયગાળો હોવો જોઈએ નહીં.
રિજિજુએ ખડગેને પત્ર લખ્યો
બીજી તરફ, સરકારી સૂત્રોએ સંકેત આપ્યો છે કે સીમાંકન અને મહિલા અનામત સાથે જોડાયેલા બંધારણીય સુધારા ખરડા પસાર કરાવવા માટે સરકાર પાસે વિશેષ સત્ર બોલાવવાનો વિકલ્પ ખુલ્લો છે.
સંસદીય બાબતોના મંત્રી કિરણ રિજિજુએ રાજ્યસભામાં વિપક્ષના નેતા મલ્લિકાર્જુન ખડગેને પત્ર લખીને જણાવ્યું છે કે સરકાર DMK, સમાજવાદી પાર્ટી, શિવસેના (UBT) અને BJDના સંપર્કમાં છે.
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, બંધારણીય સુધારા ખરડા પસાર કરવા માટે જરૂરી બે તૃતીયાંશ બહુમતી અંગે ખાતરી થયા બાદ સરકાર વિશેષ સત્ર બોલાવવાનો નિર્ણય લઈ શકે છે. આ નિર્ણય લેતી વખતે 26 અને 27 ઓક્ટોબરે યોજાનારા BRICS સંસદીય મંચને પણ ધ્યાનમાં લેવામાં આવશે.
