આ પદ્ધતિમાં સેટેલાઇટ ડેટા, આપત્તિ ચેતવણી અને રાહત સહાયનો સમાવેશ થશે. ત્રણેય દેશો સેટેલાઇટ ડેટા અને કુશળતા શેર કરવા માટે સહયોગ કરશે.
ચેતવણી પ્રણાલીઓને મજબૂત બનાવાશે
નેપાળના પ્રધાનમંત્રી બાલેન્દ્ર શાહે હિમાલયમાં વધતા આબોહવા સંકટને સંબોધવા માટે ભારત અને ચીન સાથે એક નવી પદ્ધતિ બનાવવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. તેને હિમાલયન ક્લાઇમેટ રેઝિલિયન્સ મિકેનિઝમ કહેવાનો પ્રસ્તાવ મૂકવામાં આવ્યો છે. તેનું નેતૃત્વ નેપાળ, ભારત અને ચીન સંયુક્ત રીતે કરશે. શાહે ગુરુવારે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભાના 81મા સત્રમાં પોતાનું પહેલું ભાષણ આપ્યું. નેપાળમાં તાજેતરના વિનાશક પૂરનો ઉલ્લેખ કરતા તેમણે કહ્યું કે વધતું તાપમાન હિમાલયની નાજુક કુદરતી પ્રણાલીઓને અસ્થિર બનાવી રહ્યું છે.
હિમાલય આજીવિકાનો મુખ્ય સ્ત્રોત
બાલેન્દ્ર શાહે જણાવ્યું હતું કે, હિન્દુકુશ હિમાલય ક્ષેત્રમાં આશરે 2 અબજ લોકો રહે છે. હિમાલય આ લોકો માટે પાણી, પર્યાવરણ, કૃષિ અને આજીવિકાનો મુખ્ય સ્ત્રોત છે. આ નેપાળથી દૂર રહેતી વસ્તીને અસર કરે છે. શાહે જણાવ્યું હતું કે હિમાલય કોઈ નાનો પ્રદેશ નથી જે બાકીના વિશ્વથી અલગ છે, પરંતુ પૃથ્વીની જીવન વ્યવસ્થાનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે. આને ધ્યાનમાં રાખીને, શાહે ભારત અને ચીન સાથે મળીને હિમાલય ક્લાઇમેટ રેઝિલિયન્સ મિકેનિઝમની તાત્કાલિક સ્થાપનાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો.
નવી મિકેનિઝમ કયા ફાયદા લાવશે?
બાલેન્દ્ર શાહે જણાવ્યું હતું કે, મિકેનિઝમ દ્વારા, ત્રણેય દેશો ઉપગ્રહ માહિતી અને કુશળતા શેર કરી શકે છે. આ મિકેનિઝમમાં ખતરનાક હિમનદી તળાવો, એટલે કે, હિમનદીઓ પીગળવાથી બનેલા તળાવોનું નિરીક્ષણ શામેલ હશે. વધુમાં, પૂર અને અન્ય આફતો વિશે વહેલી માહિતી પૂરી પાડવા માટે ત્રણેય દેશો વચ્ચે પ્રારંભિક ચેતવણી પ્રણાલીને મજબૂત બનાવવામાં આવશે. મોટી કુદરતી આફતની સ્થિતિમાં, ત્રણેય દેશોએ સરહદ પાર રાહત અને બચાવ કામગીરીમાં સહયોગ કરવો જોઈએ. શાહે કહ્યું કે હિમાલયને વિવિધ દેશો વચ્ચે ખંડિત જ્ઞાનનો ક્ષેત્ર બનવાને બદલે આંતરરાષ્ટ્રીય સહયોગ માટે પ્રયોગશાળામાં ફેરવવું જોઈએ.
પર્વતીય ઢોળાવ નબળા: બાલેન્દ્ર શાહ
નેપાળી વડા પ્રધાને પર્માફ્રોસ્ટ પીગળવાના ભય પર પણ પ્રકાશ પાડ્યો. તેમણે કહ્યું કે આ હિમનદીઓ નીચે પર્વતીય ઢોળાવને નબળો પાડી રહ્યું છે. આનાથી હિમપ્રપાત અને ખડકોના ઢોળાવ, પૂર, ભૂસ્ખલન અને અન્ય સંબંધિત આફતોનું જોખમ વધે છે. તેમણે કહ્યું કે તાજેતરની ઘટનાઓએ નેપાળ-ચીન સરહદની બંને બાજુ ભારે વિનાશ સર્જ્યો છે, જેમાં પૂરના પાણી ભારતમાં ફરી રહ્યા છે.
આ પણ વાંચોઃ એઆઇની મદદથી પિતાને ઝેર આપીને મારવાનો પ્રયાસ, પાકિસ્તાનમાં 17 વર્ષના યુવકનુ ચોંકાવનારુ કાવતરુ નિષ્ફળ