જિયો અને સ્ટારલિંક ભારતમાં પોતાની સેટેલાઇટ આધારિત કોમ્યુનિકેશન સર્વિસ (SATCOM) શરૂ કરવાની તૈયારી કરી રહ્યાં છે. જિયો અને સ્ટારલિંક સહિત એરટેલના સહયોગવાળી વનવેબને પણ લાઇસન્સ મળી ચૂક્યું છે. જોકે, હજુ કેટલીક મંજૂરીઓ મળવાની બાકી છે. તમામ મંજૂરીઓ મળ્યા બાદ ભારતમાં સેટેલાઇટ કોમ્યુનિકેશન સેવા શરૂ થઈ શકશે. એલોન મસ્ક પણ કહી ચૂક્યા છે કે તેમની સેટેલાઇટ આધારિત ઇન્ટરનેટ સર્વિસથી ગ્રામીણ અને અંતરિયાળ વિસ્તારોને ફાયદો થશે, જ્યાં ઘણીવાર હાઇસ્પીડ ઇન્ટરનેટની સુવિધા ઉપલબ્ધ હોતી નથી. હવે સવાલ એ છે કે સેટેલાઇટ આધારિત ઇન્ટરનેટ સર્વિસ કામ કેવી રીતે કરે છે? આ ટેક્નોલોજીનો સૌથી મોટો ફાયદો એ છે કે એવા વિસ્તારોમાં પણ ઇન્ટરનેટ પહોંચાડી શકાશે, જ્યાં હજી સુધી ઇન્ટરનેટ ટાવર ઊભા થયા નથી અથવા ફાઇબર કેબલ પહોંચી નથી. કેટલાક વિસ્તારોમાં ફાઇબર કેબલ વારંવાર તૂટી જવાની સમસ્યા પણ રહે છે. આવા વિસ્તારોમાં સેટેલાઇટ ઇન્ટરનેટ ઉપયોગી સાબિત થઈ શકે છે.
સેટેલાઇટ આધારિત ઇન્ટરનેટ સર્વિસથી નીચેના વિસ્તારોમાં ફાયદો થઈ શકે છે:
પહાડી વિસ્તારો
રણપ્રદેશ
જંગલ અને આદિવાસી વિસ્તારો
ટાપુઓ અને દરિયાકાંઠાના વિસ્તારો
દરિયાઈ જહાજો
આપત્તિગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં રાહતકાર્ય
અંતરિયાળ વિસ્તારોમાં આવેલી સરકારી કચેરીઓ
Starlinkનું મોડેલ શું છે?
સ્ટારલિંક અગાઉથી જ અનેક દેશોમાં સેટેલાઇટ આધારિત ઇન્ટરનેટ સેવા આપી રહી છે. કંપની પાસે લો અર્થ ઓર્બિટ (LEO) સેટેલાઇટનું નેટવર્ક છે. આ સેટેલાઇટ પૃથ્વીની સપાટીથી આશરે 330થી 550 કિલોમીટર ઉપર અવકાશમાં સ્થિત છે.
Jio કેવી રીતે કામ કરશે?
રિલાયન્સ જિયોએ તાજેતરમાં એલોન મસ્કની X પરની પોસ્ટનો જવાબ આપતાં જણાવ્યું હતું કે કંપની સ્પર્ધા માટે તૈયાર છે. ભારતમાં જિયો પાસે ટેલિકોમ અને બ્રોડબેન્ડનું મોટું નેટવર્ક છે. આ સાથે કંપની ઓછી કિંમતે સારી સેટેલાઇટ આધારિત ઇન્ટરનેટ સેવા આપવાની તૈયારી કરી રહી છે.
સેટેલાઇટ આધારિત ઇન્ટરનેટ કેવી રીતે કામ કરે છે?
સામાન્ય રીતે ઇન્ટરનેટનો ઉપયોગ કરવા માટે મોબાઇલ ટાવરથી મળતા સિગ્નલની મદદથી મોબાઇલ અને ઘરો સુધી ઇન્ટરનેટ પહોંચે છે. બીજી પદ્ધતિ ફાઇબર ઇન્ટરનેટની છે, જેમાં ફાઇબર કેબલ દ્વારા ઘરો સુધી ઇન્ટરનેટ કનેક્શન પહોંચાડવામાં આવે છે. પરંતુ સેટેલાઇટ આધારિત ઇન્ટરનેટ સેવા અલગ રીતે કામ કરે છે. તેમાં ઇન્ટરનેટના સિગ્નલ મોબાઇલ ટાવર કે ફાઇબર લાઇનને બદલે અવકાશમાં રહેલા સેટેલાઇટ દ્વારા ટ્રાન્સફર થાય છે. આ ટેક્નોલોજીથી એવા વિસ્તારોમાં પણ ઇન્ટરનેટ પહોંચાડવામાં મદદ મળી શકે છે, જ્યાં ટાવર કે ફાઇબર કેબલની સુવિધા ઉપલબ્ધ નથી. સેટેલાઇટ આધારિત ઇન્ટરનેટનો ઉપયોગ કરવા માટે યુઝર્સે પોતાના ઘરે એક ટર્મિનલ અથવા સ્ટારલિંક ડિશ લગાવવી પડે છે. આ ડિશ અવકાશમાં રહેલા સેટેલાઇટ સુધી સિગ્નલ મોકલે છે અને ત્યાંથી સિગ્નલ પ્રાપ્ત પણ કરે છે. આ રીતે યુઝર્સને ઇન્ટરનેટ કનેક્શન મળે છે. ઘરમાં લગાવેલું સેટેલાઇટ ઇન્ટરનેટ ટર્મિનલ એક કેબલ દ્વારા Wi-Fi રાઉટર સાથે જોડાય છે. Wi-Fi રાઉટર સિગ્નલ મોકલે છે, જેની મદદથી મોબાઇલ, ટીવી, કમ્પ્યુટર અને લેપટોપ જેવા ઉપકરણોમાં ઇન્ટરનેટનો ઉપયોગ કરી શકાય છે. અવકાશમાં રહેલા સેટેલાઇટ આ સિસ્ટમમાં સંચારના માધ્યમ તરીકે કામ કરે છે. તેઓ ગ્રાઉન્ડ સ્ટેશન અને અન્ય નેટવર્ક સાથે સિગ્નલની આપ-લે કરે છે.
ઉદાહરણ તરીકે, જો તમે સ્માર્ટફોન પર YouTube વીડિયો ચલાવો છો, તો સૌપ્રથમ ફોન Wi-Fi રાઉટરને ડેટાની વિનંતી મોકલે છે. ત્યારબાદ રાઉટર આ વિનંતી ટર્મિનલ સુધી પહોંચાડે છે. ટર્મિનલ સેટેલાઇટ સાથે સિગ્નલની આપ-લે કરીને ડેટા મેળવવાની પ્રક્રિયામાં મદદ કરે છે. ત્યારબાદ નેટવર્ક મારફતે વીડિયોનો ડેટા તમારા ફોન સુધી પહોંચે છે અને વીડિયો શરૂ થાય છે. આ સમગ્ર પ્રક્રિયા ખૂબ જ ઝડપથી થાય છે, તેથી સામાન્ય યુઝરને તેની પાછળ ચાલતી ટેક્નોલોજીનો ખ્યાલ પણ આવતો નથી.
ભારતમાં Starlink સામેના અસલી પડકારો
ભારતમાં Starlinkની સ્પર્ધા માત્ર હાઇસ્પીડ ઇન્ટરનેટ પૂરતી સીમિત નહીં રહે. ભારતમાં સેવા શરૂ કરતાં પહેલાં એલોન મસ્કની કંપની સામે અનેક સવાલોના જવાબ આપવા પડશે. જેમ કે,
ભારતમાં સેટેલાઇટ ઇન્ટરનેટ સેવા સૌથી પહેલાં કોણ શરૂ કરશે?
દર મહિને રિચાર્જનો ખર્ચ કેટલો હશે? શું લોકો સસ્તા પ્લાન પસંદ કરશે?
સેટેલાઇટ ટર્મિનલ અને Wi-Fi રાઉટર ખરીદવા માટે અલગથી કેટલો ખર્ચ કરવો પડશે?
વરસાદની ઋતુમાં ઇન્ટરનેટની સ્પીડ પર અસર પડશે કે નહીં?
અમેરિકામાં Starlinkના રિચાર્જની કિંમત કેટલી છે?
આપેલા અહેવાલ અનુસાર, અમેરિકામાં Starlinkનો શરૂઆતનો પ્લાન દર મહિને 55 અમેરિકન ડૉલરનો છે, જે ભારતીય ચલણ પ્રમાણે આશરે ₹5,200 થાય છે. આ માસિક પ્લાન ઉપરાંત કંપની પાસે અન્ય પ્લાન પણ છે, જેની કિંમત વધારે છે.
નોંધ: આ કિંમત અહેવાલમાં આપેલી માહિતી પર આધારિત છે. ભારતમાં Starlinkના પ્લાનની કિંમત અને ઉપકરણોનો ખર્ચ અલગ હોઈ શકે છે.
વધુ સમાચાર વાંચવા ડાઉનલોડ કરો સંદેશ ન્યૂઝ એપ : https://sandesh.com/d
