તાજેતરમાં દિલ્હી વિધાનસભાના ગેટ નંબર 2 ને તોડીને એક અજાણી ગાડી અંદર ઘૂસી જવાની અને સ્પીકરની કાર પર શાહી ફેંકવાની ઘટનાએ સુરક્ષા એજન્સીઓને દોડતી કરી દીધી છે. આ ઘટનાએ રાજધાનીના સૌથી સંવેદનશીલ ગણાતા આ વિસ્તારની સુરક્ષા વ્યવસ્થા પર અનેક સવાલો ઉભા કર્યા છે. આ પ્રકારની મહત્વપૂર્ણ સરકારી ઇમારતોનું રક્ષણ કોણ કરે છે અને ત્યાં જવાનોની સંખ્યા કેવી રીતે નક્કી થાય છે, તે સમજવું અત્યંત જરૂરી છે.
દિલ્હી પોલીસ અને કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલયની ભૂમિકા
દિલ્હી વિધાનસભાની સુરક્ષાની પ્રાથમિક અને મુખ્ય જવાબદારી દિલ્હી પોલીસના શિરે છે. ખાસ કરીને દિલ્હી પોલીસની 'સિક્યોરિટી યુનિટ' આ જવાબદારી નિભાવે છે, જેનું મુખ્ય કાર્ય હાઈ-પ્રોફાઈલ સરકારી સંસ્થાઓનું રક્ષણ કરવાનું છે. ભારતની અન્ય રાજ્ય પોલીસથી વિપરીત, દિલ્હી પોલીસ સીધી કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલય (MHA) હેઠળ કાર્ય કરે છે. આ વ્યવસ્થાને કારણે સુરક્ષા પ્રોટોકોલ અને આધુનિકીકરણના નિર્ણયો રાષ્ટ્રીય સ્તરે લેવામાં આવે છે, જે રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અને સ્થાનિક વ્યવસ્થા વચ્ચે મજબૂત સંકલન પૂરું પાડે છે.
બહુસ્તરીય એજન્સીઓનું સંકલન
વિધાનસભાની સુરક્ષા માત્ર એક એજન્સી પૂરતી મર્યાદિત હોતી નથી, પરંતુ તે પરિસ્થિતિ મુજબ બદલાતી રહે છે. સામાન્ય દિવસોમાં દિલ્હી પોલીસ સુરક્ષા સંભાળે છે, પરંતુ બજેટ સત્ર, મહત્વપૂર્ણ વિરોધ પ્રદર્શનો અથવા અન્ય હાઈ-રિસ્ક કાર્યક્રમો દરમિયાન સુરક્ષામાં અર્ધલશ્કરી દળો (Paramilitary Forces) ની વધારાની ટુકડીઓ તૈનાત કરવામાં આવે છે. આ બહુસ્તરીય સુરક્ષા વ્યવસ્થા એ સુનિશ્ચિત કરે છે કે કોઈપણ પ્રકારની નાગરિક અશાંતિ કે અણધારી ઘટના દરમિયાન વિધાનસભાની કાર્યવાહીમાં કોઈ અવરોધ ન આવે.
સુરક્ષા જવાનોની તૈનાતી અને વ્યૂહરચના
દિલ્હી પોલીસના સિક્યોરિટી યુનિટમાં કુલ 6800 થી વધુ જવાનો છે, જેઓ રાષ્ટ્રપતિ ભવન, સંસદ અને વડાપ્રધાન આવાસ જેવા સંવેદનશીલ સ્થળોએ સુરક્ષા પ્રદાન કરે છે. વિધાનસભામાં જવાનોની સંખ્યા નિશ્ચિત હોતી નથી પરંતુ તે કાર્યક્રમો અને ખતરાના અંદાજ મુજબ વહેંચવામાં આવે છે. સામાન્ય સંજોગોમાં એક સ્ટાન્ડર્ડ સુરક્ષા ઘેરો જાળવી રાખવામાં આવે છે, પરંતુ 6 એપ્રિલની તાજેતરની ઘટના બાદ આ સંખ્યામાં નોંધપાત્ર વધારો કરવામાં આવ્યો છે. હાલમાં પ્રવેશ દ્વારો પર વધુ કડક તપાસ અને વધારાના જવાનોની નિયુક્તિ કરવામાં આવી છે જેથી ભવિષ્યમાં આવી કોઈ ક્ષતિ ન રહી જાય.
વધુ સમાચાર વાંચવા માટે ક્લિક કરો