મહારાષ્ટ્રના મુખ્યપ્રધાનની પસંદગીની જવાબદારી નિર્મલા સીતારમનને આપવામાં આવી છે. સીતારમન અત્યાર સુધી ત્રણ વખત મુખ્યમંત્રી ચૂંટવામાં નિરીક્ષક રહી ચૂક્યા છે. તેમાંથી બે વખત મુખ્યમંત્રીના ચહેરાનું પુનરાવર્તન થયું છે, જ્યારે એક વખત ભાજપમાં આશ્ચર્યજનક ચહેરાની એન્ટ્રી થઈ છે.
મહારાષ્ટ્રના નવા મુખ્યપ્રધાન કોણ હશે તે અંગેની અટકળોનો અંત લાવવા માટે ભારતીય જનતા પાર્ટીએ નાણાપ્રધાન નિર્મલા સીતારમન અને વિજય રૂપાણીને કેન્દ્રીય નિરીક્ષક તરીકે નિયુક્ત કર્યા છે. નિરીક્ષકનું કામ વિધાયક પક્ષની બેઠક યોજવાનું અને નવા મુખ્યમંત્રીની પસંદગી કરવાનું છે. ભાજપમાં નિરીક્ષકો મુખ્ય પ્રધાનની પસંદગી કરવામાં મોટી ભૂમિકા ભજવે છે.
છેલ્લા 7 વર્ષમાં આ ચોથી વખત છે જ્યારે નિર્મલા સીતારમન નિરીક્ષક તરીકે મુખ્યમંત્રીની પસંદગી કરવા જઈ રહ્યા છે. સીતારામન અગાઉ 2017માં હિમાચલ, 2019માં હરિયાણા અને 2022માં મણિપુરના મુખ્યમંત્રી તરીકે કેન્દ્રીય નિરીક્ષક બનીને પસંદ કરવામાં આવ્યા છે.
સીએમ પસંદ કરવા નિર્મલા કઈ ફોર્મ્યુલાનો ઉપયોગ કરશે?
મહારાષ્ટ્રના ચૂંટણી પરિણામોના 11 દિવસ બાદ નિર્મલા સીતારમન મુખ્યમંત્રીની પસંદગી કરવા માટે મુંબઈ જઈ રહ્યા છે. નિર્મલાને સમર્થન આપવા માટે ભાજપે વિજય રૂપાણીની નિમણૂક કરી છે. રૂપાણીના મતે મુખ્યમંત્રી ભાજપના જ બનાવવામાં આવશે.
મહારાષ્ટ્રમાં ભાજપ એકનાથ શિંદે અને અજિત પવાર સાથે ગઠબંધનમાં છે. શિંદે અગાઉ મુખ્યમંત્રી પદ સંભાળી ચુક્યા છે અને તેમની પાર્ટીના નેતાઓ આ ખુરશી ફરીથી તેમને સોંપવાની માગ કરી રહ્યા છે.
જોકે, શિંદેએ મુખ્યમંત્રીની પસંદગીનો નિર્ણય વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને અમિત શાહ પર છોડી દીધો છે. આ જ કારણ છે કે દિલ્હીથી મુંબઈ સુધી ચર્ચા શરૂ થઈ ગઈ છે કે નિર્મલા સીતારમન મહારાષ્ટ્રમાં મુખ્યમંત્રીની પસંદગી કરવા કઈ ફોર્મ્યુલા કરવા જઈ રહ્યા છે?
3 માંથી 2 વખત પુનરાવર્તન, એક વખત આશ્ચર્ય સર્જ્યું
સીતારામન અત્યાર સુધીમાં ત્રણ વખત મુખ્યમંત્રીની પસંદગી કરવા નિરીક્ષક તરીકે ગયા છે. 2017 માં હિમાચલ ચૂંટણી પછી, જયરામ ઠાકુર ધારાસભ્ય દળની બેઠકમાં નેતા તરીકે ચૂંટાયા હતા. તે સમયે જેપી નડ્ડા અને પ્રેમ ધૂમલ મુખ્યમંત્રી પદના મોટા દાવેદાર હતા. મુખ્યમંત્રી તરીકે જયરામની એન્ટ્રી આશ્ચર્યજનક હતી.
2019 માં, નિર્મલા નિરીક્ષક તરીકે હરિયાણા ગયા હતા. મનોહર લાલ ખટ્ટરને અહીં વિધાનસભ્ય દળની બેઠકમાં મુખ્યમંત્રી તરીકે ચૂંટવામાં આવ્યા હતા. ખટ્ટર અગાઉ પણ મુખ્યમંત્રી હતા.
2022માં મણિપુરમાં બીજેપી ફરી જીતી હતી. આ વખતે પણ નિર્મલાને નિરીક્ષક બનાવીને મુખ્યમંત્રીની પસંદગી માટે મોકલવામાં આવ્યા હતા. આ વખતે પણ જ્યારે નિર્મલાએ વિધાયક દળની બેઠકનું આયોજન કર્યું હતું ત્યારે માત્ર એન વીરેન સિંહના નામ પર સહમતિ બની હતી. સિંહ તે સમયે મણિપુરના મુખ્યમંત્રી હતા.
પ્રશ્ન- ચહેરાનું પુનરાવર્તન થશે કે આશ્ચર્ય થશે?
નિર્મલા સીતારમનને નિરીક્ષક તરીકે મોકલવાના ટ્રેક રેકોર્ડ પર નજર કરીએ તો 3 માંથી 2 વખત સમાચારમાં રહેલા ચહેરાને સીએમની કમાન મળી હતી. આવી સ્થિતિમાં એવું કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે મહારાષ્ટ્રમાં પણ ચર્ચામાં રહેલા ચહેરાને મુખ્યમંત્રી બનાવવામાં આવી શકે છે.
ભાજપ તરફથી મુખ્યમંત્રી પદ માટે દેવેન્દ્ર ફડણવીસ સૌથી આગળ છે. ફડણવીસ 2014 થી 2019 સુધી મુખ્યમંત્રી પણ હતા. તેમને ગઠબંધનના નેતા પણ માનવામાં આવે છે. એકનાથ શિંદે અને અજિત પવારને NDAમાં સામેલ કરવામાં ફડણવીસે મોટી ભૂમિકા ભજવી હતી.
દેવેન્દ્ર ફડણવીસે સરકાર રચવાની કવાયતને લઈને દિલ્હીથી મુંબઈ સુધીની એનડીએની તમામ બેઠકોમાં હાજરી આપી છે. તેમની તરફેણમાં દલીલ પણ કરવામાં આવી રહી છે.
ત્રીજી વખત મહારાષ્ટ્રમાં ભાજપના મુખ્યમંત્રી બનશે
2014માં પહેલીવાર ભાજપે મહારાષ્ટ્રમાં પોતાના મુખ્યમંત્રી બનાવ્યા. દેવેન્દ્ર ફડણવીસ તે સમયે મુખ્યમંત્રી તરીકે ચૂંટાયા હતા. ફડણવીસ 2014 થી 2019 સુધી સીએમ પદ પર રહ્યા હતા. 2019માં બીજેપી ફરી સૌથી મોટી પાર્ટી તરીકે ઉભરી આવી. આ વખતે પણ ભાજપે સરકાર બનાવવાના પ્રયાસો શરૂ કર્યા છે.
ફડણવીસ આ વખતે પણ શપથ લેવામાં સફળ રહ્યા હતા, પરંતુ વિશ્વાસ મત જીતી શક્યા ન હતા. હવે આ ત્રીજી વખત છે જ્યારે ભાજપ મહારાષ્ટ્રમાં પોતાના મુખ્યમંત્રી બનાવવા જઈ રહી છે. 1995માં શિવસેના સાથે મળીને ભાજપ પહેલીવાર સત્તામાં આવી હતી.
તે સમયે શિવસેના મુખ્યમંત્રી અને ભાજપ નાયબ મુખ્યમંત્રી તરીકે ચૂંટાયા હતા.
288 સીટોવાળી મહારાષ્ટ્ર વિધાનસભામાં ભાજપે 132 સીટો જીતી છે. તેમના સાથી એકનાથ શિંદેએ 57 બેઠકો અને અજિત પવારે 41 બેઠકો જીતી છે.
