દિવાળીની શરૂઆતથી જ લોકો સોના-ચાંદીના દાગીના ખરીદવા માટે બજારોમાં ઉમટી પડે છે, પરંતુ આજકાલ સોનામાં ભેળસેળના અનેક કિસ્સાઓ પણ નોંધાઈ રહ્યા છે. પરિણામે, ઘણા લોકો તહેવારોની મોસમમાં દાગીના ખરીદવા અંગે શંકાશીલ બની રહ્યા છે. સોનાની જેમ, તહેવારો દરમિયાન ચાંદીમાં પણ ભેળસેળના કિસ્સાઓ નોંધાઈ રહ્યા છે.
ચાંદીમાં ભેળસેળ કેવી રીતે થાય છે?
બજારમાં ઉપલબ્ધ ચાંદીમાં ઘણીવાર તેની મજબૂતાઈ અને ચમક જાળવવા માટે મિશ્ર ધાતુનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. જોકે, ઘણા વેપારીઓ ખર્ચ ઘટાડવા માટે ચાંદીની ગુણવત્તાને અસર કરતી ધાતુઓ ઉમેરે છે. નિષ્ણાતોના મતે, વાસ્તવિક ચાંદી ફક્ત ત્યારે જ હોલમાર્કિંગ માટે યોગ્ય છે જો તેમાં તાંબાનું યોગ્ય પ્રમાણ હોય, જે તેની શુદ્ધતા જાળવી રાખે. જોકે, અયોગ્ય ધાતુઓ સાથે મિશ્રણ કરવાથી ચાંદીની ગુણવત્તા નબળી પડે છે, અને આવા દાગીનાનો રંગ ઝડપથી ઝાંખો પડી જાય છે.
100 ગ્રામ પાયલમાં કેટલી શુદ્ધ ચાંદી હોય છે?
ચાંદીના દાગીના સામાન્ય રીતે 92.5 ટકા શુદ્ધ ચાંદીથી બનાવવામાં આવે છે, એટલે કે 100 ગ્રામના પાયલમાં 92.5 ગ્રામ શુદ્ધ ચાંદી હોય છે, બાકીની અન્ય ધાતુઓથી બનેલી હોય છે જે દાગીનાને ટકાઉ બનાવે છે. જો કે, સ્થાનિક બજારમાં ઘણા ઝવેરીઓ 80 ટકા કે તેથી ઓછી શુદ્ધતાવાળી ચાંદીનો ઉપયોગ કરે છે, જે ગ્રાહકોને છેતરી શકે છે. તેથી, ખરીદી કરતા પહેલા હોલમાર્કિંગ તપાસવું જોઈએ.
દિવાળી પર અસલી અને નકલી ચાંદી કેવી રીતે ઓળખવી?
• હોલમાર્ક તપાસો - જો તમે દિવાળી માટે ચાંદી ખરીદી રહ્યા છો, તો હોલમાર્ક તપાસો. અસલી ચાંદીમાં હંમેશા 925 અથવા BIS ચિહ્ન હશે.
• બરફથી પરીક્ષણ કરો - વધુમાં, વાસ્તવિક ચાંદીમાં ઉચ્ચ થર્મલ હોય છે, તેથી બરફનો ટુકડો વાસ્તવિક ચાંદી પર ઝડપથી પીગળી જાય છે. તમે ચાંદીને બરફ પર મૂકીને પણ તેનું પરીક્ષણ કરી શકો છો.
• ચુંબકથી પરીક્ષણ કરો - નકલી ચાંદી સામાન્ય રીતે ચુંબક તરફ આકર્ષાય છે. જોકે, અસલી ચાંદી ચુંબકને ચોંટી જતી નથી, તેથી તમે તેને ચુંબકથી ચકાસી શકો છો.
• HUID કોડ તપાસો - સોનાની જેમ, ચાંદીના દાગીનામાં પણ હવે છ-અંકનો HUID કોડ છે. તમે ચાંદીના દાગીના પર છ-અંકનો HUID ચકાસી શકો છો કે કયા હોલમાર્ક સેન્ટરે દાગીનાની શુદ્ધતા ચકાસી છે.