જ્યારે ભારત સરકાર કરવેરા એકત્રિત કરે છે, નાણાં ઉધાર લે છે અથવા વિદેશી સહાય મેળવે છે, ત્યારે તે બધા પૈસાનો હિસાબ રાખવામાં આવે છે. પરંતુ પ્રશ્ન એ ઊભો થાય છે કે તે પૈસાનો હિસાબ કોણ રાખે છે? બજેટથી લઈને ઓડિટ સુધી, ઘણી મુખ્ય સંસ્થાઓ ખાતરી કરે છે કે દરેક રૂપિયાનો હિસાબ રાખવામાં આવે અને તેનો ઉપયોગ ફક્ત જાહેર કલ્યાણ માટે થાય.
સંપૂર્ણ હિસાબ કોણ રાખે છે?
નાણા મંત્રાલય, ભારતના નિયંત્રક અને મહાલેખક અને ભારતીય રિઝર્વ બેંક ભારત સરકારના ભંડોળના સંચાલન અને ઓડિટ માટે જવાબદાર છે. નાણા મંત્રાલય દેશના નાણાકીય વ્યવસ્થાપનમાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવે છે. તે કેન્દ્રીય બજેટ તૈયાર કરે છે, જે નાણાકીય વર્ષ માટે સરકારની અપેક્ષિત આવક અને ખર્ચની રૂપરેખા આપે છે. મંત્રાલય ખાતરી કરે છે કે ભંડોળ વિવિધ વિભાગો અને કલ્યાણ યોજનાઓ વચ્ચે કાળજીપૂર્વક વહેંચવામાં આવે. તે આ ભંડોળના ખર્ચ પર પણ નજર રાખે છે. આર્થિક બાબતો, ખર્ચ, મહેસૂલ અને નાણાકીય સેવાઓ જેવા તેના વિભાગો દ્વારા, મંત્રાલય આર્થિક નીતિઓ ઘડે છે. તે કરવેરા પણ એકત્રિત કરે છે અને સરકારી દેવાનું સંચાલન કરે છે.
