સોનિયા ગાંધી અને રાજીવ ગાંધીની પ્રેમકથાની સાથે, બીજી એક પ્રખ્યાત પ્રેમકથા મુઘલ સમ્રાટ શાહજહાં અને તેમની પત્ની મુમતાઝ મહલની છે. 

અંતિમ સફર અને ૨૨ વર્ષની અથાગ મહેનત

અબ્દુલ હમીદ લાહોરી અને મુહમ્મદ અમીન કાઝવિનીએ બાદશાહનામા નામના પુસ્તકમાં શાહજહાંના શાસનનો સત્તાવાર ઇતિહાસ લખ્યો હતો. બાદશાહનામામાં 1607માં અર્જુમંદ બાનુ બેગમ અને રાજકુમાર ખુર્રમની સગાઈનો ઉલ્લેખ છે. તે સમયે અર્જુમંદ આશરે 14 વર્ષના હતા અને ખુર્રમ 15 વર્ષના હતા. તેમના લગ્ન 10 મે, 1612ના રોજ થયા હતા અને ખુર્રમે તેમને મુમતાઝ મહલનું બિરુદ આપ્યું હતું. આધુનિક ઇતિહાસકાર અબ્બા કોચ મુમતાઝ મહલને શાહજહાંની સૌથી પ્રભાવશાળી અને વિશ્વસનીય પત્નીઓમાંની એક તરીકે વર્ણવે છે. ઐતિહાસિક રેકોર્ડમાં એવો પણ ઉલ્લેખ છે કે તેમને શાહી મહોર આપવામાં આવી હતી, જે મુઘલ દરબારમાં તેમનું મહત્વ દર્શાવે છે.

મુમતાઝ મહલનું મૃત્યુ ક્યારે થયું?

મુહમ્મદ સાલેહ કંબોહે "અમાલ-એ-સાલેહ" પુસ્તક લખ્યું. આ પુસ્તક મુજબ, મુમતાઝ મહલનું મૃત્યુ 17 જૂન, 1631ના રોજ બુરહાનપુરમાં શાહજહાંના બાળકને જન્મ આપતી વખતે થયું હતું. ઐતિહાસિક સ્ત્રોતો તેના બાળકોની કુલ સંખ્યા અને તેમના જન્મ ક્રમ અંગે અલગ અલગ છે. શાહજહાંએ લાંબા સમય સુધી શોકનો અનુભવ કર્યો અને સંગીત, શાહી મિજબાનીઓ અને શાહી વસ્ત્રો ટાળ્યા હતા. 

મુમતાઝનો મૃતદેહ આગ્રા કેવી રીતે પહોંચ્યો?

તેમના મૃત્યુ પછી, મુમતાઝના શરીરને શરૂઆતમાં બુરહાનપુરના ઝૈનાબાદમાં આવેલા આહુખાના બાગમાં દફનાવવામાં આવ્યું હતું. ડિસેમ્બર 1631માં, તેમને સોનાના શબપેટીમાં મૂકવામાં આવ્યા હતા અને શાહી શોભાયાત્રામાં આગ્રા લઈ જવામાં આવ્યા હતા. જાન્યુઆરી 1632માં, તેમના શરીરને તાજમહેલ માટે પસંદ કરાયેલી જગ્યા પર એક અસ્થાયી કબરમાં મૂકવામાં આવ્યું હતું. બાંધકામ પૂર્ણ થયા પછી, તેમના શરીરને મુખ્ય કબરમાં દફનાવવામાં આવ્યું હતું.

તાજમહેલ બનાવવામાં કેટલો સમય લાગ્યો?

તાજમહેલનું બાંધકામ 1632માં શરૂ થયું હતું. મુખ્ય કબર 1648 સુધીમાં પૂર્ણ થઈ હતી, જ્યારે મસ્જિદ, ગેસ્ટ હાઉસ, મુખ્ય પ્રવેશદ્વાર અને બાહ્ય સંકુલનું કામ 1653 સુધી ચાલુ રહ્યું. ઐતિહાસિક સ્ત્રોતો ચોક્કસ બાંધકામ ખર્ચ પ્રદાન કરતા નથી. ઉસ્તાદ અહમદ લાહૌરીને મુખ્ય આર્કિટેક્ટ માનવામાં આવે છે. 20 હજારથી વધુ કારીગરો, કારીગરો અને મજૂરોએ તાજમહેલ પર કામ કર્યું હતું. અમાનત ખાન શિરાઝી તેના મુખ્ય સુલેખક હતા અને કબર પર કુરાનમાંથી શ્લોક કોતર્યા હતા. તેમની સહી પણ ઇમારત પર છે.

તાજમહેલનું સ્થાપત્ય

તાજમહેલ રાજસ્થાનના મકરાણાથી લાવવામાં આવેલા સફેદ આરસપહાણનો ઉપયોગ કરીને બનાવવામાં આવ્યો હતો. તેની સજાવટમાં લાપિસ લાઝુલી, જેડ, પીરોજ, કાર્નેલિયન અને અન્ય કિંમતી પથ્થરોનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો. ઐતિહાસિક રેકોર્ડ તેના શણગારમાં આવા 28 પ્રકારના પથ્થરો ઓળખે છે. પથ્થર જડવાની તકનીકને જડવાનું કાર્ય કહેવામાં આવે છે. જયપુર મ્યુઝિયમ અને ASI દ્વારા સાચવેલ શાહી જમીન રેકોર્ડ દર્શાવે છે કે શાહજહાંએ આમેરના રાજા જયસિંહ પાસેથી યમુના નદી કિનારે જમીન મેળવી હતી. બદલામાં, જયસિંહને આગ્રામાં ચાર હવેલીઓ આપવામાં આવી હતી.

આ પણ વાંચોઃ પુરુષો માટે આ પાંચ મેડિકલ ટેસ્ટ છે અત્યંત જરૂરી, જાણી શકાય છે ગંભીર બીમારીઓ વિશે