ભારતમાં ઘણા પ્રકારના ફળો મળે છે. પરંતુ દેશના ફળ બજારમાં સફરજનનું ખાસ સ્થાન છે. સફરજન માત્ર સ્વસ્થ જ નથી પણ સ્વાદિષ્ટ પણ છે. પરંતુ શું તમે જાણો છો કે ભારતનું સફરજન રાજ્ય કયું છે? આજે, આપણે તે પ્રશ્નનો જવાબ આપીશું. તો, ચાલો જાણીએ કે તેના સુંદર સફરજનના બગીચાઓ માટે પ્રખ્યાત રાજ્ય શું છે.
એપલ સ્ટેટ ઓફ ઇન્ડિયા
હિમાચલ પ્રદેશને ભારતના સફરજન રાજ્ય તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આનું કારણ એ છે કે રાજ્યના 80% થી વધુ ફળ ઉગાડતા વિસ્તારોમાં સફરજન સૌથી વધુ ઉગાડવામાં આવે છે. અહીંની આબોહવા, ઊંચાઈ અને જમીન સફરજનની ખેતી માટે આદર્શ છે. હિમાચલ પ્રદેશના જિલ્લાઓ, જેમ કે શિમલા, કુલ્લુ, કિન્નૌર, મંડી અને ચંબા, સૌથી વધુ સફરજન ઉગાડનારા છે. આ દર વર્ષે હજારો ખેડૂતોને રોજગારી પૂરી પાડે છે.
સફરજનની ખેતી કેવી રીતે શરૂ થઈ?
હિમાચલ પ્રદેશમાં સફરજનની ખેતી 20મી સદીની શરૂઆતમાં શરૂ થઈ હતી. સેમ્યુઅલ ઇવાન્સ સ્ટોક્સે શિમલાના કોટગઢમાં એક જ રેડ ડિલિશિયસ વૃક્ષ વાવ્યું. આનાથી રાજ્યના અર્થતંત્રમાં પરિવર્તન આવ્યું, અને રેડ ડિલિશિયસ અને રોયલ ડિલિશિયસ જેવી જાતો સમગ્ર ભારતમાં લોકપ્રિય બની.
ભારતમાં સફરજન ઉગાડતા અન્ય રાજ્યો
હિમાચલ પ્રદેશની સાથે, જમ્મુ અને કાશ્મીર, ઉત્તરાખંડ, અરુણાચલ પ્રદેશ, નાગાલેન્ડ અને સિક્કિમમાં પણ સફરજન ઉગાડવામાં આવે છે. જોકે, હિમાચલ પ્રદેશ ખાસ છે કારણ કે તે ઉચ્ચ ગુણવત્તાવાળા, લાંબા સમય સુધી ટકી રહેતા સફરજનનું ઉત્પાદન કરે છે. હિમાચલ પ્રદેશના સફરજન સ્થાનિક અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ખૂબ જ લોકપ્રિય છે.
ભારતમાં લોકપ્રિય સફરજનની જાતો
ભારતમાં રેડ ડિલીશિયસ, રોયલ ડિલીશિયસ, ગોલ્ડન ડિલીશિયસ અને અંબારી સફરજન ઉગાડવામાં આવે છે. દરેક જાતનો સ્વાદ અને પોત અલગ હોય છે. આ જાતો ભારતીય સફરજનની વૈશ્વિક લોકપ્રિયતામાં ફાળો આપી રહી છે. સફરજનની ખેતી પર્વતીય રાજ્યોમાં હજારો ખેડૂતોને રોજગારી પૂરી પાડે છે. સફરજન ઉદ્યોગ સ્થાનિક અર્થતંત્રને નોંધપાત્ર રીતે મજબૂત બનાવે છે અને ભારતના ફળ નિકાસમાં નોંધપાત્ર યોગદાન આપે છે. હિમાચલ પ્રદેશ માટે સફરજનને રોકડ પાક માનવામાં આવે છે, કારણ કે તે અન્ય ફળો કરતાં વધુ નફો આપે છે. આ જ કારણ છે કે આ વિસ્તારોમાં સફરજનની ખેતી વધી રહી છે.