તેનો ઉદ્દેશ્ય પેસિફિક મહાસાગરમાં ચીનના વધતા પ્રભાવનો સામનો કરવાનો અને ઇન્ડો-પેસિફિકમાં ક્વાડની હાજરીને મજબૂત કરવાનો છે.
સંયુક્ત માળખાગત સુવિધા અને દરિયાઈ પહેલ
ફિજી પોર્ટ પ્રોજેક્ટ એક સંયુક્ત માળખાગત સુવિધા અને દરિયાઈ પહેલ છે. આ પહેલ હેઠળ, ચાર ક્વાડ દેશો સંયુક્ત રીતે ફિજીમાં ઉચ્ચ-ક્ષમતાવાળા બંદરનું નિર્માણ અને આધુનિકીકરણ કરશે. પેસિફિક મહાસાગરમાં સ્થિત, ફિજી મુખ્ય દરિયાઈ માર્ગો પર ખૂબ વ્યૂહાત્મક સ્થાન ધરાવે છે. આ પ્રોજેક્ટ દ્વારા, ક્વાડનો હેતુ કનેક્ટિવિટીને મજબૂત બનાવવા, દરિયાઈ લોજિસ્ટિક્સ સુધારવા અને પેસિફિકમાં તેની વ્યૂહાત્મક હાજરીને વિસ્તૃત કરવાનો છે. આ પ્રોજેક્ટથી વેપાર સુલભતામાં સુધારો થવાની અને ચીન દ્વારા ભંડોળ પૂરું પાડવામાં આવતા માળખાગત પ્રોજેક્ટ્સના વિકલ્પો પૂરા પાડવાની પણ અપેક્ષા છે.
ભૂ-રાજકીય રીતે શા માટે મહત્વપૂર્ણ ?
ઘણા વર્ષોથી, ચીન તેના બેલ્ટ એન્ડ રોડ પહેલ હેઠળ માળખાગત રોકાણો, લોન અને બંદર પ્રોજેક્ટ્સ દ્વારા સમગ્ર ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્રમાં પોતાનો પ્રભાવ વધારી રહ્યું છે. બેઇજિંગના ટીકાકારોએ વારંવાર ચીન પર નાના દેશો પર વ્યૂહાત્મક લાભ મેળવવા માટે દેવા-જાળની રાજદ્વારીનો ઉપયોગ કરવાનો આરોપ લગાવ્યો છે. ફિજીમાં મજબૂત હાજરી સ્થાપિત કરીને, ક્વાડ દેશો આ ક્ષેત્રમાં ચીનના વધતા પ્રભુત્વને સંતુલિત કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે.
દરિયાઈ સુરક્ષા માટે એક મુખ્ય કેન્દ્રબિંદુ
પ્રસ્તાવિત બંદર ફક્ત એક વ્યાપારી માળખાગત પ્રોજેક્ટ નથી. પહેલમાં સામેલ અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, આ પ્રોજેક્ટ સમગ્ર ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્રમાં દરિયાઈ દેખરેખ ક્ષમતાઓને મજબૂત બનાવવામાં મદદ કરશે. ભાગ લેનારા દેશો ગેરકાયદેસર માછીમારી, દાણચોરી નેટવર્ક અને શંકાસ્પદ નૌકાદળ પ્રવૃત્તિ પર વધુ અસરકારક રીતે દેખરેખ રાખી શકશે. આ બંદર માનવતાવાદી કામગીરી, આપત્તિ રાહત મિશન અને દરિયાઈ સુરક્ષા પેટ્રોલિંગ દરમિયાન ક્વાડ નૌકાદળો વચ્ચે લોજિસ્ટિક્સ સંકલનને પણ વધારી શકે છે.
ભારત શા માટે મહત્વપૂર્ણ ?
ભારત માટે ફિજીનું અપાર વ્યૂહાત્મક અને સાંસ્કૃતિક મહત્વ છે. ઘણીવાર પેસિફિકના મિની-ભારત તરીકે ઓળખાતા, ફિજીમાં ભારતીય મૂળના લોકોની મોટી વસ્તી છે. જેમના પૂર્વજો વસાહતી સમયગાળા દરમિયાન કરારબદ્ધ મજૂર તરીકે આવ્યા હતા. હિન્દીને દેશની સત્તાવાર ભાષાઓમાંની એક તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. ભારત માટે, ફિજી સાથેના મજબૂત સંબંધો પેસિફિક ક્ષેત્રમાં તેના રાજદ્વારી અને નૌકાદળના પ્રભાવને વિસ્તૃત કરવામાં અને વૈશ્વિક દક્ષિણના અગ્રણી અવાજ તરીકે તેની સ્થિતિને મજબૂત બનાવવામાં મદદ કરે છે.
આ પણ વાંચોઃ ચોમાસામાં મનાલી અને શિમલા સિવાય અહીં છે કેટલાક સુંદર સ્થળો, જાણો