આજકાલ વેજ મિલ્ક અને નોન-વેજ મિલ્ક પર ભારે ચર્ચા ચાલી રહી છે. ભારત વિશ્વના સૌથી મોટા દૂધ ઉત્પાદક દેશોમાંનો એક છે. એટલા માટે અમેરિકા ઇચ્છે છે કે ભારતીય બજાર તેના દૂધ માટે ખુલ્લું મૂકવામાં આવે, પરંતુ ભારત સ્પષ્ટપણે કહે છે કે જે પશુઓને લોહીનો ખોરાક કે માંસ વગેરે ખવડાવવામાં આવે છે તેમનું દૂધ અહીં વેચી શકાતું નથી. કારણ કે ભારતમાં દૂધ માત્ર પીવામાં જ નથી આવતું પણ ધાર્મિક વિધિઓમાં પણ તેનો ઉપયોગ થાય છે.
ભારત આ અંગે બિન-વાટાઘાટોપાત્ર નીતિ અપનાવી રહ્યું છે અને કહે છે કે જો અમેરિકા ભારતમાં તેનું દૂધ વેચવા માગે છે, તો તેણે પહેલા ખાતરી કરવી પડશે કે ત્યાંની ગાયોએ માંસ કે માંસ આધારિત ખોરાક ખાધો નથી.
દૂધને નોન-વેજ કેમ ગણવામાં આવે છે?
ભારતમાં ગાય, ભેંસ કે બકરી જે દૂધ આપનારા પ્રાણીઓ છે તે શુદ્ધ શાકાહારી પ્રાણીઓ છે. ભારતમાં ગાયની પણ પૂજા થાય છે, તેથી અહીં ગાયોને નોન-વેજ ખોરાક આપવાનો કોઈ પ્રશ્ન જ નથી. એટલા માટે અહીં ગાય અને ભેંસનું દૂધ શુદ્ધ શાકાહારી છે. અમેરિકા જેવા દેશોમાં આવું નથી, જ્યાં ગાય દ્વારા ઉત્પાદિત દૂધ, મૃત પ્રાણીઓના માંસના પાવડર, હાડકાં, ચરબી અને લોહીમાંથી તૈયાર કરાયેલા ચારાને શુદ્ધ શાકાહારી માનવામાં આવતું નથી.
કયા દેશો નોન-વેજ દૂધનો ઉપયોગ કરે છે?
હવે જે દેશોમાં નોન-વેજ દૂધનો ઉપયોગ થાય છે તેમાં ફક્ત અમેરિકા જ નહીં પરંતુ યુરોપ, મેક્સિકો, રશિયા, ફિલિપાઇન્સ, થાઇલેન્ડ, બ્રાઝિલ અને સમગ્ર યુરોપ જેવા દેશોનો સમાવેશ થાય છે. જાપાન, જર્મની અને ઓસ્ટ્રેલિયામાં પણ નોન-વેજ દૂધનો ઘણો ઉપયોગ થાય છે. પરંતુ ભારતમાં આજે પણ ગાયોને મુખ્યત્વે લીલો ચારો, સૂકો ભૂસો, મકાઈ, ઘઉંના દાણા અને ભૂસું વગેરે ખવડાવવામાં આવે છે. પરંતુ ભારતમાં નોન-વેજ ચારાનો ઉપયોગ થતો નથી.
