ઘણી મહિલાઓ અનુભવે છે કે ઉનાળાની સરખામણીએ શિયાળામાં તેમના માસિક ધર્મ દરમિયાન પેટમાં દુખાવો, કમરનો દુખાવો અને મૂડ સ્વિંગ્સની સમસ્યા વધી જાય છે. વૈજ્ઞાનિક દ્રષ્ટિકોણથી જોઈએ તો ઠંડુ તાપમાન શરીરની આંતરિક કાર્યપ્રણાલી પર સીધી અસર કરે છે, જે પીરિયડ્સના લક્ષણોને વધુ તીવ્ર બનાવે છે.
શિયાળામાં દુખાવો વધવાના મુખ્ય કારણો
રક્તવાહિનીઓનું સંકોચન: ઠંડીમાં શરીર પોતાની ગરમી બચાવવા માટે લોહીના પ્રવાહને મર્યાદિત કરે છે. આના કારણે ગર્ભાશયની માંસપેશીઓ વધુ કઠોર બની જાય છે, જે વધુ તીવ્ર ઍંઠણ (Cramps) પેદા કરે છે.
વિટામિન D ની ઉણપ: શિયાળામાં સૂર્યપ્રકાશ ઓછો મળવાને કારણે શરીરમાં વિટામિન D ઘટે છે. આ વિટામિન હોર્મોન્સને સંતુલિત રાખવામાં મદદ કરે છે, તેની ઉણપથી સોજો અને પીડા વધે છે.
શારીરિક સક્રિયતામાં ઘટાડો: ઠંડીને કારણે આપણે વધુ આળસુ બની જઈએ છીએ. ઓછી શારીરિક હિલચાલને કારણે પેલ્વિક એરિયામાં બ્લડ સર્ક્યુલેશન ધીમું પડે છે, જે દુખાવામાં વધારો કરે છે.
હોર્મોનલ ઈમ્બેલેન્સ: શિયાળામાં સેરોટોનિન (ફીલ ગુડ હોર્મોન) નું સ્તર ઘટે છે, જેના પરિણામે PMS (પ્રી-મેન્સ્ટ્રુઅલ સિન્ડ્રોમ) ના લક્ષણો જેવા કે ચીડિયાપણું અને ડિપ્રેશન વધી શકે છે.
રાહત મેળવવાના અસરકારક ઉપાયો
જો તમને શિયાળામાં પીરિયડ્સ દરમિયાન વધુ તકલીફ થતી હોય, તો નીચેના ઉપાયો રામબાણ સાબિત થઈ શકે છે
ગરમાવો જાળવી રાખો: પેટ અને કમરના ભાગે ગરમ પાણીની થેલી (Heating Pad) થી શેક કરો. આનાથી માંસપેશીઓ રિલેક્સ થશે અને બ્લડ ફ્લો સુધરશે.
હળવો વ્યાયામ: પથારીમાં પડ્યા રહેવાને બદલે હળવું સ્ટ્રેચિંગ, યોગ કે ઘરમાં જ વૉકિંગ કરો. તેનાથી શરીરમાં એન્ડોર્ફિન મુક્ત થાય છે, જે કુદરતી પેઈનકિલરનું કામ કરે છે.
આહારમાં ફેરફાર: ઠંડા પીણાં કે આઈસ્ક્રીમને બદલે આદુવાળી ચા, અજમાનું પાણી અથવા ગરમ સૂપ પીવો. હળદરવાળું દૂધ પણ સોજો ઘટાડવામાં મદદ કરે છે.
વિટામિન D અને નટ્સ: આહારમાં બદામ, અખરોટ અને લીલા શાકભાજીનો સમાવેશ કરો. સવારના કુમળા તડકામાં થોડો સમય બેસવાનો આગ્રહ રાખો.
હાઈડ્રેશન: શિયાળામાં તરસ ઓછી લાગે છે, પણ પૂરતું પાણી પીવું જરૂરી છે જેથી પેટ ફૂલવાની (Bloating) સમસ્યા ન થાય.
શિયાળામાં તમારું માસિક ચક્ર ટ્રેક કરવું અને શરીરની જરૂરિયાતોને સમજવી ખૂબ જરૂરી છે. જો દુખાવો અસહ્ય હોય, તો ડોક્ટરની સલાહ લેવામાં સંકોચ ન રાખવો જોઈએ.
આ પણ વાંચોઃ Investment: ₹10,000નું રોકાણ ક્યાં કરવું? સોનું કે ચાંદી, જાણો કયો વિકલ્પ તમને બનાવશે માલામાલ!