માણસ મરે ત્યારે આકાશમાં એક તારો બની જતો હશે, પણ બે માણસ એકબીજાના પ્રેમમાં પડે ત્યારે? ત્યારે દૂર સુદુરના અવકાશમાં કદાચ આખી નવી આકાશગંગા જ સર્જાતી હશે.
એટલે જ વિજ્ઞાનીઓને નવી નવી ગેલેક્સીઓ ને પેરેલલ બ્રહ્માંડ મળતાં રહેતાં હશે. અલબત્ત વૈજ્ઞાનિક રીતે માણસ પોલીગેમસ છે. એક કરતાં વધુ પાર્ટનર માટે સમાગમની ઈચ્છા રાખનારો જીવ છે, પણ આ જ માણસ ફક્ત એક પાર્ટનર માટે આજીવન સમર્પિત રહી શકે છે અને આ સમર્પણનું કારમ સમાગમ નહીં પણ સમાધિ છે. લાગણીની ઉચ્ચ સ્તરીય પરાકાષ્ઠા, જ્યાં માણસ સંપૂર્ણ સ્વતંત્રતા અનુભવે અને તે ક્ષિતિજ પર મોક્ષની પ્રાપ્તિ થાય.
જો કોઈના પ્રેમમાં વધુ ઊંડા ઊતરી શકો તો પોતાના પ્રેમની આંખોમાં દુનિયા દેખાય, આખા બ્રહ્માંડનાં દર્શન કરી શકાય. કૃષ્ણે પોતાના મોંમાં સૃષ્ટિનાં દર્શન કરાવ્યાં હતાં, પણ એ દર્શન કરવા માટે પણ શ્રદ્ધા જોઈએ.
પહેલી વખત પોતાના પ્રેમને મળવું. આહા! છે કોઈ આવી અનુભૂતિ વિશ્વમાં બીજી? ઢગલાબંધ વાતો કર્યા પછી, થોકબંધ ચેટ કર્યા પછી, એકબીજા વિશે અનેકાનેક કલ્પનાઓ કર્યા પછી બે પંખીડાં પહેલી વખત મળે. દૂરથી બંને એકબીજાને જુએ. જાણે બહુ નોર્મલ છે એવું વર્તવાની કોશિશ કરે, પણ અંદર તો પતંગિયાંઓનું મોટું ઝુંડ વિસ્તરી રહ્યું હોય. એકસાથે દોઢસો જોબ ઇન્ટરવ્યૂ આપતી વખતે થાય એવી નર્વસનેસ થઈ રહી હોય. એક્સાઈટમેન્ટનાં કેટકેટલાં ઝરણાં અંદરથી ફૂટીને ભીંજવી રહ્યાં હોય. દૂરથી એકબીજાને જોયેલા હૈયાને પાસે આવતા આમ તો ક્ષણ લાગે, પણ એ એક ક્ષણને ફરીથી જોવા બેસો તો એક ભવની સંવેદનાઓ તેમાં ભરી હોય. છોકરો વધુ નર્વસ હોવાનો. છોકરી થોડી વધુ કોન્ફિડન્ટ. પ્રેમનો આ જાદુ છે યાર. દરેક માણસમાં શિવની ઊર્જા છે અને શક્તિની ઊર્જા પણ છે. ફેમિનાઇન તત્ત્વ અને મસ્ક્યુલિન તત્ત્વ સાથે જ હોય છે. પ્રેમ છોકરાની અંદર રહેલું સ્ત્રીત્વ ઉજાગર કરે. છોકરો શરમાય, મૂંઝાય, ડરે, કહેતા અચકાય, નીચું જોવા લાગે, એના હાથ ધ્રૂજવા લાગે, પરસેવો છૂટી જાય, ગળું સુકાઈ જાય. એ જ પ્રેમ છોકરીની અંદર અલગ જ બદલાવોનો સ્ફોટ કરે. નાનપણથી શરમાઈ રહેલી છોકરી પ્રેમ કરે એવી તરત નીડર બની જાય. તેનામાં અચાનક હિંમત આવી જાય. અત્યાર સુધી કુટુંબ કે સોસાયટીથી ડરીને અને સાચવી-જાળવીને રહેતી છોકરી પ્રેમમાં આવ્યા પછી બિન્ધાસ્ત થઈ જાય. તેનામાં લડી લેવાની તાકાત આવી જાય. છોકરો પ્રેમમાં પડે પણ છોકરી પ્રેમમાં ઊભરીને બહાર આવે. પ્રેમ નામનું એક જ રસાયણ, પણ રંગો કેવા જુદા!
પહેલી વખત મળી રહેલા છોકરા અને છોકરીએ દૂરથી એકબીજાને જોયાં અને નજીક આવ્યાં. છોકરાની આંખો થઈ ગઈ ગુલાબી. કેમ? પેલીએ પિંક ટીશર્ટ પહેર્યું છે. જાણે જગત આખાની સ્ત્રીઓની કુમાશનો રંગ એને ઓઢી લીધો છે ને એ સવાઈ સ્ત્રી બનીને નજીક આવી છે. એટલી કોમળ છે કે અડતા બીક લાગે. તે એટલી મજબૂત છે કે ઢાલ બનીને સાથે ઊભી રહેશે. ગુલાબી નજર, ગુલાબી ટીશર્ટ, ગુલાબી સપનાં, ગુલાબી વહાલ, ગુલાબી જગત. તો છોકરીની નજર ક્યાં હશે? નીચે. પેલા નર્વસ છોકરાના પગ તરફ. તેના પગના બ્લૂ રંગના સ્લિપર. ભૂરાં પગરખાં? છોકરોય ભૂરો ને એના સ્લિપર પણ! ઇટ્સ લાઈક આ સિમ્બોલ. કી યે વાલા સબસે અલગ હૈ. આનામાં કંઈક અલગ વાત છે. આજ સુધી જેટલા પણ સંબંધોમાંથી ટોક્સિન મળ્યું એ વાદળી ઝેર તો આ એના પગમાં પહેરીને આવ્યો છે. આ સાચવી લેશે. આ સંભાળી લેશે. આ પહેલો પ્રેમ ભલે ન હોય, પણ આ છેલ્લો પ્રેમ તો સાબિત થશે જ. મારા નામ પાછળ આ છોકરાના નામનો શણગાર થશે. મારી અંદર મરી રહેલી સ્ત્રીને આ જગાડશે અને જિવાડશે.
પછી? પછી તે બંને સાથે મળીને ચાલે. કશે પહોંચવા માટે કે બધે જ સાથે પહોંચવા માટે, પણ સાથે ચાલે. એ પણ થોડા છૂટા રહીને. સહેજ અંતર જાળવીને, કારણ કે આજુબાજુ બીજા માણસો પણ છે ને? પહેલી વખત મળી રહ્યાં છે. દુનિયાદારીની દૃષ્ટિએ એકદમ સભ્ય રીતે વર્તવાનું છે. એટલે બંને સાથે ચાલશે, પણ એકબીજા સામે જોશે નહીં. આ મોટો ડોળ છે, એકબીજા સામે ન જોવાનો ડોળ. આંખોની ઇન્દ્રિયો સિવાય સાડા પાંચ ફૂટના શરીરમાં રહેલો એક એક કોષ, એક એક પેશીનું ધ્યાન અને ઝુકાવ બાજુમાં સમાંતર ચાલતી આકૃતિ પર છે. પણ નહીં, હાથ પકડવાનો નથી. જ્યાં સુધી સેફ પ્લેસ આવી ન જાય ત્યાં સુધી અડધો ફૂટ દૂર રહેવાનું છે. વિરાટવાચકો, એ અડધો ફૂટ એટલે કેટલું અંતર? એક વેંત? છ-સાત ઇંચ? ના. એ બે ચાલી રહેલાં પ્રેમીઓની વચ્ચેની અડધો ફૂટ જેટલી ખાલી જગ્યામાં સાત સમંદર સમાઈ જાય ને એનો ઘૂઘવાટ પણ શમી જાય. એ બંને રાહ જોતાં હોય કે ક્યારે એકાંતવાળી જગ્યા આવે અને તે બંને એકબીજા માટે મોઝિસ બનીને એ સમંદર આખો ઓળંગી જાય.
પછી? એ બંને ગેટથી લઈને લિફ્ટ સુધીનો દુનિયાનો સૌથી લાંબો રસ્તો પાર કરીને પહોંચ્યાં. લિફ્ટ આવી. છોકરી છોકરાને દોરી જાય છે. લિફ્ટ સિમ્બોલ છે - પ્રેમમાં ઉપર ઊઠવાનો સંકેત. લિફ્ટની ક્લોઝ્ડ સ્પેસમાં એન્ટર થયાં અને બીજું કોઈ નથી એ જોયા પછી એ બંધ જગ્યામાં સર્વોત્તમ મુક્તિનો અહેસાસ થયો. પેલાની તો શું હિંમત ચાલવાની, એટલે પેલીએ હાથ લંબાવ્યો અને છોકરાને પહેલો સ્પર્શ થયો. બસ. છોકરો ત્યાં જ ઢોળાઈ ગયો. વિખેરાઈ ગયો. ઢગલો થઈને વેરાઈ ગયો. લિફ્ટ હવે ઉપર આકાશના કોઈ એક સ્તર ઉપર આવીને ઊભી રહેશે. ત્યાંથી છોકરીના જ સ્વર્ગનુમા ઘરમાં પ્રવેશવાનું છે. પેલા પીગળી ગયેલા છોકરાનું થશે શું? એ ગૃહપ્રવેશ પણ કરી શકશે? અંદર જઈ શક્યો તો પછી એની હાલત શું થશે?