ગુજરાતના દક્ષિણ દિશામાં આવેલો ડાંગ જિલ્લો એટલે પ્રકૃતિનો અખૂટ ખજાનો. ઘનઘોર જંગલો, વાંસનાં વનો, વાંકાચૂકા રસ્તાઓ, ગગનચુંબી પહાડો અને આહ્લાદક ઝરણાંઓથી આચ્છાદિત ડાંગ માત્ર તેના નૈસર્ગિક સૌંદર્ય માટે જ નહીં, પરંતુ પોતાની આગવી આદિવાસી સંસ્કૃતિ અને પૌરાણિક કથાઓ માટે પણ વિશ્વભરમાં જાણીતું છે. ડાંગ જિલ્લાના મુખ્યમથક આહવા તાલુકામાં વસેલું અંજનીકુંડ એક એવું જ શાંત, સુંદર અને અત્યંત આધ્યાત્મિક મહત્ત્વ ધરાવતું પૌરાણિક ગામ છે. આ જગ્યા કુદરતી સૌંદર્યથી ભરપૂર છે. અહીં મોટા મોટા રિસોર્ટ નથી, પણ કુદરતી સૌંદર્ય એટલું સરસ છે કે ત્યાં જનાર બધા એના પ્રેમમાં પડી જાય છે.   

 પૌરાણિક ઇતિહાસ અને ધાર્મિક મહત્ત્વ   

અંજનીકુંડનો ઇતિહાસ સીધો ત્રેતાયુગ અને રામાયણ કાળ સાથે જોડાયેલો માનવામાં આવે છે   

ભગવાન હનુમાનજીનું જન્મસ્થળ : સ્થાનિક માન્યતાઓ અને પૌરાણિક ગ્રંથો અનુસાર આ વિસ્તાર રામાયણ કાળનું `દંડકારણ્ય' જંગલ છે. અંજનકુંડ ગામ એ જ પવિત્ર ભૂમિ છે જ્યાં ભગવાન હનુમાનજીનાં માતા અંજની દેવી નિવાસ કરતાં હતાં.   

અંજનીકુંડ અને અંજની પર્વત : ગામમાં એક પ્રાચીન જળકુંડ આવેલો છે, જેને અંજનીકુંડ કહેવામાં આવે છે. લોકવાયકા મુજબ માતા અંજની આ કુંડના પવિત્ર જળમાં સ્નાન કરતાં હતાં. કુંડની પાસે આવેલી અંજની ટેકરી/પહાડ પર એક પ્રાચીન ગુફા છે, જ્યાં માતા અંજનીએ પુત્રપ્રાપ્તિ માટે ભગવાન શિવની ઘોર તપસ્યા કરી હતી અને ત્યારબાદ અહીં સંકટમોચન હનુમાનજીનો જન્મ થયો હતો.   

ડાંગમાં જોવાલાયક મુખ્ય સ્થળો   

અંજની કુંડ અને માતા અંજની મંદિર : ગામમાં આવેલો આ પવિત્ર કુંડ અને તેની નજીક આવેલું માતા અંજની તથા બાળ હનુમાનજીનું સુંદર મંદિર શ્રદ્ધાળુઓ માટે પરમ આસ્થાનું કેન્દ્ર છે. અહીંની શાંતિ મનને અદ્ભુત આત્મિક સુકૂન આપે છે.   

અંજની પર્વત અને ગુફા : એડવેન્ચર અને ટ્રેકિંગના શોખીનો માટે આ પહાડ પર ચડીને પૌરાણિક ગુફા સુધી જવું એક રોમાંચક અનુભવ છે.   

સાપુતારા : અંજનીકુંડથી આશરે 40થી 45 કિમીના અંતરે આવેલું ગુજરાતનું એકમાત્ર હિલસ્ટેશન, જ્યાં સાપુતારા લેક, સનરાઇઝ પોઇન્ટ, સનસેટ પોઇન્ટ અને રોપ-વે મુખ્ય આકર્ષણ છે.   

ગિરા ધોધ : વઘઈ નજીક આવેલો આ અદ્ભુત ધોધ ચોમાસામાં પોતાના પૂરા ભવ્ય રૂપમાં ખીલી ઊઠે છે અને પ્રવાસીઓને મંત્રમુગ્ધ કરે છે.   

મહાલ બરડીપાડા અભયારણ્ય : પ્રકૃતિપ્રેમીઓ માટે ઘનઘોર જંગલ, પક્ષીદર્શન અને કેમ્પસાઇટનો આનંદ લેવા માટેનું શ્રેષ્ઠ સ્થળ.   

ડાંગ દરબાર અને આદિવાસી સંસ્કૃતિ : ડાંગના આદિવાસીઓનું પરંપરાગત `ડાંગી નૃત્ય' અને તેમનું સાદગીપૂર્ણ જીવન પ્રવાસીઓને આકર્ષિત કરે છે.   

મુલાકાત લેવાનો શ્રેષ્ઠ સમય અને ખાણીપીણી

આ જગ્યાએ આવવાનો શ્રેષ્ઠ સમય જુલાઇથી ઓક્ટોબર અને શિયાળામાં નવેમ્બરથી ફેબ્રુઆરીનો છે. આ સમયે ડાંગ જિલ્લો લીલીછમ ચાદર ઓઢી લે છે. ડાંગની મુલાકાત વખતે સ્થાનિક આદિવાસી વાનગીઓ સ્વાદ લેવો ન ભુલવો. 


આવી જ પોસ્ટ વાંચવા માટે ક્લિક કરો