આજે 15 જુલાઈના રોજ જે પોતે 12 વર્ષ પૂરા કરવાનો છે તે યુવાનોની ચિંતા કરતો વિશ્વ `યુવા' કૌશલ્ય દિવસ 2014માં સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભા દ્વારા સ્થાપિત કરવામાં આવ્યો હતો. વૈશ્વિક સ્તરે માન્યતા પ્રાપ્ત દિવસ `યુવાનો'ને ભવિષ્યમાં રોજગાર, યોગ્ય કાર્ય અને ઉદ્યોગસાહસિકતા માટે તકનીકી, વ્યાવસાયિક અને ડિજિટલ કૌશલ્યોથી સજ્જ કરવાના વ્યૂહાત્મક મહત્ત્વની ઉજવણી કરે છે. ભવિષ્યમાં યોગ્ય રોજગાર, વળતર આપતું કાર્ય અને ઉદ્યોગસાહસિકતા માટે યુવાનોને કૌશલ્યોથી સજ્જ કરવાના મહત્ત્વપૂર્ણ મહત્ત્વ વિશે વૈશ્વિક જાગૃતિ લાવવા માટે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર દ્વારા તેની સ્થાપના કરવામાં આવી હતી. આશા છે કે શિક્ષણને વાસ્તવિક દુનિયાના કાર્યબળ સાથે જોડવાથી યુવાનોને નોકરીઓ સુરક્ષિત કરવામાં અને ટકાઉ આજીવિકા બનાવવામાં મદદ મળશે.  

આ પહેલાં સ્થાપના થયાનાં આ 12 વર્ષમાં વૈશ્વિક ટેક્નિકલ અને વ્યાવસાયિક શિક્ષણ અને તાલીમ (TVET) ક્ષેત્રે સફળતાપૂર્વક ઉન્નતિ કરી છે. ઝડપથી વિકસતી ડિજિટલ, ગ્રીન અને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ-સંચાલિત અર્થતંત્રો સાથે તાલીમને સંરેખિત કરીને યુવાનોની અલ્પ રોજગારીનો સીધો સામનો કર્યો છે. વૈશ્વિક ચળવળે અનેક મુખ્ય સીમાચિહ્નો હાંસલ કર્યાં છે. જેમ કે, નીતિ અને વૈશ્વિક હિમાયત કરી છે. સરકારો, યુએન એજન્સીઓ (જેમ કે યુનેસ્કો અને ILO) અને ખાનગી ક્ષેત્રોને એક કર્યા છે, જેથી વૈશ્વિક યુવા બેરોજગારીને તેના 21મી સદીના સૌથી નીચા સ્તરે ઘટાડી શકાય, શ્રમ બજારમાં માંગ-પુરવઠાના નિર્ણાયક અંતરને દૂર કરી શકાય. ઊભરતી તકનીકોનું એકીકરણ કરતા કાર્યક્રમોએ આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI), વર્ચ્યુઅલ રિયાલિટી (VR) અને ગ્રીન એનર્જીને વ્યાવસાયિક તાલીમમાં સમાવીને ડિજિટલ યુગમાં અનુકૂલન સાધ્યું છે, યુવાનોને આવતી કાલની નોકરીઓ માટે તૈયાર કર્યા છે. ભારતના સ્કિલ ઇન્ડિયા મિશન અને STRIVE યોજના જેવી પહેલોએ વિશાળ સ્થાનિક ઇકોસિસ્ટમ બનાવી છે, જે લાખો લોકોને આધુનિક વ્યવસાયોમાં તાલીમ આપે છે અને તેમને સીધા નોકરીદાતાઓ સાથે જોડે છે. વર્લ્ડ સ્કિલ્સ ચેમ્પિયન્સ ટ્રસ્ટ જેવાં પ્લેટફોર્મે યુવા વેપારીઓને રાષ્ટ્રીય TVETને આકાર આપવા માટે અવાજ આપ્યો છે, યુવા સશક્તીકરણ કર્યું છે; વ્યૂહરચનાઓ અને કૌશલ્ય માટે વૈશ્વિક મંચ પર આવનારી પેઢીઓને માઈક આપ્યું છે.   

એક સવાલ એ છે કે યુવા કોને કહેવાય? યુવા એટલે યુવક, જવાન, તરુણ પુરુષ. યુવાની મૂળભૂત રીતે બાળપણ અને પુખ્તાવસ્થા વચ્ચેના જીવનના સમયગાળાને દર્શાવે છે. વૃદ્ધિ, વિકાસ, સંક્રમણ અને યુવાનીના જોમ દ્વારા વર્ગીકૃત થયેલ છે. વળી, અહીં યુવાની કોઈ સાર્વત્રિક વ્યાખ્યા નથી. આંકડાકીય, સંગઠનાત્મક, સાંસ્કૃતિક દૃષ્ટિકોણના આધારે વય શ્રેણી બદલાય છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્ર 15થી 24, વિશ્વ આરોગ્ય સંગઠન (WHO) 10થી 24, તેમાંય ખાસ કરીને, 10થી 19 વયનાને કિશોરો અને 15થી 24 વયનાને યુવા કહે છે. જ્યારે આફ્રિકન યુવા ચાર્ટર તો 15થી માંડી 35 વર્ષની વ્યક્તિને યુવા કહે છે. રાષ્ટ્રમંડળ તેમજ ભારતની રાષ્ટ્રીય યુવા નીતિ 15થી 29 વર્ષની આયુની વ્યક્તિને યુવા કહેવાનું પસંદ કરે છે. સમાજશાસ્ત્રીય સંદર્ભ, ઘણીવાર બાળપણ અને સંપૂર્ણ પુખ્ત સ્વતંત્રતા વચ્ચે સંક્રમણની સામાજિક સ્થિતિને યુવાની તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરે છે.  

`પાકા ઘડે કાંઠલો (કાંઠા) ન ચડે' એ એક જાણીતી ગુજરાતી કહેવત છે. સ્કિલ મતલબ કુશળતા, પ્રાવીણ્ય પ્રાપ્ત કરવા માટે ઇચ્છાશક્તિ જોઈએ. ભણીએ નહીં, ગણીએ નહીં અને મોટા થઈએ ત્યારે માથે જવાબદારી આવે ત્યારે નોકરી ધંધો મળે નહીં. બેરોજગારીનાં ગાણાં ગાવાં અને આંદોલનો કરવા કરતાં યોગ્ય ઉંમરે કાંઠલો ચડાવવાની કોશિશ કરવી એ જ આજના સમયની માંગ છે. ભારતની સરકાર, યુએન એજન્સીઓ અને ખાનગી ક્ષેત્રો કેટલાક પ્રયત્નો કરે જ છે. કૌશલ્ય પ્રાપ્ત યુવાઓ પેદા કરવા, તક ઝડપી, આવડત મેળવી, રોજગારી મેળવવી છે કે સરકારી નોકરીને જ રોજગારી માની બેરોજગાર ગણાવવું છે તે યુવાઓએ નક્કી કરવાનું છે. 

આવી જ પોસ્ટ વાંચવા માટે ક્લિક કરો