હિન્દી સિનેમામાં દિગ્દર્શક અને સ્વપ્નદૃષ્ટા ફિલ્મ નિર્માતાઓએ સ્ત્રી પાત્રોને આધુનિક, શહેરી મહિલાઓ તરીકે રજૂ કરી પરંપરાગત ભારતીય પોશાકને પડકાર ફેંક્યો. આવા દિગ્દર્શક અને સ્વપ્નદૃષ્ટા ફિલ્મ નિર્માતાઓમાં `શોમેન' રાજ કપૂર પણ હતા, જેમણે પોતાની નાયિકાઓને ખુલ્લા અથવા પારદર્શી કપડાં પહેરાવીને સીમાઓ ઓળંગી, તેને કલાત્મક અભિવ્યક્તિ અને સિનેમેટિક ક્લાસીકિઝમના મિશ્રણ તરીકે રજૂ કરી. તેમની ફિલ્મો `સૌંદર્યલક્ષી શૃંગારિકતા' નામે સ્ત્રી સ્વરૂપને દૃશ્યમાં ઉન્નત કરવા માટે પ્રખ્યાત છે. 1960ના દાયકામાં ભારતીય સંસ્કૃતિથી વિપરીત પહેરવેશનો ટ્રેન્ડ શરૂ થયો હતો. રાજ કપૂરે ઓનસ્ક્રીન કામુકતા અને ગ્લેમરનો એક નવો યુગ રજૂ કર્યો. અભિનેત્રીઓને આધુનિક, મુક્ત પાત્રો દર્શાવવા માટે વધુ બોલ્ડ, શરીરને ગળે લગાવતા કે ગળેથી નીચે ઉતારતા પોશાક પહેરાવ્યા.
બોલો, આ હિરોઇનોનાં ટૂંકાં થતાં વસ્ત્રોના જમાનામાં, મિનિ સ્કર્ટના કારણે એક અભિનેત્રીના હાથમાંથી ફિલ્મ સરી રહી હતી! આ અભિનેત્રીનું નામ ઝિનત અમાન. ફિલ્મ ઉદ્યોગમાં નાની ભૂમિકાઓથી શરૂઆત કરનારી આ અભિનેત્રીએ 1970ના દાયકાના અંતમાં મોટી સફળતા પ્રાપ્ત કરતી ફિલ્મમાં મુખ્ય ભૂમિકા મેળવવા માટે સંઘર્ષ કરવો પડ્યો હતો, પરંતુ ટૂંક સમયમાં જ તેનાં મજબૂત પાત્રો દ્વારા ધ્યાન ખેંચ્યું હતું. ફેમિના મિસ ઈન્ડિયા, મિસ એશિયા પેસિફિક ઇન્ટરનેશનલ સ્પર્ધામાં ભાગ લીધા પછી અભિનય સાથે પોતાની કારકિર્દીની શરૂઆત કરી, 1970માં દેવ આનંદ સાથે અભિનય કરતી ફિલ્મ `ધ એવિલ વિધીન'થી શરૂઆત કરી. જોકે, આ ફિલ્મ વ્યાવસાયિક રીતે નિષ્ફળ
ગઈ હતી. દેવ આનંદ અને મુમતાઝ અભિનીત ફિલ્મ હરે રામા હરે કૃષ્ણામાં તેના અભિનય દ્વારા નોંધપાત્ર ઓળખ મળી. બળવાખોર, ધૂમ્રપાન કરતી જેનિસ, અમન ફિટેડ બેલ-બોટમ્સ, ક્રોપ ટોપ્સ, મોટા સનગ્લાસ અને ફ્રિન્જ હેરકટ સાથે દૃશ્યમાં ધૂમ મચાવી રહી હતી. તેનો દેખાવ તરત જ હિપ્પી એન્થમ બની ગયો. ઝિનત અમાને બોલિવૂડની નાયિકાના કપડામાં ક્રાંતિ લાવી દીધી હતી. તે ભારતીય પડદા પર પશ્ચિમી ફેશન, બોલ્ડ ટેલરિંગ અને નિઃશંક કામુકતા લાવનાર અગ્રણી વ્યક્તિ હતી. યાદોં કી બારાત (1973), ફિગર-હગિંગ વેસ્ટર્ન ડ્રેસ પહેરીને અને ગ્લેમરસ, બોડી-સ્કિમિંગ ગાઉનમાં ચાર્ટ-ટોપિંગ ટ્રેક `ચુરા લિયા હૈ' રજૂ કરીને યુવા આઇકોન બની. ધ ગ્રેટ ગેમ્બલર (1979)માં તેના મોટાભાગનાં કપડાંમાં સ્વિમવેર અને ડૂબકી મારતા નેકલાઇનનો સમાવેશ થાય છે. તે યુગની ડિસ્કો-ગ્લેમ દિવા તરીકે મજબૂત બની ગઈ હતી.
તેની ઇમેજ દર્શકોમાં બોલ્ડ હિરોઈન તરીકે બંધાઈ ગઈ હતી. સાથે જ ફિલ્મી વર્તુળોમાં પણ ઝિનત એટલે દેખાવે અને પહેરવેશે `ખુલ્લી' એવો જ ખ્યાલ પ્રવર્તતો. જ્યારે રાજ કપૂર ફિલ્મ સત્યમ્ શિવમ્ સુંદરમ્ બનાવતા હતા ત્યારે ઝિનતનો મિનિ સ્કર્ટ અને બૂટ પહેરતો આધુનિક દેખાવ, ફિલ્મના આઇકોનિક પાત્ર `રૂપા' તરીકે કાસ્ટ કરવામાં અવરોધ તરીકે જોવામાં આવ્યો હતો. તેની લોકપ્રિયતા હોવા છતાં, રાજ કપૂરે શરૂઆતમાં તેને આ ભૂમિકા માટે ધ્યાનમાં લીધી ન હતી, કેમ કે તેમને લાગ્યું હતું કે તેની સમકાલીન છબી તેમના પરંપરાગત પાત્ર સાથે બંધબેસતી નથી. તેની સ્થાપિત, આધુનિક ગ્લેમરસ મિનિ સ્કર્ટ છબીને કારણે રાજ કપૂર ઝિનતને રૂપા તરીકે કાસ્ટ કરવામાં ખચકાટ અનુભવતા હતા ત્યારે તે પાત્રમાં રૂપાંતરિત થઈ શકે છે તે સાબિત કરવા માટે ઝિનત અમાને પરંપરાગત ઘાઘરા પહેરીને આરકે સ્ટુડિયોમાં લુક ટેસ્ટમાં હાજરી આપી હતી અને પાત્રના ડાઘનું અનુકરણ કરવા માટે મેકઅપથી પોતાનો ચહેરો કાળો કર્યો હતો. તેના સમર્પણથી પ્રભાવિત થઈને, રાજ કપૂરે તેને કાસ્ટ કરી અને સાઇનિંગ રકમ તરીકે સોનાની ગિની ભેટમાં આપી.
જોકે, ફિલ્મ માટે ભાનુ અથૈયા દ્વારા ડિઝાઇન કરાયેલા ઝિનત અમાનના બોલ્ડ, કામુક પોશાકોને કારણે વિવાદ થયો હતો. ફિલ્મને અશ્લીલ ગણી ટીકાઓનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. છેને કમાલ? જે હિરોઈનને મિનિ સ્કર્ટ પહેરનારી ઇમેજને કારણે રાજ કપૂર પાત્ર માટે લાયક જ નહોતા માનતા, તે પાત્રને નિર્માતા-નિર્દેશક રાજકપૂરે જ ફિલ્મમાં એવાં એવાં કપડાં પહેરાવ્યાં હતાં કે ફિલ્મ જ અશ્લીલ હોવાનો વિવાદ ઊભો થયો હતો! ઝિનતે પાછળથી જણાવ્યું હતું `કામુકતા તેના પાત્રના વર્ણનનો એક અભિન્ન ભાગ હતી.'
આવી જ પોસ્ટ વાંચવા માટે ક્લિક કરો