EU સાથે ફ્રી ટ્રેડ એગ્રીમેન્ટ (FTA) બાદ ભારત હવે વૈશ્વિક વેપાર ક્ષેત્રે વધુ મજબૂત સ્થિતિમાં જોવા મળી રહ્યું છે. તાજેતરમાં મળેલી માહિતી અનુસાર, ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે લાંબા સમયથી ચાલી રહેલી વેપાર કરારની વાટાઘાટો હવે અંતિમ તબક્કામાં છે. બંને દેશોના અધિકારીઓએ નોંધપાત્ર પ્રગતિ થઈ હોવાનું જણાવ્યું છે અને ટૂંક સમયમાં સકારાત્મક પરિણામોની અપેક્ષા વ્યક્ત કરી છે.
ભારતે પોતાનો પ્રસ્તાવ અમેરિકાને રજૂ
અહેવાલો અનુસાર જણાવા મળ્યું છે કે ભારતે પોતાની તરફથી કરવાનું બધું પૂરું કરી દીધું છે. ભારતે પોતાનો પ્રસ્તાવ અમેરિકાને રજૂ કરી દીધો છે અને હવે વોશિંગ્ટનના પ્રતિસાદની રાહ જોવામાં આવી રહી છે. વરિષ્ઠ સરકારી અધિકારીઓનું કહેવું છે કે હવે “બોલ અમેરિકાના કોર્ટમાં છે”, એટલે કે આગામી પગલું અમેરિકા તરફથી લેવામાં આવશે.
તણાવમાં ઘટાડો, સહકારમાં વધારો
છેલ્લા કેટલાક સમયથી ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે વેપાર મુદ્દે તણાવ જોવા મળતો હતો. પરંતુ હાલની સ્થિતિ જોતા એવું લાગી રહ્યું છે કે બંને દેશો વચ્ચે સહમતિ તરફ આગળ વધવામાં આવી રહ્યું છે. બુધવારે ટોપના અધિકારીઓએ સ્પષ્ટ કહ્યું હતું કે વાટાઘાટોમાં નોંધપાત્ર પ્રગતિ થઈ છે અને કોઈ નક્કર નિષ્કર્ષ હવે દૂર નથી.
EU અને US – બંને મહત્વના ભાગીદાર
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, ભારત EU અને અમેરિકા બંને સાથેના વેપાર કરારોને એકબીજાના વિરોધી તરીકે નથી જોતું. સરકારની સ્પષ્ટ પ્રાથમિકતા એ છે કે બંને મોટા બજારોમાં ભારતીય નિકાસ વધે. આથી દેશમાં રોજગારની તકો વધશે અને વિદેશી રોકાણને પણ પ્રોત્સાહન મળશે.
WTO દબાણ અને નવા અભિગમ
વિશ્વ વેપાર સંગઠન (WTO)ના MFN (Most Favoured Nation) આધારિત માળખા પર વૈશ્વિક દબાણ વધી રહ્યું છે. આવી સ્થિતિમાં અનેક દેશો હવે દ્વિપક્ષીય અને બહુપક્ષીય વેપાર કરારો તરફ વધુ ઝુકી રહ્યા છે. ભારત પણ આ જ અભિગમ અપનાવી રહ્યું છે. સરકારનું માનવું છે કે અલગ-અલગ મહત્વના ભાગીદારો સાથે કરાર કરીને નિકાસકારો અને રોકાણકારોને વધુ બજાર ઍક્સેસ અને નિશ્ચિતતા આપી શકાય.
અંતિમ તબક્કાની વાટાઘાટો
જ્યારે ભારત-EU કરાર પર રાજકીય સ્તરે સહમતિ થઈ ગઈ છે, ત્યારે અમેરિકા સાથેના કરાર પર હજી તકનીકી અને ઔપચારિક સ્તરે ચર્ચા ચાલુ છે. જોકે અધિકારીઓનું માનવું છે કે વાતચીત હવે સફળતા તરફ આગળ વધી રહી છે. સારાંશમાં કહીએ તો, ભારત વૈશ્વિક વેપારમાં મજબૂત સ્થાન મેળવવાની દિશામાં ઝડપથી આગળ વધી રહ્યું છે. EU પછી હવે અમેરિકા સાથેનો વેપાર કરાર સફળ થાય તો તે ભારતીય અર્થતંત્ર માટે મોટી સિદ્ધિ સાબિત થઈ શકે છે.
આ પણ વાંચો : ભારતને ફાયદો થયો છે…’ Trumpની પાર્ટીના સાંસદોએ ભારત–EU કરારને ગણાવ્યો ગેમચેન્જર
