મે મહિનાથી ચીન અને હોંગકોંગના શેરબજારોના કુલ મૂલ્યમાં આશરે $2.4 ટ્રિલિયનનો ઘટાડો થયો છે. 

શેર પત્તાના ઢગલાની જેમ ધડામ 

ચીને આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સની દુનિયામાં અમેરિકા સાથે સ્પર્ધા કરવા માટે ભારે રોકાણ કર્યું. સરકારે એક ખાસ રોકાણ ભંડોળ બનાવ્યું, કંપનીઓએ નવા AI મોડેલ વિકસાવ્યા, અને રોબોટિક્સથી લઈને ડેટા સેન્ટર સુધીની દરેક બાબતમાં ભારે રોકાણ કર્યું. ઉદ્દેશ્ય એ સુનિશ્ચિત કરવાનો હતો કે અમેરિકા ભવિષ્યની ટેકનોલોજી પર પ્રભુત્વ ન રાખે. પરંતુ હવે ચીનના પૈસા ખતમ થઈ ગયા છે. ચીની AI અને ટેકનોલોજી કંપનીઓના શેર પત્તાના ઢગલા જેવા ઘટી રહ્યા છે. 

શેર બજારમાં ઉદાસીનતા 

શાંઘાઈ સ્ટોક એક્સચેન્જમાં ટેકનોલોજી અને નવીનતા કંપનીઓને ટ્રેક કરતો STAR 50 ઇન્ડેક્સ જૂન મહિનાથી લગભગ 40% ઘટ્યો છે. આ જ સમયગાળા દરમિયાન અન્ય મોટી કંપનીઓના સૂચકાંકોમાં પણ આશરે 20% ઘટાડો થયો છે. મે મહિનાથી, ચીન અને હોંગકોંગના શેરબજારોનું કુલ બજાર મૂલ્ય આશરે $2.4 ટ્રિલિયન ઘટ્યું છે. આ રકમ ભારતીય રૂપિયામાં ઘણા લાખ કરોડ રૂપિયા થાય છે. ગોલ્ડમેન સૅક્સના ડેટાને ટાંકીને, અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે AI શેરો ચીન અને હોંગકોંગના શેરબજારોના કુલ મૂલ્યમાં 40% થી વધુ હિસ્સો ધરાવે છે. તેથી, AI શેરોમાં ઘટાડાની અસર સમગ્ર બજાર પર પડી રહી છે.

આવકના પ્રવાહમાં વિધ્ન કેમ ?

ચીનના સ્થાનિક અર્થતંત્રમાં માંગ નબળી છે એટલે કે લોકો ઘણા ક્ષેત્રોમાં ખર્ચ કરવામાં સાવધ રહે છે. આ ટેકનોલોજી કંપનીઓને પણ અસર કરે છે. કંપનીઓ AI સોફ્ટવેર અને અન્ય સેવાઓ વિકસાવી શકે છે, પરંતુ જો ગ્રાહકો તેનો ઉપયોગ કરવા માટે વધુ ચૂકવણી નહીં કરે, તો કમાણી મર્યાદિત થઈ શકે છે. યુએસમાં વધતા વ્યાજ દરો અને ચીનમાં નબળી સ્થાનિક માંગને કારણે કંપનીઓની ચિંતાઓ પણ વધી છે. નફાના માર્જિનનો અર્થ એ છે કે જો કોઈ કંપની ₹100 કમાય છે અને તેનો વ્યવસાય ચલાવવા માટે ₹90 ખર્ચ કરે છે, તો તેની પાસે ₹10 બાકી છે. જો ખર્ચ વધે છે અથવા ગ્રાહકો ઓછા ચૂકવે છે, તો કંપનીની બચત ઘટે છે. 

યુએસ પ્રતિબંધો ચીનની ચિંતાઓ વધારી 

ચીની કંપનીઓ માટે બીજો પડકાર યુએસ ટેકનોલોજી પ્રતિબંધો છે. ધ ગાર્ડિયનના મતે, યુએસે રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા ચિંતાઓને ટાંકીને ચીનમાં બનેલા હ્યુમનોઇડ રોબોટ્સ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે. તે ડેટા સેન્ટરોમાં વપરાતા ચાઇનીઝ સાધનો પર પ્રતિબંધો લાદવાનું પણ વિચારી રહ્યું છે. AI વ્યવસાયો માટે માત્ર સોફ્ટવેર પૂરતું નથી. તેના માટે ચિપ્સ, સર્વર્સ, ડેટા સેન્ટર્સ અને અન્ય સાધનોની જરૂર પડે છે. યુએસ બજારમાં ચાઇનીઝ ઉત્પાદનોની ઍક્સેસ મર્યાદિત કરવાથી કંપનીઓ માટે ત્યાં તેમનો વ્યવસાય વિસ્તારવાનું મુશ્કેલ બની શકે છે.

આ પણ વાંચોઃ ચૂંટણીમાં મોંઘવારી કે યુદ્ધ નહીં, પણ આ વિવાદિત મુદ્દાઓ પર થઇ રહ્યુ છે મતદાન