વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી 13 થી 18 જૂન સુધી ફ્રાન્સ અને સ્લોવાકિયાના મહત્વપૂર્ણ પ્રવાસે રવાના થઈ ગયા છે. આ મુલાકાતનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ભારત અને ફ્રાન્સ વચ્ચેના દ્વિપક્ષીય સંબંધોને વધુ મજબૂત બનાવવાનો છે. પીએમ મોદીનો આ પ્રવાસ માત્ર રાજદ્વારી શિષ્ટાચાર નથી, પરંતુ તે સંરક્ષણ, વેપાર, ટેકનોલોજી, ઊર્જા અને રોકાણ જેવા મહત્વના ક્ષેત્રો પર કેન્દ્રિત છે. યુરોપમાં ફ્રાન્સ ભારતનો એક અત્યંત વિશ્વસનીય અને મોટો વ્યૂહાત્મક મિત્ર બની ચૂક્યો છે. હાલમાં બંને દેશો વચ્ચે 15 અબજ ડોલરથી વધુનો દ્વિપક્ષીય વેપાર ખૂબ જ સંતુલિત રીતે આગળ વધી રહ્યો છે.
ફ્રાન્સ પાસેથી કેમિકલ પ્રોડક્ટ્સની આયાત
જ્યારે પણ ફ્રાન્સ પાસેથી ખરીદીની વાત આવે છે, ત્યારે સામાન્ય લોકોના મનમાં સૌથી પહેલું નામ 'રાફેલ ફાઇટર જેટ' (Rafale Fighter Jet) નું આવે છે. જો કે, ભારત અને ફ્રાન્સ વચ્ચેનો સંરક્ષણ સહયોગ માત્ર વિમાનો પૂરતો મર્યાદિત નથી. આ પહેલા ભારતીય વાયુસેના મિરાજ-2000 (Mirage-2000) નો ઉપયોગ કરી ચૂકી છે અને નૌસેના માટે સ્કોર્પીન ક્લાસ સબમરીન પણ આ ભાગીદારીનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે. આ સિવાય ભારત ફ્રાન્સ પાસેથી એરક્રાફ્ટ, સ્પેસક્રાફ્ટ અને તેના સ્પેરપાર્ટ્સ, મશીનરી, બોઈલર, ઈલેક્ટ્રિકલ સાધનો, મેડિકલ અને સર્જિકલ ઇન્સ્ટ્રુમેન્ટ્સ તેમજ હાઈ-વેલ્યુ કેમિકલ પ્રોડક્ટ્સની મોટા પાયે આયાત કરે છે.
ફ્રાન્સમાં ભારતની પ્રોડક્ટની ભારે માંગ
બીજી તરફ, એવો ભ્રમ છે કે આ વેપાર માત્ર એકતરફી છે, પરંતુ વાસ્તવમાં ભારત પણ ફ્રાન્સને ઘણી મહત્વની વસ્તુઓ નિકાસ કરે છે. નાણાકીય વર્ષ 2023-24 ના આંકડા મુજબ ભારત ફ્રાન્સને મિનરલ ફ્યુઅલ, મિનરલ ઓઈલ, મશીનરી, ઈલેક્ટ્રિકલ સાધનો, ફાર્માસ્યુટિકલ પ્રોડક્ટ્સ (દવાઓ) અને રેડીમેડ ગારમેન્ટ્સ એટલે કે કપડાં મોકલે છે. આ ઉપરાંત ભારતમાં બનેલા સ્માર્ટફોન, ફૂટવેર, જ્વેલરી અને કેમિકલ્સની પણ ફ્રાન્સમાં ભારે માંગ છે.
જો આપણે તાજા આંકડાઓ પર નજર કરીએ તો, નાણાકીય વર્ષ 2023-24 માં બંને દેશો વચ્ચેનો કુલ વેપાર 15 અબજ ડોલરથી વધુ રહ્યો છે, જેમાં ભારતની નિકાસ 7.14 અબજ ડોલર અને ફ્રાન્સમાંથી આયાત અંદાજે 7.9 અબજ ડોલર રહી છે. આ આંકડા દર્શાવે છે કે બંને દેશો વચ્ચે આયાત-નિકાસનું સંતુલન ઘણું મજબૂત છે.
પરસ્પર રોકાણમાં પણ વધારો
માત્ર વેપાર જ નહીં, પરંતુ બંને દેશો વચ્ચે પરસ્પર રોકાણ પણ ઝડપથી વધી રહ્યું છે. ફ્રેન્ચ કંપનીઓ ભારતમાં ઓટોમોબાઈલ, ક્લીન એનર્જી, એન્જિનિયરિંગ અને એરોસ્પેસ ક્ષેત્રે સક્રિય છે, જ્યારે ભારતીય આઈટી (IT) અને સ્ટીલ કંપનીઓ ફ્રાન્સમાં પોતાનો પગપેસારો મજબૂત કરી રહી છે. આગામી સમયમાં સંરક્ષણ ઉત્પાદનોનું સંયુક્ત નિર્માણ, સેમિકન્ડક્ટર, સાયબર સુરક્ષા અને આર્ટિફિશિયલ ઈન્ટેલિજન્સ (AI) જેવા ક્ષેત્રોમાં નવી સંભાવનાઓ ખુલશે, જેના માટે પીએમ મોદીનો આ પ્રવાસ ગેમ ચેન્જર સાબિત થઈ શકે છે.
આ પણ વાંચો:Russia Ukraine War:યુક્રેન 19 લાખ કરોડના દેવામાં ડૂબ્યું, દરેક નાગરિક પર 7 લાખનું કરજ!
