ઇઝરાયલના રાજકારણમાં અરબ પક્ષો પહેલીવાર સંસદમાં સરકાર રચવાના સમીકરણોમાં આટલી નિર્ણાયક ભૂમિકા ભજવતા જોવા મળી રહ્યા છે. તેમણે મોટો નિર્ણય લેતાં બેન્જામિન નેતન્યાહુને સત્તાથી દૂર રાખવા તેમના રાજકીય વિરોધી ગાદી આઇઝનકોટને સમર્થન આપવાની તૈયારી દર્શાવી છે.

ઇઝરાયલમાં નવી સરકારનું ધીમે ધીમે ચિત્ર સ્પષ્ટ થઇ રહ્યું છે. ઇઝરાયલના આરબ પક્ષ 'જોઇન્ટ લિસ્ટ'એ બેન્જામિન નેતન્યાહુના વિરોધી ગાદી આઇઝનકોટને સમર્થન આપવાની જાહેરાત કરી છે. 11 બેઠકો જીતનાર 'જોઇન્ટ લિસ્ટ'નું કહેવું છે કે તે રાષ્ટ્રપતિ ઇસાક હર્ઝોગ સમક્ષ આગામી વડાપ્રધાન તરીકે યાશાર પાર્ટીના અધ્યક્ષ ગાદી આઇઝનકોટના નામની ભલામણ કરશે. આ પહેલાં 'રાઆમ' પાર્ટી પણ ગાદીને સમર્થન આપવાની જાહેરાત કરી ચૂકી છે.

'જોઇન્ટ લિસ્ટ'ને મળી છે 11 બેઠકો

'ધ ટાઇમ્સ ઑફ ઇઝરાયલ'ના 4 નવેમ્બરના અહેવાલ મુજબ, રાઆમ પાર્ટીના પ્રમુખ મન્સૂર અબ્બાસે નિવેદન આપ્યું હતું કે તેઓ રાષ્ટ્રપતિ ઇસાક હર્ઝોગ સમક્ષ આઇઝનકોટને આગામી સરકાર રચવા માટે આમંત્રણ આપવાની ભલામણ કરશે. આ પાર્ટી પાસે 8 બેઠકો છે.

'ધ ટાઇમ્સ ઑફ ઇઝરાયલ'ના અહેવાલ અનુસાર, 'જોઇન્ટ લિસ્ટ'નું કહેવું છે કે તેના ત્રણેય જૂથો વચ્ચે લેવાયેલો આ નિર્ણય નેતન્યાહુ અને તેમની સરકારને ફરી સત્તામાં આવતા રોકવાની જનતાની માગના જવાબરૂપે લેવામાં આવ્યો છે.

પક્ષનું કહેવું છે કે વિપક્ષી જૂથે અત્યાર સુધી નેતન્યાહુની નીતિઓનો વિરોધ કરવા અને અરબ નાગરિકો વિરુદ્ધ કરવામાં આવતાં ઉશ્કેરણીજનક નિવેદનોનો સામનો કરવા પૂરતી ઇચ્છાશક્તિ બતાવી નથી. આમ છતાં, આઇઝનકોટને સમર્થન આપવું જરૂરી છે.

'જોઇન્ટ લિસ્ટ'નું માનવું છે કે ગાદીની સરકાર મજબૂત રીતે રચાવી જોઈએ. તેમના મતે, આ પગલાથી સરકાર બદલાવાની શક્યતા વધી શકે છે અને એવી 'યુનિટી ગવર્નમેન્ટ' રચાવાનું જોખમ ઘટી શકે છે, જેમાં નેતન્યાહુ સત્તામાં યથાવત્ રહે.

'જોઇન્ટ લિસ્ટ'નું એક પ્રતિનિધિમંડળ ટૂંક સમયમાં રાષ્ટ્રપતિ હર્ઝોગ સમક્ષ આ ભલામણ રજૂ કરશે.

નેતન્યાહુ કરતાં આઇઝનકોટને વધુ સાંસદોનું સમર્થન

વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહુની સરખામણીમાં ગાદી આઇઝનકોટને ઇઝરાયલની સંસદના વધુ સભ્યોનું સમર્થન મળી રહ્યું છે. ગાદી આઇઝનકોટ જે ગઠબંધનનું નેતૃત્વ કરી રહ્યા છે, તેને 48 બેઠકો મળી છે. જ્યારે 'જોઇન્ટ લિસ્ટ' પાસે 11 અને 'રાઆમ' પાર્ટી પાસે 8 બેઠકો છે. આ રીતે કુલ મળીને આ ગઠબંધન પાસે 67 બેઠકોનું સમર્થન થઈ રહ્યું છે.

ઇઝરાયલની 120 બેઠકો ધરાવતી સંસદમાં સરકાર રચવા માટે બહુમતીનો આંકડો 61 છે.

આ નવા ઘટનાક્રમ બાદ ગુરુવારે સાંજે તમામ પક્ષો સાથેની વાતચીત પૂર્ણ થયા પછી આઇઝનકોટની સ્થિતિ એવી બની છે કે તેમને વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહુને બદલે રાષ્ટ્રપતિ હર્ઝોગ તરફથી સરકાર રચવાનું આમંત્રણ મળી શકે છે.

હમાસના નિઃશસ્ત્રીકરણને રાઆમ પાર્ટીનું સમર્થન

વામપંથી ડેમોક્રેટ્સ પાર્ટી અને રાઆમ બંનેએ ગાદી આઇઝનકોટના નામની ભલામણ કરી છે. 'ધ જેરુસલેમ પોસ્ટ'ના અહેવાલ મુજબ, વાતચીત દરમિયાન રાઆમના નેતા મન્સૂર અબ્બાસે કહ્યું હતું કે તેમની પાર્ટી હમાસને સંપૂર્ણપણે નિઃશસ્ત્ર કરવાના પક્ષમાં છે. આઇઝનકોટના ગઠબંધનમાં સામેલ થવા માટે તેમણે નક્કી કરેલી ચાર શરતોમાંથી આ એક છે.

હમાસને આતંકવાદી સંગઠન જાહેર કરવા અંગે પૂછવામાં આવતાં અબ્બાસે કહ્યું હતું, "અરબ સમાજ, એક વ્યક્તિ તરીકે હું પોતે અને એકંદરે તમામ અરબ નાગરિકો એક પુલ સમાન છીએ. આવો, આ પુલને તોડીએ નહીં. અમને આતંકવાદના સમર્થક કે દેશદ્રોહી ન બનાવો."

ઉલ્લેખનીય છે કે ઇઝરાયલમાં યોજાયેલી ચૂંટણીમાં કોઈપણ ગઠબંધનને સરકાર રચવા માટે જરૂરી બહુમતી મળી નહોતી. હવે અરબ પક્ષોના સમર્થનથી સરકાર રચવાના સમીકરણો બદલાતા જોવા મળી રહ્યા છે.