અમેરિકા અને ઇઝરાયલ દ્વારા શરૂ કરાયેલા ઓપરેશન “એપિક ફ્યુરી” પછી મધ્ય પૂર્વમાં તણાવ સતત વધી રહ્યો છે. છેલ્લા એક અઠવાડિયામાં થયેલા હવાઈ હુમલાઓ, મિસાઈલ હુમલા અને રાજકીય નિવેદનોને કારણે સમગ્ર વિસ્તાર યુદ્ધ જેવી સ્થિતિમાં પહોંચી ગયો છે. સાતમા દિવસે પણ હુમલા અને ધમકીઓનો સિલસિલો બંધ થયો નથી.
તેહરાન પર હુમલા બાદ તણાવ વધ્યો
28 ફેબ્રુઆરી 2026ના રોજ અમેરિકા અને ઇઝરાયલે ઈરાનની રાજધાની તેહરાનમાં મોટા હવાઈ હુમલા કર્યા. આ હુમલા દરમિયાન ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા આયાતુલ્લાહ અલી ખામેનીના મૃત્યુની માહિતી સામે આવી હતી. આ ઘટનાએ સમગ્ર મધ્ય પૂર્વમાં રાજકીય અને સૈન્ય તણાવને વધુ ગંભીર બનાવી દીધો. આ હુમલાઓ પછી ઈરાને ઇઝરાયલ અને કેટલાક ગલ્ફ દેશો પર મિસાઈલ અને ડ્રોન હુમલા શરૂ કર્યા. જેના કારણે સમગ્ર વિસ્તારમાં સુરક્ષા એલર્ટ જાહેર કરવામાં આવ્યું.
ભારે જાનહાનિ અને લશ્કરી નુકસાન
હુમલા શરૂ થયા ત્યારથી અત્યાર સુધી ઈરાનમાં 1,200થી વધુ લોકોના મોત થયાની માહિતી સામે આવી છે. ઇઝરાયલી સૈન્યનો દાવો છે કે તેણે ઈરાનની લગભગ 80 ટકા હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલી નષ્ટ કરી દીધી છે. અમેરિકાના સૈન્યના જણાવ્યા મુજબ છેલ્લા 72 કલાકમાં ઈરાનના લગભગ 200 સૈન્ય લક્ષ્યો પર હુમલા કરવામાં આવ્યા છે. જેમાં બેલિસ્ટિક મિસાઈલ લોન્ચર અને નૌકાદળના જહાજોનો સમાવેશ થાય છે.
ટ્રમ્પનો મોટો દાવો
અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે દાવો કર્યો છે કે ઈરાનની વાયુસેનાનો લગભગ સંપૂર્ણ નાશ થઈ ગયો છે. તેમના કહેવા મુજબ ઈરાન હવે અગાઉ જેટલી સૈન્ય ક્ષમતા ધરાવતું નથી. ટ્રમ્પે ઈરાનના નેતૃત્વ અંગે પણ નિવેદન આપ્યું હતું. ખામેનીના મૃત્યુ પછી તેમના પુત્ર મોજતબા ખામેની સત્તા સંભાળે તેવી ચર્ચાઓ ચાલી રહી છે, પરંતુ ટ્રમ્પે કહ્યું કે અમેરિકા એવી વ્યક્તિને સમર્થન આપશે જે ઈરાનમાં શાંતિ અને સ્થિરતા લાવી શકે.
ઈરાનની ચેતવણી
ઈરાનની સુપ્રીમ નેશનલ સિક્યુરિટી કાઉન્સિલના સચિવ અલી લારીજાનીએ અમેરિકાને કડક ચેતવણી આપી છે. તેમણે કહ્યું કે જો અમેરિકા જમીન પરથી હુમલો કરશે તો હજારો અમેરિકન સૈનિકોને નુકસાન થશે. ઈરાનના વિદેશ પ્રધાન અબ્બાસ અરાઘચીએ પણ સ્પષ્ટ કહ્યું કે અમેરિકા સાથે હાલ કોઈ પ્રકારની વાટાઘાટ કરવાની શક્યતા નથી.
ગલ્ફ દેશોમાં પણ તણાવ
- ઈરાનના હુમલાઓ બાદ ગલ્ફ દેશોમાં પણ એલર્ટ જાહેર કરવામાં આવ્યું છે.
- કુવૈત અને યુએઈએ અનેક મિસાઈલ અને ડ્રોનને અવરોધ્યા હોવાનું જણાવ્યું.
- બહેરીનમાં તેલ રિફાઈનરી પર હુમલો થતાં આગ લાગી હતી.
- કતારની રાજધાની દોહામાં પણ વિસ્ફોટના અવાજો સંભળાયા હતા.
- આ સ્થિતિ વચ્ચે હજારો અમેરિકન નાગરિકો મધ્ય પૂર્વ છોડીને જઈ રહ્યા છે. સરકાર તેમને બહાર કાઢવા માટે ખાસ ફ્લાઇટ્સની વ્યવસ્થા કરી રહી છે.
ઇઝરાયલનો લેબનોન પર હુમલો
આ દરમિયાન ઇઝરાયલે લેબનોનમાં હિઝબુલ્લાહના ઠેકાણાઓ પર ભારે બોમ્બમારો શરૂ કર્યો છે. બેરૂતના દક્ષિણ વિસ્તારમાં લોકોને સ્થળાંતર કરવાની ચેતવણી આપવામાં આવી છે. ઇઝરાયલી સૈન્યના જણાવ્યા મુજબ તેમણે કમાન્ડ સેન્ટર, ડ્રોન બેઝ અને હિઝબુલ્લાહના અન્ય સૈન્ય ઠેકાણાઓને નિશાન બનાવ્યા છે.
વૈશ્વિક અસર
આ યુદ્ધનો અસર માત્ર મધ્ય પૂર્વ સુધી મર્યાદિત નથી. વૈશ્વિક તેલ બજાર, આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર અને નાણાકીય બજારો પર પણ તેની અસર જોવા મળી રહી છે. સેન્ટર ફોર સ્ટ્રેટેજિક એન્ડ ઇન્ટરનેશનલ સ્ટડીઝ (CSIS) મુજબ યુદ્ધના પહેલા 100 કલાકમાં જ 3.7 બિલિયન ડોલરથી વધુ લશ્કરી ખર્ચ થયો છે. વિશ્વના અનેક દેશો હાલ પરિસ્થિતિ પર નજર રાખી રહ્યા છે અને તણાવ ઘટાડવા માટે રાજનૈતિક પ્રયાસો કરવાની વાત કરી રહ્યા છે.
આ પણ વાંચો : Israel Iran War : તેહરાન અને બૈરુત પર ઇઝરાયલના હુમલા, મધ્ય પૂર્વમાં તણાવ ચરમસીમાએ