હોર્મુઝની સમુદ્રધુની (Strait of Hormuz) પર્સિયન ગલ્ફને અરબી સમુદ્ર સાથે જોડતો વિશ્વનો સૌથી વ્યૂહાત્મક અને મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગ છે. દુનિયાભરમાં સપ્લાય થતા કુલ ક્રૂડ ઓઇલનો આશરે 20 ટકા હિસ્સો અને મોટી માત્રામાં લિક્વિફાઇડ નેચરલ ગેસ (LNG) આ સાંકડા માર્ગ પરથી પસાર થાય છે. સાઉદી અરેબિયા, ઇરાક, યુએઇ, કુવૈત, કતાર અને ઈરાન જેવા મોટા તેલ ઉત્પાદક દેશો આ જ રૂટ પરથી પોતાના ટેન્કરો વિશ્વના ખૂણે-ખૂણે મોકલે છે. આવી સ્થિતિમાં, જો આ દરિયાઈ માર્ગ પર કોઈ પણ પ્રકારનો નવો 'ટોલ' (વધારાની ફી) લાદવામાં આવે, તો તેની સીધી અને વ્યાપક અસર વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પર પડી શકે છે.
તેલના ભાવમાં ભડકો અને મોંઘવારીનો માર
આંતરરાષ્ટ્રીય બજારના નિષ્ણાતોના મતે, જો હોર્મુઝમાં કાયમી ધોરણે ટોલ સિસ્ટમ લાગુ થાય અથવા કોઈ તણાવ ઊભો થાય, તો તેલ અને ગેસનું પરિવહન ખૂબ મોંઘું થઈ જશે. શિપિંગ કંપનીઓ આ વધારાનો આર્થિક બોજ આયાતકાર દેશો અને ગ્રાહકો પર નાખશે. પરિણામે બ્રેન્ટ ક્રૂડ પ્રતિ બેરલ $150 ની સપાટીને આંબી શકે છે. આના કારણે પેટ્રોલ, ડીઝલ, એલપીજી અને સીએનજી સહિતના તમામ ઇંધણોના ભાવ આસમાને પહોંચશે. પરિવહન ખર્ચ વધવાથી ફેક્ટરી ઉત્પાદનો અને રોજિંદી જીવનજરૂરી ચીજવસ્તુઓ મોંઘી થશે, જેનાથી વૈશ્વિક સ્તરે ફુગાવો (મોંઘવારી) ભયજનક રીતે વધશે. ફુગાવાને કાબૂમાં લેવા માટે વિવિધ દેશોની સેન્ટ્રલ બેંકો વ્યાજ દરો ઊંચા રાખશે, જેની સીધી નકારાત્મક અસર સામાન્ય લોન, EMI અને વ્યવસાયિક રોકાણો પર પડશે.