અમેરિકાની મધ્યસત્ર ચૂંટણીમાં રિપબ્લિકન પાર્ટીને મળેલી કારમી હાર બાદ ભૂતપૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે પોતાના વલણમાં મોટો બદલાવ કર્યો છે. ચૂંટણી પરિણામોના ઝટકા બાદ ટ્રમ્પે ઈરાન અને ઈઝરાયલને લઈને બે મહત્વપૂર્ણ જાહેરાતો કરી છે, જેણે આંતરરાષ્ટ્રીય રાજકારણમાં નવી ચર્ચા જગાવી છે.
ઈરાન સાથે વાતચીત અને યુદ્ધ ટાળવાના સંકેત:
'ફાઇનાન્સિયલ ટાઇમ્સ' સાથેની વાતચીતમાં ટ્રમ્પે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે હાલમાં ઈરાન પર કોઈ લશ્કરી હુમલો કરવાની તેમની કોઈ યોજના નથી. તેમણે કહ્યું કે પરિસ્થિતિ ઉત્તમ છે અને બંને દેશો વચ્ચે શાંતિ મંત્રણા ફરી શરૂ થશે, જેની તારીખ ટૂંક સમયમાં નક્કી કરવામાં આવશે. મતદાનના થોડા દિવસો અગાઉ, એટલે કે ૨ નવેમ્બરે અમેરિકાએ ઈરાનના કેશમ ટાપુ પર હુમલો કર્યો હતો, છતાં ચૂંટણીમાં તેનો કોઈ રાજકીય ફાયદો મળ્યો નહોતો. હવે ટ્રમ્પે યુદ્ધનો વિચાર માંડી વાળીને વાતચીત દ્વારા માર્ગ કાઢવાના સંકેત આપ્યા છે.
ઈઝરાયલને નાણાકીય સહાય સ્થગિત:
આ સિવાય ટ્રમ્પે ઈઝરાયલને અપાતી વાર્ષિક ૪ બિલિયન ડોલરની નાણાકીય સહાય સ્થગિત કરવાની પણ જાહેરાત કરી છે. ટ્રમ્પે જણાવ્યું કે તેમણે ઈઝરાયલી વડાપ્રધાનને આ અંગે પહેલેથી જ જાણ કરી દીધી છે. જોકે, તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે નાણાકીય સહાય બંધ કરવામાં આવી હોવા છતાં ઈઝરાયલને શસ્ત્રો વેચવાનું ચાલુ રાખી શકાશે.
આ મોટા નિર્ણયો પાછળના મુખ્ય કારણો:
રાજકીય વિશ્લેષકોના મતે ટ્રમ્પ દ્વારા લેવાયેલા આ નરમ પગલાં પાછળ નીચેના કારણો જવાબદાર છે:
1. વધતી મોંઘવારી (ફુગાવો): એસોસિએટેડ પ્રેસના અહેવાલ મુજબ, ચૂંટણીમાં હારનું સૌથી મોટું કારણ દેશમાં બેફામ વધતી મોંઘવારી હતી. ઈરાન સાથેના તણાવ અને યુદ્ધની સ્થિતિએ અમેરિકનોની મુશ્કેલીઓ વધારી હતી, જેને નિયંત્રિત કરવામાં ટ્રમ્પ નિષ્ફળ રહ્યા.
2. સંસદમાં બહુમતીનો અભાવ: મધ્યસત્ર ચૂંટણીમાં રિપબ્લિકન પાર્ટીએ કોંગ્રેસ અને સેનેટ બંનેમાં નિયંત્રણ ગુમાવ્યું છે. કોંગ્રેસમાં બહુમતી ન હોવાથી ટ્રમ્પ માટે નવું યુદ્ધ શરૂ કરવું કે મનસ્વી નિર્ણયો લેવા હવે સરળ રહેશે નહીં.
3. ઈઝરાયલની બદલાતી રાજકીય સ્થિતિ: ઈઝરાયલમાં પણ બેન્જામિન નેતન્યાહૂની પાર્ટીને સ્પષ્ટ બહુમતી મળી નથી, અને ત્યાં ગઠબંધન સરકાર બનવાની શક્યતા છે. આ અનિશ્ચિત રાજકીય પરિસ્થિતિને કારણે પણ ટ્રમ્પે થોડું અંતર જાળવવાનું યોગ્ય માન્યું છે. ચૂંટણીના આ પરિણામો અને ટ્રમ્પની આ જાહેરાતોએ સાબિત કરી દીધું છે કે ઘરેલુ આર્થિક પડકારો અને જનઆક્રોશને કારણે નેતાઓએ પોતાની વિદેશનીતિ બદલવાની ફરજ પડે છે.
આ પણ વાંચોઃ 'We Will Kill Trump', ટ્રમ્પ વિરુદ્ધ કેમ આ દેશે લગાવ્યા આવા પોસ્ટર?
