આનાથી અમેરિકા-સાઉદી લશ્કરી સંબંધો વધુ મજબૂત બનશે. પરંતુ આ સોદાથી અમેરિકન ડેમોક્રેટ્સ ચિંતિત છે.
અમેરિકાના ડરનું કારણ શું?
અમેરિકાએ સાઉદી અરેબિયાને આશરે 48 F-35 ફાઇટર જેટના વેચાણને મંજૂરી આપીને તેની શસ્ત્ર નીતિમાં મોટો ફેરફાર કર્યો છે. F-35ને વિશ્વના સૌથી અદ્યતન સ્ટીલ્થ ફાઇટર જેટમાંનું એક માનવામાં આવે છે. તેની ખાસ વિશેષતા એ છે કે તે રડાર ડિટેક્શનથી બચીને દુશ્મનના પ્રદેશમાં કાર્ય કરી શકે છે. આશરે $24 બિલિયનની કિંમતનો આ સોદો ફક્ત શસ્ત્રોનો સોદો નથી. તે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ, સાઉદી અરેબિયા, ઇઝરાયલ અને ચીન વચ્ચેના વ્યૂહાત્મક સમીકરણોને પણ અસર કરી શકે છે.
સોદાને અવરોધવા માટે 30 દિવસનો સમય
જોકે, કોંગ્રેસ પાસે સોદાની સમીક્ષા કરવા અથવા અવરોધવા માટે 30 દિવસ છે. ડેમોક્રેટિક કોંગ્રેસમેન રાજા કૃષ્ણમૂર્તિએ આ સોદાનો વિરોધ કર્યો, ચિંતા વ્યક્ત કરી કે તે અમેરિકન લશ્કરી ટેકનોલોજીને ચીનની પહોંચમાં મૂકી શકે છે. તેમનો દલીલ છે કે આનાથી ચીની કમ્યુનિસ્ટ પાર્ટી અમેરિકન લશ્કરી ટેકનોલોજીના સૌથી મહત્વપૂર્ણ ઘટકોનો સામનો કરી શકે છે. જોકે, યુએસ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટનું માનવું છે કે આ વેચાણ યુએસ વિદેશ નીતિ અને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા ઉદ્દેશ્યોને મજબૂત બનાવશે.
આ સોદા અંગે અમેરિકનો શા માટે ચિંતિત ?
આ સોદા અંગે યુએસ ડેમોક્રેટ્સમાં સૌથી મોટી ચિંતા ઇઝરાયલ છે. યુએસ કાયદા હેઠળ, ઇઝરાયલને તેના પડોશીઓની તુલનામાં યુએસ શસ્ત્રોમાં તકનીકી લાભ હોવો જોઈએ. યુએસ પહેલાથી જ ઇઝરાયલને F-35 સપ્લાય કરે છે. જો સાઉદી અરેબિયાને પણ 48 F-35 મળે છે, તો તેની પાસે આ જેટની મોટી સંખ્યા હશે. જો કે, ઇઝરાયલ પણ વધુ F-35 ખરીદી રહ્યું છે. F-35 એક સ્ટીલ્થ ફાઇટર જેટ છે જે દુશ્મન રડાર દ્વારા શોધવાનું મુશ્કેલ બનાવવા માટે રચાયેલ છે. તેમાં અદ્યતન સેન્સર, ઇલેક્ટ્રોનિક સિસ્ટમ્સ અને વિવિધ પ્રકારના શસ્ત્રોનો ઉપયોગ કરવાની ક્ષમતા છે. તેના ત્રણ મુખ્ય સંસ્કરણો છે. જેમાંથી F-35A એક મોડેલ છે જે પરંપરાગત રનવે પરથી ઉડાન ભરે છે.
ટ્રમ્પ અને સાઉદી સંબંધો વચ્ચે શું જોડાણ ?
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને સાઉદી ક્રાઉન પ્રિન્સ મોહમ્મદ બિન સલમાન વચ્ચે ગાઢ સંબંધ છે. ગયા વર્ષે તેમની મુલાકાત દરમિયાન, બંને નેતાઓ 142 અબજ ડોલરના સંરક્ષણ સોદા પર સંમત થયા હતા. અગાઉ, યુએસ કાયદા નિર્માતાઓએ 2018 માં સાઉદી પત્રકાર જમાલ ખાશોગીની હત્યા બાદ સાઉદી અરેબિયાને યુએસ શસ્ત્રોના વેચાણ અંગે પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા હતા. F-35 સોદો એવા સમયે થયો છે જ્યારે સાઉદી અરેબિયાની સુરક્ષા ચિંતાઓ વધી ગઈ છે. યમનમાં ઈરાન સમર્થિત હુતી જૂથ સાથે તણાવ ચાલુ છે. અહેવાલો અનુસાર, સાઉદી ક્રાઉન પ્રિન્સે ટ્રમ્પ પાસેથી હુતીઓ સામે લશ્કરી કાર્યવાહીની પણ માંગ કરી છે, પરંતુ ટ્રમ્પે હજુ સુધી યુએસ સૈન્યને સીધી રીતે સામેલ કર્યું નથી.
આ પણ વાંચોઃ પાકિસ્તાનમાં સરકારી ગાડીઓનું પેટ્રોલ કરાયુ અડધું, નેતાઓની વિદેશ યાત્રા પર લાગ્યો બ્રેક