ચારધામ યાત્રાનો 30 એપ્રિલથી પ્રારંભ થઈ ગયો છે. પહેલા ગંગોત્રી અને યમુનોત્રીના કપાટ ભક્તો માટે ખોલવામાં આવ્યા ત્યારબાદ કેદારનાથ ધામના કપાટ 2 મેના રોજ ખોલવામાં આવ્યા. આ ભગવાન શિવના બાર જ્યોતિર્લિંગોમાંનું એક છે. તમે કેદારનાથ મંદિર વિશે ઘણું સાંભળ્યું હશે, પણ શું તમે પંચ કેદાર વિશે જાણો છો? ભગવાન શિવને સમર્પિત પંચકેદાર ઉત્તરાખંડના ગઢવાલ ક્ષેત્રમાં સ્થિત છે અને એવું માનવામાં આવે છે કે તેનું નિર્માણ પાંડવો અને તેમના વંશજો દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું.
આમાંથી, કેદારનાથ, મધ્યમેશ્વર, તુંગનાથ અને રુદ્રનાથના કપાટ શિયાળા દરમિયાન બંધ રહે છે. જ્યારે કલ્પેશ્વર ધામ આખું વર્ષ ભક્તો માટે ખુલ્લું રહે છે. એવી ધાર્મિક માન્યતા છે કે આ મંદિરોમાં દર્શન કરવાથી ભગવાન શિવના વિશેષ આશીર્વાદ પ્રાપ્ત થાય છે અને ભક્તોની તમામ ઇચ્છાઓ પૂર્ણ થાય છે. ચાલો તમને પંચકેદારનો મહિમા જણાવીએ.
કેદારનાથ ધામ
સમુદ્ર સપાટીથી 11,657 ફૂટની ઊંચાઈ પર સ્થિત કેદારનાથ ધામ ઉત્તરાખંડના રુદ્રપ્રયાગ જિલ્લામાં સ્થિત છે. આ બાર જ્યોતિર્લિંગોમાંનું એક છે, જ્યાં ભગવાન શિવની પીઠ બળદના રૂપમાં જોવા મળે છે. આ મંદિર 2013ની ભયંકર આપત્તિ દરમિયાન પણ સુરક્ષિત રહ્યું, જે તેની દિવ્યતાનો પુરાવો છે. આ વર્ષે કેદારનાથના કપાટ 2 મે 2025 ના રોજ ભક્તો માટે ખોલવામાં આવ્યા
મધ્યમેશ્વર ધામ
રુદ્રપ્રયાગ જિલ્લામાં સમુદ્ર સપાટીથી 11,470 ફૂટની ઊંચાઈએ ચૌખંભ શિખરની તળેટીમાં આવેલું આ મંદિર બીજા કેદાર તરીકે પ્રખ્યાત છે. અહીં શિવજીના મધ્ય ભાગની પૂજા કરવામાં આવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે ભગવાન શિવ અને માતા પાર્વતીએ અહીં એક રાત વિતાવી હતી. આ વર્ષે મધ્યમેશ્વરના કપાટ 21 મે 2025 ના રોજ ખોલવામાં આવશે.
તુંગનાથ ધામ
તુંગનાથ મંદિર ભારતનું સૌથી ઊંચું શિવ મંદિર છે. તે રુદ્રપ્રયાગ જિલ્લામાં આવેલું છે, જ્યાં શિવના ધડની પૂજા થાય છે. પૌરાણિક માન્યતા અનુસાર, પાંડવોએ ભગવાન શિવને પ્રસન્ન કરવા માટે આ મંદિર બનાવ્યું હતું. આ વર્ષે તુંગનાથના કપાટ 2 મે 2025 ના રોજ ભક્તો માટે ખુલી ગયા છે
રુદ્રનાથ ધામ
ચમોલી જિલ્લામાં સ્થિત રુદ્રનાથ ધામ ચોથા કેદાર તરીકે ઓળખાય છે. આ ભારતનું એકમાત્ર મંદિર છે જ્યાં ભગવાન શિવના મુખની પૂજા કરવામાં આવે છે. રુદ્રનાથ, પશુપતિનાથ અને ઇન્ડોનેશિયામાં શિવના મુખ સ્વરૂપોની પૂજા કરવામાં આવે છે. આ વર્ષે રુદ્રનાથ મંદિરના કપાટ 18 મે 2025ના રોજ ખોલવામાં આવશે.
કલ્પેશ્વર ધામ
પંચમ કેદાર તરીકે પ્રખ્યાત કલ્પેશ્વર ધામ ચમોલી જિલ્લામાં સમુદ્ર સપાટીથી 2134 મીટરની ઊંચાઈ પર આવેલું છે. અહીં ભગવાન શિવના જટા સ્વરૂપની પૂજા કરવામાં આવે છે. આ સ્થાન સુધી પહોંચવા માટે ભક્તોને લગભગ 10 કિલોમીટર ચાલવું પડે છે. આ એકમાત્ર પંચકેદાર છે જે આખા વર્ષ દરમિયાન દર્શન માટે ખુલ્લું રહે છે. એવું કહેવાય છે કે આ સ્થળે ઋષિ દુર્વાસા એ કલ્પ વૃક્ષ નીચે કઠોર તપસ્યા કરી હતી. ત્યારથી આ સ્થળ કલ્પેશ્વરના નામથી પ્રખ્યાત થયું.
