ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર આષાઢ શુક્લ એકાદશી, જેને દેવશયની એકાદશી તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, તે દિવસથી ચાતુર્માસની શરૂઆત થાય છે. વર્ષ 2026માં ચાતુર્માસ 25 જુલાઈથી શરૂ થઈને 20 નવેમ્બર સુધી ચાલશે. આ સમયગાળા દરમિયાન ભગવાન વિષ્ણુ ક્ષીરસાગરમાં યોગનિદ્રામાં રહે છે અને દેવઉઠી એકાદશીના દિવસે જાગે છે.
‘ચાતુર્માસ’ શબ્દનો અર્થ ચાર મહિના થાય
‘ચાતુર્માસ’ શબ્દનો અર્થ ચાર મહિના થાય છે. આ ચાર મહિના આધ્યાત્મિક વિકાસ, ભક્તિ, તપસ્યા અને આત્મચિંતન માટે શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે. શાસ્ત્રોમાં જણાવાયું છે કે આ સમય દરમિયાન કરાયેલા જપ, તપ, દાન, વ્રત અને પૂજાનું અનેકગણું પુણ્યફળ પ્રાપ્ત થાય છે. તેથી ભક્તો આ સમયને ધાર્મિક અનુષ્ઠાન માટે વિશેષ મહત્વ આપે છે.
ભગવાન વિષ્ણુ, માતા લક્ષ્મી, ભગવાન શિવ અને શ્રીકૃષ્ણની ઉપાસ
ચાતુર્માસ દરમિયાન ભગવાન વિષ્ણુ, માતા લક્ષ્મી, ભગવાન શિવ અને શ્રીકૃષ્ણની ઉપાસના ખૂબ જ શુભ માનવામાં આવે છે. ભક્તોએ દરરોજ પ્રાર્થના, આરતી અને ધાર્મિક ગ્રંથોના પાઠ માટે સમય ફાળવવો જોઈએ. વિષ્ણુ સહસ્ત્રનામ, ભગવદ ગીતા અને રામચરિતમાનસનું પાઠન મનને શાંતિ અને આધ્યાત્મિક શક્તિ પ્રદાન કરે છે.
દાનનું પણ વિશેષ મહત્વ
આ સમય દરમિયાન દાનનું પણ વિશેષ મહત્વ છે. જરૂરિયાતમંદ લોકોને અન્ન, વસ્ત્ર, ધન અથવા અન્ય ઉપયોગી વસ્તુઓનું દાન કરવાથી પુણ્યની પ્રાપ્તિ થાય છે. સાથે જ સાત્વિક આહાર, સંયમિત જીવનશૈલી અને સારા વિચારો અપનાવવાની સલાહ આપવામાં આવે છે.
ચાતુર્માસમાં કેટલાક કાર્યો ટાળવા
ચાતુર્માસમાં કેટલાક કાર્યો ટાળવા પણ જરૂરી માનવામાં આવે છે. લગ્ન, ગૃહપ્રવેશ, મુંડન, નામકરણ અને અન્ય માંગલિક કાર્યો સામાન્ય રીતે આ સમય દરમિયાન કરવામાં આવતા નથી. માન્યતા છે કે ભગવાન વિષ્ણુ યોગનિદ્રામાં હોવાથી આવા શુભ કાર્યો માટે આ સમય અનુકૂળ ગણાતો નથી. ઉપરાંત માંસાહાર, નશીલા પદાર્થો, ક્રોધ, વિવાદ અને અસત્યથી દૂર રહેવું જોઈએ.
દેવઉઠી એકાદશી પછી ફરીથી શુભ કાર્યો થાય
ચાતુર્માસ માત્ર ધાર્મિક પરંપરા નથી, પરંતુ જીવનમાં આત્મનિયંત્રણ, સકારાત્મકતા અને આધ્યાત્મિક ઉન્નતિ લાવવાનો અવસર પણ છે. ભક્તિ, સેવા અને સદાચાર દ્વારા આ ચાર મહિના જીવનને નવી દિશા અને શાંતિ આપી શકે છે. દેવઉઠી એકાદશી પછી ફરીથી શુભ અને માંગલિક કાર્યોનો પ્રારંભ થાય છે.
આ પણ વાંચો: Navpancham Yog : સૂર્ય પુત્ર શનિદેવ 3 ગ્રહો સાથે મળી રચશે શક્તિશાળી નવપંચમ યોગ
(Disclaimer: આ સમાચારમાં આપવામાં આવેલી માહિતી ધાર્મિક માન્યતાઓ અને સામાન્ય માહિતી પર આધારિત છે. (sandesh news) સંદેશ ન્યૂઝ આની પુષ્ટિ કરતું નથી.)
