- શ્રાદ્ધ વિધિ પૂર્વજો પ્રત્યે કૃતજ્ઞતા વ્યક્ત કરવા માટે કરવામાં આવે છે
- તર્પણ એ પૂર્વજોની આગળની યાત્રા માટે કૃતજ્ઞતાનું પ્રતીક છે
- લાગણીઓના તરંગો દિવંગત આત્માઓ સુધી પહોંચે છે
ઘણીવાર આપણા મનમાં પ્રશ્ન ઉદ્ભવે છે કે જો પુનર્જન્મ છે અને આત્માએ બીજું શરીર લેવું છે તો શ્રાદ્ધ શા માટે કરવું? અથવા જો તે હંમેશા આત્મા જ રહે તો પુનર્જન્મની કલ્પના ખોટી છે? આ રહસ્યને ઉકેલવા માટે, મૂલ્યોની વિભાવનાને સમજવી જરૂરી છે.જ્યારે આત્મા શરીર છોડીને બીજું શરીર લે છે, ત્યારે તે આ જન્મમાં મેળવેલી છાપ પોતાની સાથે લઈ જાય છે. આ સંસ્કારો એ 'ઊંડી લાગણીઓ' સિવાય બીજું કંઈ નથી, જે તેણે આ જન્મમાં ખૂબ જ તીવ્રતાથી જીવી છે. જેમ કે કોઈ પ્રત્યે અતિશય આસક્તિ, કોઈ પ્રત્યે ઊંડો ગુસ્સો, કોઈ અપરાધ, કોઈ ગુસ્સો અથવા બીજું કંઈ. જે કંઈપણ તે વ્યક્તિના મન પર ખૂબ ઊંડી અસર કરે છે.
શ્રાદ્ધ વિધિ પૂર્વજો પ્રત્યે કૃતજ્ઞતા વ્યક્ત કરવા માટે કરવામાં આવે છે.
આ જન્મના આસક્તિ અને દ્વેષની અસરોમાંથી મુક્ત થવા માટે પોતાના પૂર્વજોને પ્રાર્થના કરવાના દિવસોને પિતૃ પક્ષ કહેવામાં આવે છે. હવે પ્રશ્ન એ છે કે શ્રાદ્ધ કરવાથી શું થશે? તેથી એવું માનવામાં આવે છે કે શ્રાદ્ધ આપણાથી વિદાય થયેલા આત્માની શાંતિ માટે કરવામાં આવે છે. આત્માની શાંતિ એટલે એ આત્માને સંદેશ આપવો કે તમારા વંશજો તમારા માટે આભારી છે અને તમારી અધૂરી જવાબદારીઓ નિભાવશે.
તર્પણ એ પૂર્વજોની આગળની યાત્રા માટે કૃતજ્ઞતાનું પ્રતીક છે.
મંત્રો અને અન્ય ધાર્મિક વિધિઓ આત્માને આ અવ્યવસ્થિત લાગણીઓથી મુક્ત કરવામાં મદદ કરવા માટે કરવામાં આવે છે. આપણી તીવ્ર લાગણીઓના તરંગો દિવંગત આત્માઓ સુધી પહોંચે છે, તેથી જ કહેવાય છે કે જે ગયો છે તેના વિશે ખરાબ શબ્દો ન બોલવા જોઈએ કારણ કે આપણો પ્રેમ તે આત્માને મજબૂત બનાવવામાં મદદ કરે છે અને નફરત તેને નબળી બનાવે છે. તેમની યાદશક્તિમાં દર્દ મોકલવાથી તેમને ખલેલ પહોંચે છે. તેથી, વંશજ તરીકે, આપણા પૂર્વજો જેમણે આપણને જન્મ આપ્યો અને જીવન આપ્યું તેની આગળની યાત્રા માટે કૃતજ્ઞ થવું એ આપણી ફરજ તેમજ ધર્મ છે.
