જો તમે બેંકોમાં ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ (FD) દ્વારા તમારા કમાયેલા નાણાંનું રોકાણ કરીને નિશ્ચિત અને સુરક્ષિત વ્યાજ મેળવવામાં માનતા હો, તો તમારા માટે આ અત્યંત ઉપયોગી અને રાહતજનક સમાચાર છે. ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) દ્વારા ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ સંબંધિત નિયમોમાં કેટલાક મોટા અને સકારાત્મક ફેરફારો કરવામાં આવ્યા છે. રિઝર્વ બેંકના આ નવા દિશા-નિર્દેશો ૧ ઓક્ટોબરથી દેશભરમાં કડકપણે અમલમાં આવશે.
નવા નિયમોનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય
આ નવા માસ્ટરસ્ટ્રોકનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય બેંકિંગ સિસ્ટમમાં ગ્રાહકો માટે વ્યાજ દરોમાં સંપૂર્ણ પારદર્શિતા લાવવાનો છે, જેથી દેશની કોઈપણ બેંક શાખામાં કોઈપણ ગ્રાહક સાથે વ્યાજ દરના મામલે કોઈ પ્રકારનો ભેદભાવ ન થઈ શકે. આ નવા સુધારા દેશની તમામ વાણિજ્યિક બેંકો, સ્મોલ ફાઇનાન્સ બેંકો, પ્રાદેશિક ગ્રામીણ બેંકો (RRBs) અને સહકારી બેંકોને સમાન રીતે લાગુ પડશે.
અમલમાં આવનાર 3 મુખ્ય ફેરફારો:
1. દેશભરમાં એકીકૃત વ્યાજ દરો: અગાઉ એવું જોવા મળતું હતું કે એક જ બેંકની દિલ્હી શાખામાં એફડી પરનો વ્યાજ દર અલગ હોય અને મુંબઈ કે લખનૌ શાખામાં અલગ હોય. પરંતુ હવે આ પ્રથા બંધ થશે. જો બે ગ્રાહકો એક જ બેંકની બે અલગ અલગ શાખાઓમાં સમાન દિવસે અને સમાન રકમની એફડી કરાવશે, તો તેમને બિલકુલ સમાન વ્યાજ દર મળશે. શાખાના આધારે વ્યાજમાં કોઈ તફાવત રહેશે નહીં.
2. રોજ સવારે વેબસાઇટ પર દર જાહેર કરવા પડશે: ગ્રાહકોને પારદર્શક માહિતી મળી રહે તે માટે બેંકોએ હવે અગાઉથી જ તેમના એફડી વ્યાજ દરો જાહેર કરવા પડશે. ખાસ કરીને મોટા રોકાણકારો અથવા કોર્પોરેટ માટે રૂ. ૩ કરોડ કે તેથી વધુની 'બલ્ક ડિપોઝિટ'ના દરો બેંકોએ દરરોજ સવારે 10.00 વાગ્યે (10 મિનિટના ગ્રેસ પિરિયડ સાથે) પોતાની સત્તાવાર વેબસાઇટ પર ફરજિયાત પ્રકાશિત કરવા પડશે.
3. લિક્વિડિટી મેનેજમેન્ટમાં બેંકોને છૂટ: રિઝર્વ બેંકે બેંકોને લિક્વિડિટી કવરેજ રેશિયો (LCR) અને બજારના જોખમને ધ્યાનમાં રાખીને વિવિધ બલ્ક એફડી પર અલગ વ્યાજ દર ઓફર કરવા માટે છૂટ આપી છે, જે એનઆરઆઈ (NRI) ખાતાઓને પણ લાગુ પડશે.
સામાન્ય જનતાને શું ફાયદો થશે?
આ નવા નિયમો અમલી બનવાથી સામાન્ય નાગરિકો ઘર બેઠા જ સવારે બેંકની વેબસાઇટ ચકાસીને જાણી શકશે કે તેમને કેટલું વ્યાજ મળશે. હવે મોટા ગ્રાહકો કે ખાસ લોકોને અપાતા વિશેષ ઊંચા વ્યાજ દરોના ભેદભાવનો અંત આવશે અને નાના કે મોટા શહેરમાં રહેતા તમામ ગ્રાહકોને સમાન લાભ મળશે.
આ પણ વાંચોઃ Pakistanની હોંશિયારી પાણીમાં ગઇ, અફઘાનિસ્તાન પર કર્યો ધડાધડ બોમ્બમારો, એ પણ ખાલી ઘર પર!
